slogan

 
 

HUẤN LUYỆN NÂNG CAO VÀ CHUYÊN SÂU

Tháng 5/2016, ESC đã đưa ra Hướng dẫn cho chẩn đoán và điều trị suy tim cấp và mạn tính. Chúng tôi xin tóm tắt cập nhật này về phương diện điều trị rối loạn nhịp ở bệnh nhân suy tim, trong đó có điều trị bằng dụng cụ không phẫu thuật và điều trị bằng thuốc.

 

TS Phạm Hữu Văn

ThS Lê Thị Xuân Thúy

 

Để cho các đồng nghiệp tiện theo dõi chúng tôi xin lược qua về một số khái niệm có tính cập nhật cao về suy tim trước khi trình bày cụ thể theo mục đích của bài viết này. Chúng tôi vẫn lấy số các mục thứ tự theo đúng như Khuyến cáo để các đồng nghiệp có thể tiện tham khảo thêm các phần khác của Khuyến cáo nguyên bản.

Mục đích của tất cả các hướng dẫn của ESC là giúp các chuyên gia y tế đưa ra quyết định dựa trên những bằng chứng tốt nhất. Chúng ta sẽ sớm được ăn mừng kỷ niệm 30 năm về thử nghiệm lâm sàng đầu tiên chứng minh rằng hậu quả tồi tệ của suy tim (HF) đối với bệnh nhân có thể được cải thiện rõ rệt. [2] Kể từ đó, trong lĩnh vực điều trị HF, chúng ta đã chứng kiến và ghi nhớ nhiều thành tựu vượt trội, cho phép chúng ta làm sáng tỏ sinh lý bệnh của hội chứng lâm sàng này, mà quan trọng hơn là chúng ta tìm được cách chăm sóc tốt hơn các bệnh nhân của mình. [3] Tới năm 2016, không ai còn có thể phản bác điều hiển nhiên là: bằng cách áp dụng tất cả những khám phá dựa trên bằng chứng, HF giờ trở thành một căn bệnh có thể phòng ngừa và điều trị được.

Mục đích của tài liệu này là để cung cấp các hướng dẫn dựa trên bằng chứng thực tế cho việc chẩn đoán và điều trị suy tim. Những thay đổi chủ yếu từ các hướng dẫn năm 2012 liên quan đến:

- Thuật ngữ mới cho bệnh nhân suy tim và phân suất tống máu thất trái (LVEF) ở khoảng 40-49% - 'HF với EF mức chung bình (HFmrEF)'; Người ta tin rằng việc xác định HFmrEF như một nhóm riêng biệt sẽ kích thích nghiên cứu về các đặc trưng cơ bản, sinh lý bệnh và điều trị của quần thể này.

- Các khuyến cáo rõ ràng về tiêu chuẩn chẩn đoán HF với EF giảm (HFrEF), HF với EF giảm trung bình (HEmrEF) và HF EF bảo tồn (HFpEF).

- Mô hình thuật toán mới để chuẩn đoán HF trong trạng thái không cấp trên cơ sở đánh giá khả năng HF.

- Các khuyến cáo hướng vào ngăn ngừa hoặc làm chậm sự phát triển của HF được biểu hiện hoặc ngăn ngừa tử vong trước khi khởi phát triệu chứng.

- Chỉ định sử dụng phối hợp thuốc mới sacubitril/valsartan, đầu tiên ở class của ARNIs (angiotensin receptor neprilysin inhibitors).

          - Các chỉ định sửa đổi cho CRT (cardiac resynchronization therapy)

- Nguyên tắc khởi đầu sớm điều trị phù hợp tiếp tục cùng với các phát hiện liên quan trong HF cấp tiếp theo cách tiếp cận 'thời gian để điều trị' đã được thành lập trong hội chứng mạch vành cấp (ACS).

- Thuật toán mới cho chẩn đoán và tiếp cận điều trị phối hợp HF cấp trên cơ sở có /không có ứ huyết/ giảm tưới máu.

Người ta đi theo định dạng các Hướng dẫn HF của ESC 2012 trước. Các khuyến cáo điều trị nêu tác dụng điều trị hỗ trợ bằng các class độ mạnh và mức độ bằng chứng của khuyến cáo trong các định dạng bảng; trong trường hợp suy tim mạn tính do rối loạn chức năng tâm thu thất trái (LVSD) các khuyến cáo tập trung vào kết quả tử suất và bệnh suất. Các tóm tắt chi tiết về các bằng chứng quan trọng hỗ trợ cho phương pháp điều trị thường được khuyến cáo đã được cung cấp. Đối với các khuyến cáo chẩn đoán mức độ bằng chứng C đã được quyết định một cách cơ bản, do phần lớn các test chẩn đoán không có số liệu từ các nghiên cứu ngẫu nhiên (RCT) cho thấy chúng sẽ hướng đến giảm bệnh suất và hoặc tử suất. Hướng dẫn thực hành được cung cấp cho việc sử dụng các thuốc lợi tiểu và các thuốc làm thay đổi bệnh quan trọng. Khi có thể, các hướng dẫn có liên quan khác, các tuyên bố đồng thuận và các văn bản thể hiện quan điểm đã được trích dẫn để tránh văn bản quá dài. Tất cả các bảng phải được đọc cùng với văn bản đi kèm của chúng và không đọc trong sự đơn độc.

          3.1 Khái niệm suy tim

          HF là một hội chứng lâm sàng đặc trưng bằng các triệu chứng điển hình (ví dụ như khó thở, phù mắt cá chân và mệt mỏi), có thể kèm theo các dấu hiệu (ví dụ như tăng áp lực tĩnh mạch cảnh, ran ẩm ở phổi và phù ngoại vi) gây ra do sự bất thường cấu trúc và / hoặc chức năng của tim, dẫn đến giảm cung lượng tim và/hoặc áp lực trong tim cao lúc nghỉ hoặc trong quá trình căng thẳng.

          Các định nghĩa hiện tại của HF giới hạn tự bản thân nó đối với các giai đoạn trong đó các triệu chứng lâm sàng là biểu hiện bên ngoài. Trước khi các triệu chứng lâm sàng biểu hiện, bệnh nhân có thể biểu hiện các bất thường cấu trúc hoặc chức năng không triệu chứng [rối loạn chức năng tâm thu hoặc tâm trương thất trái (LV)], đó là điểm báo trước (precursors) của HF. Ghi nhận các điểm báo trước này là quan trọng do chúng có liên quan đến hậu quả xấu, bắt đầu điều trị ở giai đoạn điểm báo trước có thể làm giảm tỷ lệ tử vong ở bệnh nhân có rối loạn chức năng LV tâm thu không có triệu [4, 5].

          Minh chứng một nguyên nhân tim cơ bản là trung tâm để chẩn đoán suy tim. Đây thường là sự bất thường cơ tim gây ra rối loạn chức năng tâm thu thất và/hoặc tâm trương. Tuy nhiên, sự bất thường của van, màng ngoài tim, màng trong tim, nhịp tim và dẫn truyền cũng có thể gây ra suy tim (và nhiều hơn một sự bất thường thường có). Xác định các vấn đề tim cơ bản là rất quan trọng đối với lý do chữa bệnh, khi bệnh lý chính xác xác định điều trị cụ thể được sử dụng (ví dụ sửa van hoặc thay thế cho bệnh van tim, điều trị dược lý cụ thể đối với HF với giảm EF, giảm nhịp tim trong bệnh cơ tim do nhịp nhanh, v.v).

          3.2 Thuật ngữ học

          3.2.1 Suy tim với phân suất bảo tồn, mức độ trung bình và giảm(Heart failure with preserved, mid-range and reduced ejection fraction)

          Các thuật ngữ chính được sử dụng để mô tả HF là bệnh sử và được dựa trên cơ sở đo LVEF. HF bao gồm một phạm vi biên đổi rộng các bệnh nhân, từ những người có LVEF bình thường [thường coi là ≥50%; HF với EF bảo tồn (preserved) (HFpEF)] với những người có giảm LVEF [thường coi là <40%; HF với giảm EF (HFrEF)] (Bảng 3.1). Bệnh nhân có LVEF trong khoảng 40-49% đại diện cho một "vùng xám", vùng này bây giờ chúng ta định nghĩa như HFmrEF (Bảng 3.1). Sự khác biệt của bệnh nhân suy tim dựa trên LVEF rất quan trọng do bệnh căn cơ bản khác biệt, nhân khẩu học, có bệnh kèm theo và đáp ứng với liệu pháp khác nhau.[6] Hầu hết các thử nghiệm lâm sàng được xuất bản sau năm 1990 bệnh nhân được lựa chọn dựa trên LVEF [thường được đo bằng siêu âm tim, kỹ thuật hạt nhân phóng xạ hoặc cộng hưởng từ tim (CMR)], và chỉ ở những bệnh nhân với HFrEF, phương pháp điều trị đã được chứng minh làm giảm tử suất và bệnh suất.

 

Bảng 3.1. Định nghĩa suy tim với bảo tồn (HFpEF), phạm vi nhẹ (HFmrEF) và phân suất tống máu giảm (HFrEF)

Type HF

HFrEF

HFmrEF

HFpEF

 

Criteria

1

Triệu chứng ± dấu hiệua

Triệu chứng ± dấu hiệua

Triệu chứng ± dấu hiệua

2

LVEF < 40%

LVEF: 40 - 49%

LVEF ≥ 50%

3

-

1.Mức độ natruretic peptide tăng lênb.

2. Ít nhất một tiêu chuẩn bổ xung:

a. Bệnh tim thực thể thích hợp (LVH và hoặc LAE)

b. Rối loạn chức năng tâm trương (xem chi tiết mục 4.3.2)

1.Mức độ natruretic peptide tăng lênb.

2. Ít nhất một tiêu chuẩn bổ xung

a. Bệnh tim thực thể thích hợp (LVH và hoặc LAE)

b. Rối loạn chức năng tâm trương (xem chi tiết mục 4.3.2)

 

BNP: B-type natriuretic peptide. HFrEF: heart failure. HFmrEF: heart failure mid range ejection fraction. HFrEF: heart failure reduced ejection fraction. HEpEF: heart failure preserved ejection fraction. LVEF: left ventricular ejection fraction. LAE: left atrial enlargement. NT- proBNP: N-terminal pro - B-type natriuretic peptide.

aDấu hiệu có thể không biểu hiện ở các giai đoạn sớm của suy tim (đặc biệt suy tim EF còn bù), bệnh nhân được điều trị lợi tiểu.

bBNP> 35pg/ml hoặc Nt proBNP > 125pg/ml

 

                Chẩn đoán HFpEF thách thức lớn hơn so với chẩn đoán HFrEF. Bệnh nhân HFpEF thường không có giãn LV, nhưng thay vào đó thường có sự gia tăng độ dày thành LV và / hoặc kích thước nhĩ trái tăng lên (LA) như một dấu hiệu của sự gia tăng áp lực đổ đầy. Hầu hết có thêm "bằng chứng" đổ đầy LV hoặc khả năng hút suy giảm, cũng được xếp vào loại rối loạn chức năng tâm trương, thường được chấp nhận như là nguyên nhân gây ra suy tim ở những bệnh nhân này (do đó thuật ngữ "HF tâm trương"). Tuy nhiên, hầu hết bệnh nhân HFrEF (trước đây được gọi là " HF tâm thu") cũng có rối loạn chức năng tâm trương và bất thường tinh tế của chức năng tâm thu đã được thể hiện ở những bệnh nhân HFpEF. Do đó ưu tiên cho tình trạng LVEF bảo tồn hoặc LVEF giảm qua việc "chức năng tâm thu" bảo tồn hay giảm.

Trong các hướng dẫn trước người ta đã thừa nhận "vùng màu xám" (grey area) tồn tại giữa HFrEF và HFpEF. [7] Các bệnh nhân này có LVEF phạm vi từ 40 đến 49%, do đó có thuật ngữ HF mức độ nhẹ (HFmrEF). Xác định HFmrEF như một nhóm riêng biệt sẽ kích thích nghiên cứu về các đặc trưng cơ bản, sinh lý bệnh và điều trị các bệnh nhân nhóm bệnh này. Các bệnh nhân HFmrEF nhiều khả năng nhất có rối loạn chức năng tâm thu nhẹ là chủ yếu, nhưng với các đặc trưng của rối loạn chức năng tâm trương (Bảng 3.1).

Bệnh nhân có bệnh cơ tim LV không được phát hiện có thể có các nguyên nhân tim mạch khác cho HF (ví dụ tăng huyết áp phổi, bệnh van tim, vv). Bệnh nhân có các bệnh lý không phải lý tim mạch (thiếu máu, bệnh phổi, bệnh thận hoặc gan) có thể có các triệu chứng tương tự hoặc giống hệt với HF và mỗi thể làm phức tạp hoặc làm trầm trọng thêm các triệu chứng suy tim.

          3.2.2 Thuật ngữ học liên quan đến các quá trình thời gian suy tim

Trong hướng dẫn này, các HF hạn được sử dụng để mô tả các hội chứng có triệu chứng, phân loại theo Hiệp hội Tim mạch New York (NYHA) phân loại chức năng (xem Phần 3.2.3 và trang Web Bảng 3.2), mặc dù bệnh nhân có thể được trở lại không có triệu chứng bằng điều trị. Trong hướng dẫn này, bệnh nhân đã không bao giờ biểu hiện các triệu chứng điển hình và / hoặc dấu hiệu của suy tim và với giảm LVEF được mô tả như rối loạn LV tâm thu không có triệu chứng. Các bệnh nhân đã có HF trong thời gian nào đó thường được cho là có “HF mạn tính". Một bệnh nhân được điều trị với các triệu chứng và dấu hiệu đó vẫn thường không thay đổi trong ít nhất 1 tháng được cho là 'dai dẳng' (stable). Nếu HF dai dẳng mạn tính bị thoái hóa, bệnh nhân có thể được mô tả như là "mất bù" (decompensated) và điều này có thể xảy ra đột ngột hoặc từ từ, thường dẫn đến phải nhập viện, một sự kiện có tầm quan trọng đáng kể đến tiên lượng. HF khởi phát mới (new - onset: de novo) cũng có thể hiện cấp, ví dụ, như một hậu quả của nhồi máu cơ tim cấp tính (AMI), hoặc trong biểu hiện bán cấp (dần dần), ví dụ, ở những bệnh nhân có bệnh cơ tim giãn (DCM), những người thường xuyên có triệu chứng trong nhiều tuần hoặc nhiều tháng trước khi chẩn đoán trở nên rõ ràng. Mặc dù các triệu chứng và dấu hiệu của suy tim có thể giải quyết, các rối loạn chức năng tim tiềm ẩn có thể không và bệnh nhân vẫn có nguy cơ tái phát 'mất bù”.

Tuy nhiên, đôi khi, bệnh nhân có thể có suy tim do một vấn đề được giải quyết hoàn toàn (vị dụ, như viêm cơ tim do virus cấp tính, bệnh cơ tim takotsubo hoặc bệnh cơ tim do nhịp nhanh). Các bệnh nhân khác, đặc biệt là những người DCM 'vô căn', cũng có thể hiện sự hồi phục đáng kể hoặc thậm chí hoàn toàn chức năng LV tâm thu với điều trị hiện thời làm thay đổi bệnh [bao gồm ức chế men chuyển angiotensin (ACEI), beta-blocker, chất đối kháng thụ thể mineralocorticoid (MRA), Ivabradine và / hoặc CRT]. 'HF sung huyết' là một thuật ngữ đôi khi được sử dụng, có thể mô tả HF cấp tính hoặc mạn tính với bằng chứng về quá tải khối lượng. Nhiều hoặc tất cả những thuật ngữ này có thể được áp dụng một cách chính xác đối với các bệnh nhân tương tự tại thời điểm khác nhau, tùy thuộc vào giai đoạn của bệnh.

          3.2.3 Thuật ngữ liên quan đến mức độ nặng của suy tim có triệu chứng(Terminology related to the symptomatic severity of heart failure)

Phân loại NYHA chức năng (Web Bảng 3.2) đã được sử dụng để mô tả mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng và không chịu đựng được gắng sức. Tuy nhiên, mức độ nặng của triệu chứng tương quan không đầy đủ với nhiều số đo của chức năng LV; mặc dù có một mối quan hệ rõ ràng giữa mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng và sự sống còn, bệnh nhân có triệu chứng nhẹ vẫn có thể có nguy cơ tăng lên cho nhập viện và tử vong. [8-10]

          Đôi khi thuật ngữ 'HF tiến triển' được sử dụng để mô tả các bệnh nhân có triệu chứng nặng, mất bù tái phát và rối loạn chức năng tim nặng. [11] ACCF/AHA phân loại mô tả các giai đoạn phát triển HF dựa trên thay đổi cấu trúc và triệu chứng (Web Bảng 3.3). [12] Phân loại Killip có thể được sử dụng để mô tả mức độ nghiêm trọng của tình trạng bệnh nhân trong bối cảnh cấp tính sau nhồi máu cơ tim (xem phần 12). [13]

Căn nguyên của HF là đa dạng trong và giữa các khu vực trên thế giới. Không có hệ thống phân loại thực sự được đồng nhất cho các nguyên nhân gây suy tim, có nhiều chồng chéo giữa các chủng loại tiềm năng (Bảng 3.4). Nhiều bệnh nhân có vài bệnh lý khác nhau - tim mạch và không phải tim mạch khác nhau và không tim mạch - chúng kết hợp lại gây suy tim. Xác định các bệnh lý khác nhau này nên là một phần của tiến dần đền chẩn đoán, vì chúng có thể đem lại cơ hội điều trị cụ thể.

Nhiều bệnh nhân bị bệnh tim thiếu máu cục bộ và HF (IHD) có tiền sử nhồi máu cơ tim hoặc tái thông mạch máu. Tuy nhiên, chụp động mạch vành bình thường không loại trừ vết sẹo cơ tim (ví dụ bằng hình ảnh CMR) hoặc suy vi mạch vành khi bằng chứng khác cho IHD.

Trong thực hành lâm sàng, sự phân biệt rõ ràng giữa các bệnh cơ tim mắc phải và di truyền vẫn còn khó khăn. Trong hầu hết các bệnh nhân với chẩn đoán lâm sàng xác định HF, không có vai trò khẳng định cho các test di truyền được làm đại trà, nhưng tư vấn di truyền được khuyến cáo ở những bệnh nhân có bệnh cơ tim phì đại (HCM), 'vô căn' DCM hoặc bệnh cơ tim thất phải gây loạn nhịp (ARVC) (xem phần 5.10.1), kể từ khi các kết quả của các test này có thể có quan hệ mật thiết lâm sàng.

Trong 30 năm qua, những cải tiến trong phương pháp điều trị và thực hiện chúng đã được cải thiện sự sống còn và giảm tỷ lệ nhập viện ở bệnh nhân HFrEF, mặc dù kết quả thường vẫn không đạt yêu cầu. Các dữ liệu gần đây nhất của châu Âu (ESC-HF pilot study) chứng minh tần số tử suất gây ra do mọi nguyên nhân trong 12 tháng ở các bệnh nhân phải nhập viện và suy tim dai dẳng / cấp cứu đã giảm là 17% và 7%, tương ứng, và tần số nhập viện 12 tháng là 44% và 32%, tương ứng. [35] Ở những bệnh nhân suy tim (cả hai nhập viện và cấp cứu), hầu hết các trường hợp tử vong là do nguyên nhân tim mạch, tử vong chủ yếu là đột ngột và suy tim xấu đi. Tử suất do mọi nguyên nhân thường cao hơn ở  HFrEF so với HFpEF. [35, 36] Nhập viện thường do nguyên nhân không tim mạch, đặc biệt ở những bệnh nhân HFpEF. Nhập viện vì nguyên nhân tim mạch không thay đổi từ năm 2000 đến 2010, trong khi những người có nguyên nhân không phải tim mạch tăng lên. [31]

          3.4 Tiên lượng(Prognosis)

Ước tính tiên lượng cho bệnh tật, tàn phế và tử vong giúp các bệnh nhân, gia đình và các bác sĩ của họ quyết định loại thích hợp và thời gian các phương pháp điều trị (đặc biệt là các quyết định về sự chuyển tiếp nhanh chóng sang các liệu pháp tiên tiến) và hỗ trợ với kế hoạch của y tế và dịch vụ xã hội cũng như nguồn lực.

Nhiều dấu hiệu tiên lượng tử vong và / hoặc suy tim nhập viện đã được xác định ở những bệnh nhân suy tim (Web Bảng 3.5). Tuy nhiên, ứng dụng lâm sàng của chúng bị hạn chế và phân tầng nguy cơ chính xác trong HF vẫn còn nhiều thách thức.

Trong những thập kỷ gần đây, một số điểm nguy cơ tiên lượng đa biến đã được phát triển cho các quần thể khác nhau của bệnh nhân suy tim, [36-41] và một số có sẵn như các ứng dụng trực tuyến tương tác. Các điểm số nguy cơ đa biến có thể giúp dự đoán tử vong ở bệnh nhân suy tim, nhưng vẫn ít hữu ích để dự báo số ca HF nhập viện tiếp theo. [37, 38] Một tổng quan hệ thống kiểm tra 64 mô hình tiên lượng [37], cùng với một phân tích và nghiên cứu hồi gộp của 117 mô hình tiên lượng [38] cho thấy chỉ có một độ chính xác trung bình của các mô hình dự báo tỷ lệ tử vong, trong khi mô hình được thiết kế để dự đoán các thiết tiêu chí tử vong hỗn hợp hoặc nhập viện, hoặc chỉ nằm viện, có một khả năng phân biệt còn kém hơn.

          8. Điều trị suy tim có giảm phân suất tống máu bằng dụng cụ không phẫu thuật.

Phần này cung cấp các khuyến cáo về việc sử dụng các ICD và CRT. Hiện nay, các bằng chứng được xem là không đủ để hỗ trợ các khuyến cáo hướng dẫn chuyên biệt cho các kỹ thuật điều trị khác, bao gồm liệu pháp kích hoạt phản xạ áp lực (baroreflex), [217] kích thích phế vị, [218] tạo nhịp cơ hoành [219, 220] và điều biến sự co bóp của tim; [221, 222] nghiên cứu tiếp theo cần được đòi hỏi. Thiết bị cấy để theo dõi loạn nhịp hoặc huyết động học được thảo luận ở phần khác.

          8.1 Máy khử rung tim có thể cấy

Một tỷ lệ tử vong cao ở những bệnh nhân suy tim, đặc biệt là những người có triệu chứng nhẹ hơn, xảy ra đột ngột và bất ngờ. Nhiều người trong số này là do rối loạn điện, gồm loạn nhịp thất, nhịp tim chậm và vô tâm thu, mặc dù một số là do biến cố mạch vành, não hoặc động mạch chủ. Phương pháp điều trị để cải thiện hoặc làm chậm tiến triển của bệnh tim mạch sẽ giảm tỷ lệ hàng năm của đột tử, nhưng chúng có thể có ít ảnh hưởng đến nguy cơ suốt đời và sẽ không xử lý được các biến cố loạn nhịp khi chúng xảy ra. ICD có hiệu quả trong việc ngăn ngừa nhịp chậm và điều chỉnh rối loạn nhịp thất có khả năng gây tử vong. Một số thuốc chống loạn nhịp có thể làm giảm tần số của nhịp nhanh và đột tử, nhưng chúng không làm giảm tử suất toàn bộ và có thể còn tăng.

 

Khuyến cáo cấy ICD ở các BN suy tim (KC 1)

Khuyến cáo

Classa

Levelb

Refv

Dự phòng thứ phát

ICD được khuyến cáo làm giảm nguy cơ SD và tử suất do mọi nguyên nhân ở các BN đã được hồi phục từ VA gây bất ổn huyết động và hy vọng sống sót > 1 năm với trạng thái chức năng tốt.

 

 

I

 

 

A

223-226

Dự phòng nguyên phát

ICD được khuyến cáo làm giảm nguy cơ SD và tử suất do mọi nguyên nhân ở BN có HF triệu chứng (NYHA Class II-III) và LVEF ≤ 35% mặc dù ≥ 3 tháng OMT, miễn họ đang hy vọng sống sót lâu hơn đáng kể so với một năm với tình trạng chức năng tốt và họ có:

- IHD (ngoại trừ họ đã có MI trong 40 ngày trước- xem dưới)

 

 

- DCM

 

 

 

 

 

 

 

 

I

 

 

I

A

149, 156, 227

156, 157, 227

 

B

Cấy ICD không được khuyến cáo trong phạm vi 40 ngày của MI khi cấy trong thời gian này không cải thiện tiên lượng.

 

III

 

A

158, 228

Điều trị ICD không khuyến cáo ở BN NYHA Class IV với triệu chứng nặng trơ với điều trị thuốc ngoại trừ họ là ứng viên cho CRT, dụng cụ hỗ trợ thất, hoặc ghép tim.

 

III

 

C

229, 233

BN cần được các bác sỹ chuyên khoa tim có kinh nghiệm đánh giá cần thận trước khi thay máy, do các mục tiêu điều chỉnh và sự cần thiết của bệnh nhân và cả trạng thái lâm sàng có thể đã thay đổi.

 

IIa

 

B

234, 238

ICD mặc ngoài có thể được xem xét cho BN HF có nguy cơ SCD trong giai đoạn giới hạn hoặc như bắc cầu cho thiết bị cấy.

 

IIb

 

C

239, 241

CAD: bệnh động mạch vành. CRT: điều trị tái đồng bộ; DCM: bệnh cơ tim giãn; HF: suy tim; ICD: máy khử rung tim có thể cấy; IHD: bệnh tim thiếu máu cục bộ; LVEF: phân suất tống máu. MI: nhồi máu cơ tim. NYHA: New York Heart Association. OMT: điều trị thuốc tối ưu.

aClass khuyến cáo.

bMức độ bằng chứng.

cTài liệu tham khảo ủng hộ khuyến cáo.

 

          8.1.1 Dự phòng đột tử tim thứ phát

So sánh với điều trị amiodarone, ICD làm giảm tử suất trong sống sót sau ngừng tim và ở các bệnh nhân đã trải qua loạn nhịp thất (VA) có triệu chứng dai dẳng. ICD được khuyến cáo ở các bệnh nhân như vậy khi mục đích làm tăng sống sót; quyết định cấy nên đưa vào tính toán toàn cảnh bệnh nhân và chất lượng đời sống của họ, LVEF (lợi ích sống còn là không chắc chắn khi LVEF > 35%) và sự vắng mặt của các bệnh khác có khả năng gây tử vong trong vòng một năm sau.[223-225]

          8.1.2 Dự phòng đột tử tim nguyên phát

Mặc dù amiodarone có thể làm giảm tử suất trong các nghiên cứu HF trước,[242, 243] các nghiên cứu hiện thời được thực hiện từ khi hướng dẫn sử dụng rộng rãi beta blốcers gợi ý nó không làm giảm tử suất ở BN HFrEF.[227, 244, 245] Dronedarone [246, 247] và các thuốc chống loạn nhịp class I [246, 248] không nên sử dụng để dự phòng loạn nhịp ở quần thể bệnh nhân này.

Một số điều trị được hướng dẫn khuyến cáo, gồm beta-blockers, MRAs, sacubitril/valsartan và tạo nhịp với CRT (CRT-Ps), làm giảm nguy cơ đột tử.

ICD làm giảm tần số đột tử do loạn nhịp (SAD) ở các bệnh nhân HFrEF.[249, 250] Ở những bệnh nhân suy tim vừa hoặc nặng, giảm SD có thể được một phần hoặc hoàn toàn bù đắp bởi sự gia tăng tử vong do HF xấu đi. [227] Ở những bệnh nhân suy tim nhẹ (NYHA II), ICD sẽ ngăn chặn khoảng hai ca tử vong mỗi năm cho mỗi 100 thiết bị cấy. [227] Trung bình, bệnh nhân IHD có nguy cơ SD lớn hơn so với bệnh nhân DCM và do đó, mặc dù những lợi ích tương đối giống nhau, những lợi ích tuyệt đối là lớn hơn ở những bệnh nhân với IHD. [249] Bệnh nhân với thời gian QRS dài hơn cũng có thể nhận được lợi ích lớn hơn từ ICD, nhưng những bệnh nhân này thường sẽ nhận được CRT. [227, 251]

Hai RCTs cho thấy không có lợi ích ở bệnh nhân được cấy ICD trong phạm vi 40 ngày sau nhồi máu cơ tim.[158, 228] Mặc dù SAD có giảm, điều này được cân bằng bằng tăng tử vong do không phải loạn nhịp. Theo đó, ICD được chống chỉ định trong khoảng thời gian này. Một máy khử rung tim mặc ngoài có thể được xem xét nếu bệnh nhân được coi là có nguy cơ cao bị rung thất, mặc dù thiếu bằng chứng từ các thử nghiệm ngẫu nhiên. [239-241]

Cấy ICD được khuyến cáo chỉ sau trải nghiệm đầy đủ (tối thiểu 3 tháng) của điều trị nội khoa tối ưu (OMT) đã thất bại trong việc tăng LVEF đến > 35%. Tuy nhiên, một trong hai bài luận trình mang tính đánh dấu làm chứng trên đó các khuyến cáo này dựa trên bao gồm những bệnh nhân có LVEF> 30%. Ít hơn 400 bệnh nhân với một LVEF 30-35% được bao gồm trong các nghiên cứu đánh dấu làm chứng, mặc dù không có sự tương tác thống kê giữa hiệu quả điều trị và LVEF, các chứng cứ có lợi là ít mạnh mẽ ở nhóm bệnh nhân này.

Lập trình kinh điển với thời gian trễ kéo dài [252] giữa phát hiện và điều trị phóng điện của ICD làm giảm đáng kể nguy cơ của cả sốc không phù hợp (do nhận nhầm hoặc AF) và sốc phù hợp nhưng không cần thiết [do nhịp nhanh thất (VT) tự ngừng]. [252- 254]

Bệnh nhân có thời gian QRS ≥ 130 ms nên được xem xét cho máy khử rung tim với chức năng tái đồng bộ CRT (CRT-D) hơn là ICD. Xem các hướng dẫn cho CRT để biết thêm chi tiết. Điều trị ICD không được khuyến cáo ở những bệnh nhân trong NYHA class IV với các triệu chứng nghiêm trọng trơ với điều trị bằng thuốc không phải là ứng cử viên cho CRT, một thiết bị hỗ trợ tâm thất hoặc ghép tim, do các bệnh nhân này có tuổi thọ rất hạn chế và có thể chết vì suy bơm.

Bệnh nhân có bệnh nghiêm trọng, những người không có khả năng sống sót đáng kể hơn 1 năm, không có khả năng thu được lợi ích đáng kể từ một ICD. [229-233]

Bệnh nhân cần được tư vấn như mục đích của ICD, các biến chứng liên quan đến cấy và kích hoạt thiết bị (chủ yếu là không phù hợp) và trong hoàn cảnh nào nó có thể bị ngừng hoạt động (bệnh kết thúc) hoặc được lấy bỏ (nhiễm trùng, phục hồi chức năng LV). [255]

Nếu HF thoái biến, làm mất hoạt động của ICD của bệnh nhân có thể được xem xét sau khi thảo luận phù hợp với bệnh nhân và người chăm sóc.

Nếu máy ICD đến kết thúc của cuộc sống hay đòi hỏi lấy bỏ, không nên tự động thay. [234-238] Bệnh nhân cần được bác sỹ chuyên khoa tim mạch có kinh nghiệm đánh giá cẩn thận trước khi thay máy. Mục tiêu điều trị có thể đã thay đổi và nguy cơ loạn nhịp tim gây tử vong có thể thấp hơn hoặc nguy cơ tử vong không loạn nhịp cao hơn. Đó là vấn đề của một số tranh cãi cho dù bệnh nhân có LVEF đã cải thiện rất nhiều và những người đã không cần dùng liệu pháp thiết bị trong suốt thời gian hoạt động của ICD nên có một dụng cụ khác để cấy. [234-238]

Máy khử rung tim dưới da có thể hiệu quả như ICD thông thường với một nguy cơ thấp hơn so với quy trình cấy máy. [256, 257] Chúng có thể là lựa chọn ưa thích cho bệnh nhân đi lại khó khăn hoặc cần lấy ICD ra ngoài do nhiễm trùng. Bệnh nhân phải được lựa chọn cẩn thận, như họ đã hạn chế khả năng để điều trị rối loạn nhịp chậm nghiêm trọng và có thể đưa ra không phải tạo nhịp chống nhịp nhanh cũng không phải CRT. RCT có ý nghĩa với các thiết bị này và tư liệu nhiều hơn về tính an toàn và hiệu quả cần được chờ đợi. [258, 259]

ICD mặc (một máy khử rung tim bên ngoài với dây dẫn và miếng điện cực gắn liền với một chiếc áo khoác có thể mặc được) có thể phát hiện và cắt VT/VF có thể được xem xét trong khoảng hạn chế về thời gian ở những bệnh nhân được lựa chọn với HF, những người có nguy cơ cao bị SD, nhưng còn không thích hợp cho cấy ICD (ví dụ như những người có LVEF xấu sau khi tổn thương cơ tim cấp tính cho đến khi chức năng LV phục hồi, bệnh nhân lên kế hoạch cho việc ghép tim). [239-241, 260] Tuy nhiên, không có RCT tiền cứu đánh giá thiết bị này được báo cáo.

Cho các khuyến cáo chi tiết về sử dụng / chỉ định ICD người ta đề nghị độc giả đọc các hướng dẫn của ESC/EHRA (ESC/European Heart Rhythm Association: EHRA) về loạn nhịp thất và đột tử.[260] Chúng tôi đã đang một loạt trong các số của chuyên đề tim mạch các số trước đây.

          8.2 Điều trị tái đồng bộ tim

 

Các khuyến cáo cho điều trị tái đồng bộ tim cho các bệnh nhân suy tim (KC 2)

Các khuyến cáo

Classa

Levelb

Refc

CRT được khuyến cáo cho các bệnh nhân HF có triệu chứng có nhịp xoang với khoảng QRS ≥ 150ms và hình thái QRS LBBB và với LVEF ≤ 35% mặc dù OMT để cải thiện triệu chứng và giảm bệnh suất và tử suất.

 

I

 

A

261, 272

CRT được khuyến cáo cho các bệnh nhân HF có triệu chứng nhịp xoang với khoảng QRS ≥ 150ms và không có hình thái QRS LBBB và với LVEF ≤ 35% mặc dù OMT để cải thiện triệu chứng và giảm bệnh suất và tử suất.

 

IIa

 

B

261, 272

CRT được khuyến cáo cho các bệnh nhân HF có triệu chứng nhịp xoang với khoảng QRS ≥ 130 – 149 ms và hình thái QRS LBBB và với LVEF ≤ 35% mặc dù OMT để cải thiện triệu chứng và giảm bệnh suất và tử suất.

 

I

 

B

266, 273

CRT được khuyến cáo cho các bệnh nhân HF có triệu chứng nhịp xoang với khoảng QRS ≥ 130 - 149ms và không có hình thái QRS LBBB và với LVEF ≤ 35% mặc dù OMT để cải thiện triệu chứng và giảm bệnh suất và tử suất.

 

IIb

 

B

266, 273

CRT hơn tạo nhịp thất phải được khuyến cáo cho các bệnh nhân HFrEF bất chấp class NYHA người có chỉ định tạo nhịp thất và blốc AV cao độ để giảm tử suất. Điều này gồm các bệnh nhân AF (xem phân 10.1)

 

I

 

A

274, 277

CRT cần được xem xét cho các bệnh nhân LVEF ≤ 35% với NYHA class III-IVd mặc dù OMT để cải thiện triệu chứng và giảm bệnh suất và tử suất, nếu họ có AF  và khoảng thời gian QRS ≥ 130 ms được cung cấp chiến lược để đảm bảo đạt được hai thất được đặt ra hoặc các bệnh nhân mong đợi trở vể nhịp xoang.

 

IIa

 

B

275, 278, 281

Bệnh nhân HFrEF nhận được tạo nhịp thông thường hoặc ICD, tiếp theo phát triển HF xấu đi mặc dù OMT và họ có tỷ lệ cao tạo nhịp thất phải có thể xem xét nâng cấp lên CRT. Điều này không áp dụng với bệnh nhân HF ổn định.

 

IIb

 

B

282

CRT chống chỉ định ở bệnh nhân có khoảng thời gian QRS < 130 ms

 

III

 

A

266, 283, 285

AF: rung nhĩ; AV: nhĩ thất; CRT: điều trị tái đồng bộ tim; HF: suy tim; HFrEF: suy tim phân suất giảm; ICD: máy khử rung tim có thể cấy; LBBB: blốc nhánh bó trái; NYHA: New York Heart Association; OMT: điều trị thuốc tối ưu; QRS: các sóng Q, R và S (phức hợp của 3 độ lệch); RV: thất phải.

a Class khuyến cáo

bMức độ bằng chứng

cTài liệu tham khảo ủng hộ khuyến cáo

dSử dụng phán quyết cho các bệnh nhân HF giai đoạn cuối, họ có thể được điều chỉnh kinh điển hơn với điều trị để cải thiện triệu chứng hoặc tiên lượng.

 

CRT cải thiện hiệu suất tim ở những bệnh nhân được lựa chọn một cách thích hợp và cải thiện các triệu chứng [286] và phúc lợi [286] và làm giảm bệnh suất và tử suất. [266] Trong số những cải thiện tuổi thọ chất lượng sống được điều chỉnh (quality adjusted life years: QALYs) với CRT trong số bệnh nhân HF vừa đến nặng, hai phần ba có thể là do cải thiện chất lượng cuộc sống và một phần ba để tăng tuổi thọ. [287] Chỉ có nghiên cứu COMPANION [265] và CARE-HF [262, 263] so sánh ảnh hưởng của CRT với điều trị thuốc khuyến theo hướng dẫn. Hầu hết các nghiên cứu khác đã so sánh CRT-D đối với ICD, một vài người đã so sánh CRT-P để tạo nhịp dự phòng. Việc phòng ngừa nhịp chậm nguy hiểm có thể là một cơ chế quan trọng của lợi ích được chia sẻ do tất cả các thiết bị tạo nhịp. Trong CARE-HF, 25% bệnh nhân có nhịp tim lúc nghỉ ≤ 60 bpm. [262-264] Nếu dự phòng nhịp tim chậm là quan trọng, tác dụng của CRT sẽ xuất hiện nhiều hơn trong các thử nghiệm mà không có thiết bị trong nhóm đối chứng.

Hầu hết các nghiên cứu về CRT đã xác định LVEF nên < 35%, nhưng RAFT [267] và MADIT-CRT [268, 269] được ghi rõ LVEF < 30%, trong khi REVERSE [270-272] ghi rõ < 40% và BLỐC - HF [274] < 50%. Tương đối ít bệnh nhân với LVEF 35-40% đã được chọn ngẫu nhiên, nhưng phân tích gộp tư liệu tham giam mang tính cá thể gợi ý không có giảm về hiệu quả CRT trong nhóm này. [266]

Không phải tất cả các bệnh nhân đáp ứng thuận lợi với CRT. [286] Một số đặc điểm dự đoán cải thiện bệnh suất và tử suất, và mức độ tái cấu trúc hồi phục là một trong những cơ chế quan trọng nhất của hoạt động CRT. Bệnh nhân có nguyên nhân thiếu máu cục bộ sẽ có ít cải thiện chức năng LVdo mô sẹo cơ tim, các tổ chức cơ tim này ít có khả năng thực hiện tái cấu trúc thuận lợi. [288] Ngược lại, phụ nữ có thể có nhiều khả năng để đáp ứng nhiều hơn nam giới, có thể do cơ thể và kích thước tim nhỏ hơn. [273, 285, 289] QRS rộng dự đoán đáp ứng CRT và là tiêu chuẩn đưa vào tất cả các thử nghiệm ngẫu nhiên. Nhưng hình thái QRS cũng đã được liên quan đến đáp ứng có lợi cho CRT. Một số nghiên cứu đã chỉ ra bệnh nhân có hình thái blốc bó nhánh trái (LBBB) có nhiều khả năng để đáp ứng thuận lợi với CRT, trong khi có ít sự chắc chắn về những bệnh nhân không có hình thái LBBB. Tuy nhiên, bệnh nhân hình thái LBBB thường có thời gian QRS rộng hơn, có một cuộc tranh luận hiện nay về việc liệu thời gian QRS hoặc hình thái QRS là yếu tố dự báo chính của đáp ứng có lợi cho CRT hay không. Bằng chứng từ hai phân tích gộp IPD cho thấy sau khi tính toán cho thời gian QRS, có rất ít bằng chứng cho thấy hình thái QRS hoặc bệnh căn ảnh hưởng đến hiệu quả của CRT lên bệnh suất và tử suất. [266, 273] Ngoài ra, không có nghiên cứu đánh dấu so sánh các bệnh nhân được lựa chọn để đưa vào hình thái QRS, giới hoặc căn nguyên thiếu máu cục bộ, cũng không có những nghiên cứu đủ mạnh cho các phân tích phân nhóm.

Nghiên cứu Echo-CRT[283, 284] và phân tích gộp IPD [266] gợi ý có thể có hại do CRT khi khoảng thời gian QRS <130 ms, do đó cấy CRT không được khuyến cáo nếu khoảng thời gian QRS <130 ms.[266, 283, 284]

Nếu một bệnh nhân dự kiến sẽ nhận được ICD và đang nhịp xoang với khoảng thời gian QRS ≥130 ms, CRT-D nên được xem xét nếu QRS giữa 130 và 149 ms và được khuyến khích nếu QRS là ≥150 ms. Tuy nhiên, nếu những lý do chính cho cấy CRT là để làm giảm các triệu chứng, sau đó các bác sĩ lâm sàng nên chọn CRT-P hoặc CRT-D, cái nào họ cho là phù hợp. Thực hành lâm sàng rất khác nhau giữa các nước. Các thử nghiệm ngẫu nhiên chỉ để so sánh CRT-P và CRT-D [265] không cho thấy sự khác biệt trong bệnh suất và tử suất giữa các công nghệ này. [288] Nếu lý do chính cho việc cấy CRT là để cải thiện tiên lượng, sau đó phần lớn bằng chứng nằm ở CRT-D cho các bệnh nhân trong NYHA class II và với CRT-P cho bệnh nhân trong NYHA class III-IV. Hiện chưa rõ liệu CRT giảm sự cần thiết cho một ICD (bằng cách giảm gánh nặng rối loạn nhịp tim) hoặc làm tăng lợi ích từ ICD (bằng cách giảm tỷ lệ tử vong do HF xấu đi, dẫn đến bộc lộ lâu hơn đến nguy cơ rối loạn nhịp tim).

Khi LVEF giảm, tạo nhịp thất phải có thể làm trầm trọng thêm mất đồng bộ tim. Điều này có thể được ngăn ngừa bằng CRT, mà có thể cải thiện kết cục bệnh nhân. [274, 275, 277, 290] Tuy nhiên, một sự khác biệt trong kết quả đã không quan sát được giữa CRT và tạo nhịp RV trong một phân tích phân nhóm của RAFT [267] hoặc ở những bệnh nhân không có HFrEF trong BioPACE. [291] Sau khi cân nhắc, CRT hơn tạo nhịp RV được khuyến cáo cho bệnh nhân HFrEF bất kể class NYHA người có chỉ định cho nhịp tâm thất để giảm bệnh suất, mặc dù không có tác dụng rõ ràng về tỷ lệ tử vong đã được quan sát. Bệnh nhân HFrEF người đã nhận được một máy tạo nhịp tim thông thường hoặc một ICD và sau đó phát triển HF xấu đi với một tỷ lệ cao của tạo nhịp RV, mặc dù OMT, cần được xem xét nâng cấp lên CRT.

Chỉ có hai thử nghiệm nhỏ đã so sánh điều trị thuốc đơn thuần so với CRT ở bệnh nhân RN, với kết quả trái ngược. Một số nghiên cứu đã chỉ ra CRT ưu thế hơn tạo nhịp RV ở bệnh nhân trải qua triệt phá nút AV (AV). [275, 277, 290] Tuy nhiên, CRT không phải là một dấu hiệu để thực hiện triệt phá nút AV, ngoại trừ trong trường hợp hiếm hoi khi tỷ lệ thất vẫn nhanh dai dẳng (> 110 bpm) bất chấp các nỗ lực kiểm soát tần số bằng thuốc. Phân tích nhóm nhỏ bệnh nhân AF từ nghiên cứu RAFT không tìm thấy lợi ích từ CRT-D so với ICD, mặc dù ít hơn một nửa số bệnh nhân có > 90% tạo nhịp hai thất. [276] Nghiên cứu quan sát báo cáo tạo nhịp hai thất là < 98%, tiên lượng của bệnh nhân với CRT giảm. [277] Cho dù liên kết này phản ánh sự mất tái đồng bộ (có thể được khắc phục bằng cách lập trình thiết bị), đặt điện cực thất trái (LV) kém (mà có thể được tránh lúc cấy) hoặc gặp khó khăn hơn trong tạo nhịp cơ tim bị bệnh nặng (có thể không tuân theo như trên) là không chắc chắn. Quan sát này chưa được xác nhận trong một thử nghiệm ngẫu nhiên.

Test hình ảnh cho rối loạn đồng bộ (dyssynchrony) còn không nhận thấy giá trị ở các bệnh nhân lựa chọn cho CRT. [292] Những bệnh nhân có vết sẹo cơ tim lan rộng sẽ có ít cải thiện chức năng LVvới CRT, nhưng điều này đúng với bất kỳ điều trị cho HFrEF và không đáng tin cậy dự đoán lợi ích lâm sàng ít hơn. [293] Ngưỡng tạo nhịp cao hơn trong cơ tim đã thành sẹo, nếu có thể, vị trí đặt điện cực nên tránh các khu vực đó. [294, 295] Mặc dù bệnh nhân có sẹo lan rộng có một tiên lượng về thực chất xấu hơn, có rất ít bằng chứng cho thấy chúng có được lợi ích tiên lượng ít hơn từ CRT. [266]

Độc giả được hướng đến hướng dẫn về tạo nhịp và CRT cho các khuyến cáo về thủ thuật cấy thiết bị. Giá trị của nỗ lực để tối ưu hóa các khoảng AV hoặc VV sau cấy sử dụng các tiêu chuẩn siêu âm hoặc điện tâm đồ hoặc đáp ứng huyết áp là không chắc chắn, nhưng có thể được xem xét cho những bệnh nhân đã có một đáp ứng không mong đợi cho CRT. [296, 297]

          8.3 Các thiết bị điện có thể cấy khác

Đối với bệnh nhân HFrEF vẫn còn có triệu chứng mặc dù OMT và không có chỉ định cho CRT, liệu pháp thiết bị mới đã được đề xuất và trong một số trường hợp được chấp thuận cho sử dụng lâm sàng ở một số nước Liên minh châu Âu (EU) nhưng vẫn còn được đánh giá thử nghiệm.

Điều biến co bóp tim (cardiac contractility modulation: CCM) cũng tương tự như trong chế độ của nó đưa vào cho CRT, nhưng nó liên quan đến sự kích thích điện không kích thích của tâm thất trong thời gian trơ tuyệt đối để nâng cao hiệu suất co mà không kích hoạt tâm thất thu thêm. CCM đã được đánh giá ở bệnh nhân HFrEF mức NYHA class II-III với QRS giới hạn bình thường (<120 ms). [221, 222] Một dữ liệu bệnh nhân phân tích gộp cá nhân đã chứng minh sự cải thiện khả năng dung nạp gắng sức (đỉnh VO2) và chất lượng cuộc sống (Bảng hỏi Cuộc sống Suy tim Minnesota: Minnesota Living with Heart Failure questionnaire). Như vậy CCM có thể được xem xét ở những bệnh nhân HF được lựa chọn. Hiệu quả của CCM về bệnh suất và tử suất do HF còn đang được xác lập.

Hầu hết các thiết bị khác được đánh giá liên quan đến một số sửa đổi các hoạt động của hệ thần tự động (autonomic nervous system: ANS) bằng cách kích thích điện có đích. [298, 299] Chúng bao gồm kích thích thần kinh phế vị, kích thích tủy sống, triệt phá thân carotid và bóc bỏ thần kinh thận, nhưng cho đến nay không có của các thiết bị nào cải thiện triệu chứng hoặc kết quả trong RCT.

Các thiết bị cho theo dõi từ xa được thảo luận riêng.

          10. Rối loạn nhịp và rối loạn dẫn truyền

Theo dõi điện tâm đồ Ambulatory có thể được sử dụng để khảo sát các triệu chứng có thể là do loạn nhịp tim, [322-324] nhưng bằng chứng còn thiếu để hỗ trợ thường xuyên, theo dõi hệ thống cho tất cả các bệnh nhân suy tim để xác định rối loạn nhịp nhanh và nhịp chậm. Không có bằng chứng các quyết định lâm sàng dựa trên theo dõi điện tim lưu động thường xuyên cải thiện kết quả cho bệnh nhân HF.

Ghi điện tâm Ambulatory phát hiện phức hợp thất sớm ở hầu như tất cả các bệnh nhân suy tim. Các cơn VT có triệu chứng, tạm thời là phổ biến, ngày càng tăng ở tần số với mức độ nặng của suy tim và rối loạn chức năng tâm thất và chỉ ra một tiên lượng xấu cho bệnh nhân HF, nhưng cung cấp ít sự phân biệt giữa SD howc tử vong do HF tiến triển. [316, 325 ] Nhịp tim chậm và các khoảng ngưng cũng thường được quan sát, đặc biệt vào ban đêm khi hoạt động giao cảm thường thấp và hoạt động kinh đối giao cảm cao hơn; ngưng thở khi ngủ có thể là một khởi kích. [326-328] Các đoạn ngưng được liên kết với một tiên lượng xấu của bệnh nhân CAD và rối loạn chức năng thất trái. [329] Rối loạn nhịp chậm có thể góp phần quan trọng đối với SD trong HF. [330]

          10.1 Rung nhĩ (AF)

AF là rối loạn nhịp tim phổ biến nhất trong HF không phân biệt LVEF kèm theo; nó làm tăng nguy cơ biến chứng huyết khối tắc mạch (đặc biệt là đột quỵ) và có thể làm giảm chức năng tim, làm xấu đi triệu chứng HF. [316] HF phụ thuộc được thúc đẩy bằng AF được kết hợp với tiên lượng lành tính hơn, [331] nhưng khởi phát AF mới ở bệnh nhân với HF được tính toán được kết hợp với hậu quả xấu hơn, có lẽ vì do cả hai chỉ dấu bệnh nhân bệnh hơn và do làm suy yếu chức năng tim. [332, 333] Bệnh nhân suy tim mạn tính và AF vĩnh viễn có một kết quả xấu hơn so với các bệnh nhân nhịp xoang , mặc dù điều này phần lớn được giải thích do tuổi cao hơn và HF mức độ nghiêm trọng. [332, 333] Tần số thất dai dẳng > 150 bpm có thể gây HFrEF điều này mất đi bằng kiểm soát tần số hoặc sửa chữa nhịp ( 'bệnh cơ tim do nhịp nhanh'). [334, 335] AF cần phân loại và điều chỉnh theo hướng dẫn AF hiện thời (tức cơn đầu tiên được chẩn đoán, kịch phát, dai dẳng, dai dẳng kéo dài hoặc vĩnh viễn), nhận biết không chắc chắn về thời gian thực sự của cơn và về các cơn không được phát hiện trước đó. [316]

Các vấn đề tiếp theo cần được xem xét ở những bệnh nhân suy tim có biểu hiện AF, không phân biệt LVEF, đặc biệt với cơn được chẩn đoán đầu tiên của AF hoặc AF kịch phát: [316] xác định nguyên nhân có khả năng sửa chữa được (ví dụ như suy giáp hoặc cường giáp, rối loạn điện giải, tăng huyết áp không kiểm soát được , bệnh van hai lá) và các yếu tố thúc đẩy (ví dụ như phẫu thuật gần đây, nhiễm trùng ngực hoặc đợt cấp của COPD / hen phế quản, thiếu máu cơ tim cấp, uống rượu say), vì điều này có thể xác định chiến lược điều chỉnh; đánh giá nguy cơ đột quỵ và cần cho thuốc chống đông máu; đánh giá tần số thất và nhu cầu kiểm soát tần số; đánh giá các triệu chứng của suy tim và AF.

Để biết chi tiết, đọc giả nên tham khảo hướng dẫn ESC về AF năm 2016. [316]

          10.1.1 Ngăn ngừa rung nhĩ ở các bệnh nhân suy tim

Nhiều điều trị suy tim, gồm ACEIs, [336] ARB, [337] beta blockers [177, 338] và MRA, [339, 340] sẽ làm giảm tỷ lệ AF, nhưng Ivabradine có thể làm tăng. [341] CRT có ít ảnh hưởng đến tỷ lệ AF. [342]

Amiodaron sẽ làm giảm tỷ lệ AF, tạo ra chuyển nhịp bằng thuốc, duy trì nhiều bệnh nhân ở nhịp xoang sau khi chuyển nhịp và có thể được sử dụng để kiểm soát các triệu chứng ở những bệnh nhân AF kịch phát nếu beta-blockers thất bại. [343-346] Amiodarone nói chung nên được giới hạn sử dụng ngắn hạn (< 6 tháng) ở những bệnh nhân AF kịch phát hoặc AF dai dẳng để giúp đạt được nhịp xoang và giảm tỷ lệ cao của AF tái phát ngay lập tức sau khi chuyển nhịp. Dronedaron chống chỉ định ở bệnh nhân suy tim và AF. [246, 247, 347]

          10.1.2 Điều chỉnh rung nhĩ khởi phát mới, rung nhĩ nhanh ở bệnh nhân suy tim

Nếu bệnh nhân không có triệu chứng lo lắng do HF, khi đó điều trị bằng uống beta blốcers có thể được bắt đầu để cung cấp kiểm soát tần số thất. Đối với bệnh nhân bị xung huyết đáng kể những người dù sao có vài triệu chứng khi nghỉ, điều trị ban đầu với đường uống hoặc tiêm tĩnh mạch (i.v.) digoxin được ưa thích. Đối với bệnh nhân đang huyết động không ổn định, bolus tĩnh mạch digoxin hoặc amiodarone [348, 349] nên được dùng đường tĩnh mạch rất cẩn thận để tránh thoát mạch vào mô; nơi không chắc chắn có tĩnh mạch để truyền, amiodarone không được cho. Truyền kéo dài amiodarone nên được sử dụng chỉ ở tĩnh mạch trung tâm hoặc tĩnh mạch lớn để tránh viêm tĩnh mạch ngoại vi. Ở những bệnh nhân huyết động suy sụp, cần chuyển nhịp bằng điện khẩn cấp được khuyến cáo (xem thêm Phần 12).

 

Khuyến cáo cho điều chỉnh khởi đầu của tần số thất nhanh ở các bệnh nhân HF và AF trong tình huống cấp và mạn tính (KC 3)

Khuyến cáo

Classa

Levelb

Refc

Chuyển nhịp bằng điện khẩn cấp được khuyến cáo nếu AF được cho là đã thúc đẩy tổn thương huyết động của bệnh nhân để cải thiện trạng thái lâm sàng của bệnh nhân

 

 

I

 

 

C

 

Đối với BN NYHA Class IV trong điều kiện điều trị AHF bolus tĩnh mạch amiodarone hoặc, ở những BN trước đây chưa dùng digoxin, bolus tĩnh mạch digoxin nên được xem xét để giảm tần số thất.

 

 

IIa

 

 

B

348, 349

Đối với BN NYHA Class I-III, beta blốcer thường cho uống, an toàn cho nên được khuyến cáo như một điều trị lựa chọn đầu tiên để kiểm soát tần số thất,được cho bệnh nhân có thể tích phù hợp (euvolaemic)

 

I

 

A

 

177

Đối với BN NYHA Class I-III, digoxin, nên được xem xét khi tần số thất còn caod, mặc dù beta blốcer hoặc khi không dung nạp với beta blốcers hoặc có chống chỉ định.

 

IIa

 

B

 

197

Triệt phá nút AV có thể được xem xét để kiểm soát tần số tim và giảm bớt triệu chứng ở BN không đáp ứng hoặc không dung nạp với điều trị tần số thuốc mạnh hoặc kiểm soát nhịp, chấp nhận những bệnh nhân này sẽ trở nên phụ thuộc vào máy tạo nhịp.

 

 

IIb

 

 

B

 

 

290

Điều trị dronedarone không được khuyến cáo để cải thiện kiểm soát tần số thất do mối quan tâm (concerns) về an toàn

 

III

 

A

 

347

AF: rung nhĩ; AHF: suy tim cấp; AV: nhĩ thất; bpm: chu kỳ trên phút; HF: suy tim; NYHA: New York Heart Association.

aClass khuyến cáo

b Mức độ bằng chứng.

c Tài liệu tham khảo ủng hộ cho khuyến cáo.

d Tần số thất tối ưu cho BB có HF và AF không được tính toán, nhưng bằng chứng chiếm ưu thế (prevailing) gợi ý kiểm soát tần số chặt chẽ (strict) có thể có hại (deleterious). Tần số thất lúc nghỉ ở phạm vi 60 đến 100 bpm có thể được xem xét trên cơ sở lựa chọn mới đây của Ban Đặc nhiệm, mặc dù một nghiên cứu gợi ý tần số thất lúc nghỉ trên 110 bpm có thể còn được chấp nhận, và điều này được khuyến cáo hiện thời do Hướng dẫn ESC vể AF. Điều này có thể được thử nghiệm và được tinh luyện bằng các nghiên cứu tiếp theo.  

 

          10.1.3 Kiểm soát tần số (Rate control)

Đánh giá kiểm soát tần số thất từ mạch quay là không lý tưởng, đặc biệt là ở những bệnh nhân suy tim, khi hoạt động thất có thể không thương xuyên tạo ra xung có thể sờ thấy (palpable). Kiếm soát tần số nên được chứng minh bằng ECG. Một thiết bị có thể mặc cho phép đánh giá được tần số thất lúc nghỉ, gắng sức và ngủ, nhưng giá trị của theo dõi thường xuyên vẫn chưa được tính toán. Thiết bị có thể cấy như máy tạo nhịp, CRT hoặc ICD cũng có thể được sử dụng để đo tần số thất.

Tần số thất tối ưu lúc nghỉ ở bệnh nhân AF và HF là không chắc chắn nhưng có thể từ 60-100 bpm. [350, 352-354] Một thử nghiệm cho thấy tần số thất lúc nghỉ lên đến 110 bpm vẫn có thể chấp nhận được, [198, 202] và năm 2016 hướng dẫn ESC cho AF năm 2016 khuyên ngưỡng này là mục tiêu điều trị kiểm soát tần số. [316] Tuy nhiên, Ban Đặc nhiệm tin rằng tần số thấp hơn cho bệnh nhân suy tim có thể thích hợp hơn (60-100 bpm). Tần số thất < 70 bpm được liên kết với kết quả xấu hơn. [351] Điều này có thể giải thích lý do tại sao beta-blockers tăng liều đến liều mục tiêu hướng dẫn không làm giảm tỷ lệ mắc bệnh hoặc tử vong ở bệnh nhân HFrEF và AF, [177] và cũng có thể giải thích sự liên kết giữa digoxin và kết cục xấu được báo cáo trong một số nghiên cứu quan sát của AF. [355-357] Tần số thất tối ưu trong khi gắng sức cũng chưa chắc chắn, nhưng có thể là <110 bpm khi tập thể dục nhẹ. [354] Beta-blockers, digoxin và sự kết hợp của chúng có thể được sử dụng để kiểm soát tần số thất. [358] Điều này không chắc chắn đó là cách tiếp cận tối ưu, nhưng beta-blockers xuất hiện an toàn như các thuốc lựa chọn đầu tiên, ngay cả khi nó không phải là rõ ràng chúng giảm bệnh suất và tử suất ở bệnh nhân AF. Beta-blockers làm giảm tần số thất trong thời gian hoạt động, trong khi digoxin gây ảnh hưởng lớn hơn vào ban đêm. [358] Tần số thất cao dai dẳng có thể chỉ ra nhiễm độc giáp hoặc hoạt động giao cảm quá mức do ứ huyết, điều này có thể đáp ứng với lợi tiểu. Mặc dù amiodarone và các chẹn canxi không dihydropyridin có thể làm giảm tần số thất, chúng có tác động bất lợi nhiều hơn và nói chung là nên tránh ở bệnh nhân HFrEF, cả với ít sự chắc chắn, ở những bệnh nhân với HFpEF và HFmrEF. Hiếm khi, tần số thất không thể giảm dưới 100-110 bpm bằng biện pháp thuốc đơn thuần và triệt phá nút nhĩ qua catheter với tạo nhịp tâm thất có thể được xem xét; trong tình huống này, đối với bệnh nhân HFrEF, CRT cần được xem xét thay vì tạo nhịp RV thông thường. Có rất ít bằng chứng, trừ từ nghiên cứu đăng ký, để hỗ trợ một chiến lược triệt phá nút AV và CRT so với điều trị bằng thuốc đơn thuần ở bệnh nhân AF và tần số thất lúc nghỉ <100-110 bpm (xem Phần 8.2). [281] Tuy nhiên, ở bệnh nhân có nhịp thất nhanh và các triệu chứng khó điều chỉnh, triệt phá nút AV có thể được xem xét. Ngoài ra, nếu bệnh nhân được chỉ định ICD, triệt phá nút AV với cấy CRT-D có thể là một lựa chọn ưa thích, đặc biệt là nếu bệnh nhân có triệu chứng vừa phải đến nặng.

          10.1.4 Kiểm soát nhịp (Rhythm control)

Ở các bệnh nhân HF mạn tính, chiến lược kiểm soát nhịp (bao gồm cả chuyển nhịp bằng thuốc và điện) đã không được chứng minh là tốt hơn các chiến lược kiểm soát tần số trong việc giảm bệnh suất và tử suất. [359] Chuyển nhịp khẩn cấp được chỉ định chỉ khi AF được đe dọa tính mạng, nếu không cả hai HF và tần số thất nên được kiểm soát trước khi chuyển nhịp bằng sốc điện. Một chiến lược kiểm soát nhịp có lẽ là tốt nhất dành cho bệnh nhân với một nguyên nhân thứ phát gây AF có thể đảo ngược (ví dụ cường giáp) hoặc một yếu tố thúc đẩy rõ ràng (ví dụ viêm phổi gần đây) và ở những bệnh nhân có các triệu chứng khó chịu do AF sau khi tối ưu hóa kiểm soát tần số và điều trị suy tim. Việc sử dụng các thuốc chống loạn nhịp class I và dronedarone làm tăng bệnh suất và tử suất ở các bệnh nhân HF và AF cần tránh. [246, 247, 347] Amiodarone sẽ tạo ra một số bệnh nhân rung nhĩ mạn tính trở lại nhịp xoang, có thể làm giảm các cơn AF có triệu chứng và sẽ giúp duy trì bệnh nhân nhịp xoang sau khi chuyển nhịp tự phát hoặc chuyển nhịp bằng điện. [343-346] Khi sử dụng, nhu cầu tiếp tục uống amiodarone nên được thường xuyên xem xét và điều chỉnh.

Sự an toàn và hiệu quả của triệt phá qua catheter trong tâm nhĩ và tĩnh mạch phổi (PV) như là một chiến lược kiểm soát nhịp trong HF hiện tại không chắc chắn trừ bệnh cơ tim do nhip nhanh gây ra. [316] Một nghiên cứu nhỏ cho thấy triệt phá AF vượt trội so với triệt phá nút AV và CRT. [360] Một nghiên cứu khác, trong đó có 203 bệnh nhân AF dai dẳng, HF và thiết bị ICD hoặc CRT, cho thấy triệt phá AF vượt trội so với amiodarone trong việc điều chỉnh AF, điều này đã được liên kết với nhập viện do HF ít hơn và tử suất thấp hơn. Hai nghiên cứu nhỏ triệt phá AF so với kiểm soát tần số gặp nhiều thành công hỗn hợp cùng với các biến chứng thủ thuật và thành công trong cải thiện triệu chứng. [278, 279] Các bằng chứng gần đây nhất từ một phân tích gộp gồm 914 bệnh nhân cho thấy tỷ lệ thành công đáng khích lệ của triệt phá PV của AF ở bệnh nhân có rối loạn chức năng LV, với những cải thiện trong LVEF và dự trữ chức năng. [361] các kết quả này cần được khẳng định trong RCT liên tục như CASTLE AF, [362] AMICA và CABANA.

 

Khuyến cáo cho chiến lược kiểm soát nhịp ở các BN AF, HF có triệu chứng (NYHA Class II–IV) và rối loạn chức năng tâm thu thất trái và không có bằng chứng mất bù cấp (KC 4)

Khuyến cáo

Classa

Levelb

Refc

Chuyển nhịp bằng điện hoặc bằng thuốc với amiodarone có thể được xem xét ở BN có triệu chứng dai dẳng và hoặc dấu hiệu HF mặc dù OMT và kiểm soát tần số thất phù hợp để cải thiện trạng thái hoặc triệu chứng lâm sàng.

 

IIb

 

B

 

 

344

Triệt phá AF có thể được xem xét để phục hồi nhịp xoang cải thiện triệu chứng ở BN triệu chứng dai dẳng và hoặc dấu hiệu HF, mặc dù OMP và kiểm soát tần số thất phù hợp để cải thiện trạng thái hoặc triệu chứng lâm sàng.

 

IIb

 

B

279, 363

Amiodarone được có thể xem xét trước (và sau) chuyển nhịp bằng điện thành công để duy trì nhịp xoang.

 

IIb

 

B

342, 360

Dronedarone không được khuyến cáo do nguy cơ nhập viện tăng lên cho các nguyên nhân tim mạch và nguy cơ tử vong sớm tăng lên ở các BN NYHA Class III-IV.

 

III

 

A

247. 347

Các thuốc chống loạn nhịp class I không được khuyến cáo do nguy cơ tử vong sớm tăng lên.

 

III

 

A

248, 364, 365

AF: rung nhĩ; AHF: suy tim cấp; AV: nhĩ thất; bpm: chu kỳ trên phút; HF: suy tim; NYHA: New York Heart Association.

aClass khuyến cáo

b Mức độ bằng chứng.

c Tài liệu tham khảo ủng hộ cho khuyến cáo.

 

          10.1.5 Dự phòng thuyến tắc

Bệnh nhân HF và AF nói chung nên được chống đông và cân bằng lợi ích và nguy cơ chảy máu (dùng thang điểm CHA2DS2-VASC và HAS-Bled;. Để biết chi tiết, xin vui lòng xem Bảng Web 10.1 và 10.2) nên được đánh giá theo khuyến cáo trong hướng dẫn của ESC cho AF. [316] Tỷ lệ đáng kể bệnh nhân HF sẽ có cả lợi ích và nguy cơ điểm ≥3, chỉ ra việc xem xét cẩn thận nên được đưa ra trước khi kê đơn thuốc chống đông đường uống và theo dõi thường xuyên sau đó là cần thiết (và các yếu tố nguy cơ chảy máu có thể sửa chữa được nhấn mạnh) nếu một thuốc chống đông đường uống được cho.

NOACs được ưa thích cho bệnh nhân suy tim có AF không có bệnh van tim, khi NOACs được so sánh với thuốc kháng vitamin K dường như ít nhất hiệu quả tương tự và thậm chí an toàn hơn (ít xuất huyết nội sọ) ở những bệnh nhân suy tim so với những người không có HF, [316, 366, 367] mặc dù mối quan tâm hiện hữu về sự an toàn của chúng ở những bệnh nhân lớn tuổi bị suy tim và chức năng thận kém [368, 369] [cho một mô tả chi tiết về sự tương tác giữa NOAC và chức năng thận, xem Heidbuchel et al. [370]]. Ở những bệnh nhân suy tim và AF người có van tim cơ học hoặc ít nhất có hẹp van hai lá trung bìn, chỉ uống kháng vitamin K nên được sử dụng để phòng ngừa đột quỵ huyết khối tắc mạch. [370]

Liều dabigatran nên được giảm xuống còn 110 mg b.i.d. khi thanh thải creatinin là 30-49 ml / phút, rivaroxaban đến 15 mg mỗi ngày và edoxaban tới 30 mg mỗi ngày khi độ thanh thải creatinin là 30-50 ml / phút và apixaban đến 2,5 mg hai lần mỗi ngày nếu bệnh nhân có hai hoặc nhiều vấn đề sau đây: ≥80 tuổi, creatinin huyết thanh ≥1.5 mg / dL hoặc trọng lượng cơ thể ≤60 kg. [370-375] Tóm tắt các khuyến cáo đối với công tác phòng chống huyết khối tắc mạch ở bệnh nhân suy tim có triệu chứng và AF kịch phát hoặc dai dẳng thường được thể hiện trong bảng khuyến cáo. Để biết thêm chi tiết, xin vui lòng tham khảo các hướng dẫn ESC gần đây về AF. [316]

Thiết bị làm tắc nhĩ trái có thể được xem xét ở bệnh nhân AF như thay thế cho thuốc chống đông đường uống người có nguy cơ cao cả thuyên tắc huyết khối và chảy máu để tránh nguy cơ xuất huyết do nguy cơ thuốc chống đông máu. [381, 382]

 

Khuyến cáo ngăn ngừa huyết khối thuyên tắc ở các bệnh nhân suy tim có triệu chứng (NYHA Class II-IV) và rung nhĩ cơn hoặc dai dẳng / mạn tính. (KC 5)

Khuyến cáo

Classa

Levelb

Refc

Thang điểm CHA2DS2-VASC VÀ HAS-BLED là công cụ được khuyến cáo ở các BN HF để tính toán nguy cơ huyết khối và nguy cơ chảy máu kết hợp với kháng đông, theo thứ tự.

I

B

376, 377

Kháng đông uống được khuyến cáo để dự phòng thuyên tắc huyết khối cho tất cả các BN có AF cơn hoặc dai dẳng và thang điểm CHA2DS2-VASC ≥ 2, không có chống chỉ định và bất kể chiến lược điều chỉnh nhịp hay tần số được sử dụng (gồm cả sau chuyển nhịp thành công)

 

 

I

 

 

A

372, 375, 378, 379

Điều trị NOAC chống chỉ định ở BN van cơ học hoặc ít nhất hẹp van 2 lá trung bình.

 

III

 

B

380

Ở bệnh nhân AF khoảng thời gian ≥48 h, hoặc khi khoảng thời gian của AF là không rõ, thuốc chống đông đường uống được khuyến cáo ở liều điều trị cho ≥3 tuần trước khi chuyển nhịp bằng sốc điện hoặc thuốc.

 

 

I

 

 

B

 

Heparin tĩnh mạch hoặc LMWH và TOE chiến lược đã được hướng dẫn được khuyến cáo cho các bệnh nhân người đã không được điều trị với liều kháng đông trong ≥3 tuần và đòi hỏi chuyển nhịp bằng sốc điện hoặc thuốc cấp thiết cho một loạn nhịp đe dọa tính mạng.

 

 

I

 

 

C

 

Sự kết hợp của thuốc chống đông đường uống và thuốc kháng tiểu cầu không được khuyến cáo ở những bệnh nhân bệnh mạch vành mãn tính (> 12 tháng sau một sự kiện cấp tính) hay bệnh động mạch khác, vì có nguy cơ cao bị chảy máu nghiêm trọng. Điều trị duy nhất với một kháng đông uống được ưa thích sau 12 tháng.

 

 

 

III

 

 

C

 

Đối với bệnh nhân suy tim và AF không do van tim đủ điều kiện cho thuốc chống đông dựa trên một số điểm CHA2DS2-VASC, NOACs hơn warfarin cần được xem xét cho thuốc chống đông như NOACs có liên quan với giảm nguy cơ đột quỵ, xuất huyết nội sọ và tỷ lệ tử vong, trong đó lớn hơn những nguy cơ xuất huyết tiêu hóa.

 

 

 

IIa

 

 

 

B

 

 

 

367

AF: rung nhĩ; AHF: suy tim cấp; AV: nhĩ thất; bpm: chu kỳ trên phút; HF: suy tim; NYHA: New York Heart Association.

aClass khuyến cáo

b Mức độ bằng chứng.

c Tài liệu tham khảo ủng hộ cho khuyến cáo.

 

          10.2 Rối loạn nhịp thất

Điều chỉnh rối loạn nhịp thất không triệu chứng khởi đầu gồm sửa chữa các bất thường điện giải, đặc biệt kali và magiê huyết thanh thấp, ngừng các tác nhân có thể gây loạn nhịp và, ở những bệnh nhân với HFrEF, tối ưu hóa điều trị bằng thuốc với ACEIs, beta-blockers, MRA và sacubitril / valsartan, tất cả đều làm giảm nguy cơ đột tử. [174, 177, 383, 384]

Sự liên quan lâm sàng của thiếu máu cục bộ cơ tim cho sự thúc đẩy loạn nhịp thất là không chắc chắn, mặc dù các trường hợp có thể rối loạn nhịp được tạo nên do thiếu máu cục bộ vẫn tồn tại. Thử nghiệm ngẫu nhiên tái thông mạch máu cho bệnh nhân HFrEF không làm giảm tỷ lệ tử vong chung, [107, 385] ngay cả trong các phân nhóm bệnh nhân bị đau thắt ngực hoặc thiếu máu cục bộ cơ tim, [115, 386] nhưng phân tích sâu hơn đã cho thấy một sự giảm đột tử. [387]

Amiodarone (thường kết hợp với một beta-blocker) có thể được sử dụng để ngăn chặn loạn nhịp thất có triệu chứng, nhưng nó có thể ảnh hưởng xấu đến tiên lượng, đặc biệt là ở những bệnh nhân suy tim nặng hơn. [227, 244] Các thuốc chống loạn nhịp khác nên `tránh. [247] Thay đổi (mdification) nền gây ra loạn nhịp bằng tần số radio qua catheter có thể giảm một số các sốc điện phù hợp của ICD và có thể được sử dụng để cắt các cơn bão loạn nhịp ở bệnh nhân HF và nhịp nhanh thất tái phát thường xuyên và do đó cần xem xét ở các bệnh nhân như vậy. Tìm kiếm sự tư vấn của các thành viên của Đội HF có chuyên môn về điện sinh lý được khuyến cáo ở những bệnh nhân có rối loạn nhịp thất khó kiểm soát. Để biết thêm chi tiết, chúng tôi mời độc giả xem các hướng dẫn ESC/EHRA về rối loạn nhịp thất và đột tử do tim. [260]

 

Bảng khuyến cáo điều chỉnh rối loạn nhịp trong suy tim (KC 6)

Các khuyến cáo

Classa

Levelb

Refc

Các yếu tố tăng nặng/thúc đẩy tiềm tằng (như kali, magiê huyết thành thấp, thiếu máu cục bộ tiếp diễn) cần phải tìm kiếm và sửa chữa ở các bệnh nhân rối loạn nhịp thất

 

IIa

 

C

 

Điều trị beta blockers, MRA và saccubitril/valsartan làm giảm đột tử ở các bệnh nhân HFrEF và rối loạn nhịp thất (như cho các bệnh nhân khác) (xem chương 7)

 

I

 

A

162. 170, 175

Cấy ICD và CRT được khuyến cáo cho các bệnh nhân đã được lựa chọn với HFrEF (xem chương 8)

 

I

 

A

223, 226, 388

Một vài chiến lược được xem xét để làm giảm loạn nhịp tái phát có triệu chứng ở những bệnh nhân có ICD (hoặc ở bệnh nhân không thích hợp (eligible) cho ICD. Bao gồm chú ý các yếu tố nguy cơ và điều trị HF bằng thuốc tối ưu, amiodarone, triệt phá qua catheter và CRT.

 

IIa

 

C

 

Sử dụng các thuốc chống loạn nhịp phổ biến không được khuyến cáo ở các bệnh nhân HF và rối loạn nhịp thất không triệu chứng do lo ngại về tính an toàn (HF xấu đi, thúc đẩy loạn nhịp và tử vong)

 

III

 

A

256. 248, 264, 265

ACEI: ức chế men chuyển; ARB: ức chế thụ cảm thể angiotensin; CRT: điều trị tái đồng bộ tim; CRT-D: điều trị khử rung tim tái đồng bộ: HF: suy tim; HFrEF: suy tim phân suât giảm. ICD: khử rung tim có thể cấy: MRA: kháng thụ thể mineralocorticoid.

 

          10.3 Nhịp chậm có triệu chứng, các khoảng ngưng và blốc nhĩ thất

Hướng dẫn ESC về tạo nhịp và CRT được khuyến cáo can thiệp khi các khoảng ngừng vượt 6 s, thậm chí khi điều này không kết hợp với các triệu chứng. [389] Tuy nhiên, các khuyến cáo này đã được tạo ra chủ yếu cho bệnh nhân không có rối loạn chức năng cơ tim rõ ràng, và khoảng ngừng ngắn hơn có thể yêu cầu sự can thiệp ở bệnh nhân HFrEF. [329] Nếu khoảng ngưng > 3 s được xác định trên theo dõi điện tâm đồ, các thuốc nên được xem xét và các thuốc sau được ngừng hoặc giảm liều, bắt đầu với CCB hạn chế tỷ lệ sau đó amiodarone, digoxin và Ivabradine. Đối với bệnh nhân AF, giảm liều chẹn beta cho phép tỷ lệ thất nghỉ ngơi vào ban ngày sẽ tăng lên 70-90 bpm có thể được xem xét, vì bằng chứng cho thấy beta-blockers cải thiện kết cục ở bệnh nhân RN còn thiếu. [177] Đối với bệnh nhân có các khoảng ngừng nhưng vẫn nhịp xoang, giảm liều chẹn beta nên tránh trừ khi khoảng ngưng có triệu chứng, kéo dài hoặc thường xuyên, trong trường hợp giá trị tương đối của giảm liều, ngừng beta-blocker và tạo nhịp hai thất (biventricular) có thể được xem xét. Tuy nhiên, bằng chứng còn thiếu để hỗ trợ chiến lược tạo nhịp chỉ cho phép khởi đầu hoặc chuẩn liều điều trị chẹn beta trong khi không có chỉ định tạo nhịp kinh điển; chiến lược này không được khuyến cáo. Đối với bệnh nhân HFrEF và blốc AV-độ cao, CRT được ưa thích hơn tạo nhịp RV (mục 8.2). Khi nguyên nhân của nhịp tim chậm hoặc ngưng là bệnh nút xoang với dẫn truyền AV còn nguyên vẹn, các chiến lược điều trị sau đó tránh gây gây mất đồng bộ thất được ưa thích, mặc dù bằng chứng thử nghiệm lâm sàng để hỗ trợ ý kiến chuyên gia này cho bệnh nhân suy tim đang còn ít. Đối với chỉ định tạo nhịp khác, xin vui lòng tham khảo Hướng dẫn ESC trên nhịp và CRT. [389]

Khuyến cáo điều trị nhịp chậm trong suy tim (KC 7)

Các khuyến cáo

Classa

Levelb

Refc

Khi các khoảng ngưng > 3s được nhận thấy trên ECG, hoặc khi nhịp chậm có triệu chứng và tần số thất lúc nghỉ < 50c/p ở nhịp xoang hoặc < 60c/p khi AF, điều đó nên xem xét có cần kê thuốc để hạn chế tần số hay không: đối với bệnh nhân ở nhịp xoang, thuốc ức chế beta nên được giảm liều hoặc ngừng chỉ khi xấu đi

 

 

IIa

 

 

C

 

Đối với bệnh nhân ngưng kéo dài hoặc thường xuyên có triệu chứng mặc dù điều chỉnh tốc độ thuốc được hạn chế, hoặc là ức chế beta được ngừng hoặc tạo nhịp có thể được xem xét như là bước tiếp theo.

 

IIb

 

C

 

Tạo nhịp chỉ để cho phép khởi đầu hoặc chỉnh liều điều trị ức chế beta khi không có chỉ định tạo nhịp thông thường không được khuyến cáo.

 

III

 

C

 

Ở bệnh nhân có HFrEF đòi hỏi tạo nhịp và có blốc AV cao độ, CRT ưa thích hơn tạo nhịp RV được khuyến cáo.

 

I

 

A

274, 294, 295

Ở các bệnh nhân HFrEF người đòi hỏi tạo nhịp không có blốc AV cao độ, mode tạo nhịp tránh tạo ra hoặc làm trầm trong mất đồng bộ thất nên được xem xét

 

IIb

 

C

 

AF: rung nhĩ; AV: thất nhĩ; bpm: nhịp trên phút; CRT: điều trị tái đồng bộ; ECG: điện tâm đồ; HFrEF: suy tim phân suất tống máu giảm; RV: thất phải.

aClass khuyến cáo b Mức độ bằng chứng. c Tài liệu ủng hộ các khuyến cáo

 

Tài liệu tham khảo

1. Filippatos G, Khan SS, Ambrosy AP, Cleland JGF, Collins SP, Lam CSP, Angermann CE, Ertl G, Dahlstro¨m U, Hu D, Dickstein K, Perrone S V, Ghadanfar M, Bermann G, Noe A, Schweizer A, Maier T, Gheorghiade M. International REgistry to assess medical Practice with lOngitudinal obseRvation for Treatment of Heart Failure (REPORT-HF): rationale for and design of a global registry. Eur J Heart Fail 2015;17:527–533.
2. The CONSENSUS Trial Study Group. Effects of enalapril on mortality in severe congestive heart failure. Results of the Cooperative North Scandinavian Enalapril Survival Study (CONSENSUS). N Engl J Med 1987;316:1429–1435.
3. McMurray JJJ V. Improving outcomes in heart failure: a personal perspective. Eur Heart J 2015;36:3467–3470.
4. Wang TJ. Natural history of asymptomatic left ventricular systolic dysfunction in the community. Circulation 2003;108:977–982.
5. The SOLVD Investigators. Effect of enalapril on mortality and the development of heart failure in asymptomatic patients with reduced left ventricular ejection fractions. N Engl J Med 1992;327:685–691.
6. Butler J, Fonarow GC, Zile MR, Lam CS, Roessig L, Schelbert EB, Shah SJ, Ahmed A, Bonow RO, Cleland JGF, Cody RJ, Chioncel O, Collins SP, Dunnmon P, Filippatos G, Lefkowitz MP, Marti CN, McMurray JJ, Misselwitz F, Nodari S, OConnor C, Pfeffer MA, Pieske B, Pitt B, Rosano G, Sabbah HN, Senni M, Solomon SD, Stockbridge N, Teerlink JR, Georgiopoulou VV, Gheorghiade M. Developing therapies for heart failure with preserved ejection fraction: current state and future directions. JACC Heart Fail 2014;2:97–112.
7. McMurray JJ V, Adamopoulos S, Anker SD, Auricchio A, Bo¨hm M, Dickstein K, Falk V, Filippatos G, Fonseca C, Gomez-Sanchez MA, Jaarsma T, Køber L, Lip GYH, Maggioni A Pietro, Parkhomenko A, Pieske BM, Popescu BA, Rønnevik PK, Rutten FH, Schwitter J, Seferovic P, Stepinska J, Trindade PT, Voors AA, Zannad F, Zeiher A, Bax JJ, Baumgartner H, Ceconi C, Dean V, Deaton C, Fagard R, Funck-Brentano C, Hasdai D, Hoes A, Kirchhof P, Knuuti J, Kolh P, McDonagh T, Moulin C, Reiner Z, Sechtem U, Sirnes PA, Tendera M, Torbicki A, Vahanian A, Windecker S, Bonet LA, Avraamides P, Ben Lamin HA, Brignole M, Coca A, Cowburn P, Dargie H, Elliott P, Flachskampf FA, Guida GF, Hardman S, Iung B, Merkely B, Mueller C, Nanas JN, Nielsen OW, Orn S, Parissis JT, Ponikowski P, Members AF, McMurray JJ V, Adamopoulos S, Anker SD, Auricchio A, Bo¨hm M, Dickstein K, Falk V, Filippatos G, Fonseca C, Gomez-Sanchez MA, Jaarsma T, Køber L, Lip GYH, Maggioni A Pietro, Parkhomenko A, Pieske BM, Popescu BA, Rønnevik PK, Rutten FH, Schwitter J, Seferovic P, Stepinska J, Trindade PT, Voors AA, Zannad F, Zeiher A, Guidelines ESCC for P, Reviewers D. ESC Guidelines for the diagnosis and treatment of acute and chronic heart failure 2012: The Task Force for the Diagnosis and Treatment ofAcute and Chronic Heart Failure 2012 of the European Society of Cardiology. Developed in collaboration with the Heart. Eur J Heart Fail 2012;14:803–869.
8. McMurray JJ V. Clinical practice. Systolic heart failure. N Engl J Med 2010;3623: 228–238.
9. Chen J, Normand S-LT, Wang Y, Krumholz HM. National and regional trends in heart failure hospitalization and mortality rates for Medicare beneficiaries, 1998– 2008. JAMA 2011;306:1669–1678.
10. Dunlay SM, Redfield MM, Weston SA, Therneau TM, Hall Long K, Shah ND, Roger VL. Hospitalizations after heart failure diagnosis a community perspective. J Am Coll Cardiol 2009;54:1695–1702.
11. Metra M, Ponikowski P, Dickstein K, McMurray JJ V, Gavazzi A, Bergh C-H,, Fraser AG, Jaarsma T, Pitsis A, Mohacsi P, Bo¨hm M, Anker S, Dargie H, Brutsaert D, Komajda M. Advanced chronic heart failure: a position statement from the Study Group on Advanced Heart Failure of the Heart Failure Association of the European Society of Cardiology. Eur J Heart Fail 9:684–694.
12. Yancy CW, Jessup M, Bozkurt B, Butler J, Casey DE, Drazner MH, Fonarow GC, Geraci SA, Horwich T, Januzzi JL, Johnson MR, Kasper EK, Levy WC, Masoudi FA, McBride PE, McMurray JJ V, Mitchell JE, Peterson PN, Riegel B, Sam F, Stevenson LW, Tang WHW, Tsai EJ, Wilkoff BL. 2013 ACCF/AHA Guideline for the Management of Heart Failure: executive summary: a report of the American College of Cardiology Foundation/American Heart Association Task Force on Practice Guidelines. Circulation 2013;128:1810–1852.
13. Killip T 3rd, Kimball JT. Treatment of myocardial infarction in a coronary care unit. A two year experience with 250 patients. Am J Cardiol 1967;20:457–464.
14. Mosterd A, Hoes AW. Clinical epidemiology of heart failure. Heart 2007;93: 1137–1146.
15. Redfield MM, Jacobsen SJ, Burnett JC, Mahoney DW, Bailey KR, Rodeheffer RJ. Burden of systolic and diastolic ventricular dysfunction in the community: appreciating the scope of the heart failure epidemic. JAMA 2003;289:194–202.
16. Bleumink GS, Knetsch AM, Sturkenboom MCJM, Straus SMJM, Hofman A, Deckers JW, Witteman JCM, Stricker BHC. Quantifying the heart failure epidemic: prevalence, incidence rate, lifetime risk and prognosis of heart failure The Rotterdam Study. Eur Heart J England; 2004;25:1614–1619.
17. Ceia F, Fonseca C, Mota T, Morais H, Matias F, De Sousa A, Oliveira AG. Prevalence of chronic heart failure in Southwestern Europe: the EPICA study. Eur J Heart Fail 2002;4:531–539.
18. van Riet EES, Hoes AW, Limburg A, Landman MAJ, van der Hoeven H, Rutten FH. Prevalence of unrecognized heart failure in older persons with shortness of breath on exertion. Eur J Heart Fail 2014;16:772–777.
19. Filippatos G, Parissis JT. Heart failure diagnosis and prognosis in the elderly: the proof of the pudding is in the eating. Eur J Heart Fail 2011;13:467–471.
20. Rutten FH, Cramer M-JM, Grobbee DE, Sachs APE, Kirkels JH, Lammers J-WJ, Hoes AW. Unrecognized heart failure in elderly patients with stable chronic obstructive pulmonary disease. Eur Heart J 2005;26:1887–1894.
21. Boonman-de Winter LJM, Rutten FH, Cramer MJM, Landman MJ, Liem AH, Rutten GEHM, Hoes AW. High prevalence of previously unknown heart failure and left ventricular dysfunction in patients with type 2 diabetes. Diabetologia 2012;55:2154–2162.
22. van Riet EES, Hoes AW, Wagenaar KP, Limburg A, Landman MAJ, Rutten FH. Epidemiology of heart failure: the prevalence of heart failure and ventricular dysfunction in older adults over time. A systematic review. Eur J Heart Fail 2016;
23. Abhayaratna WP, Smith WT, Becker NG, Marwick TH, Jeffery IM, McGill DA. Prevalence of heart failure and systolic ventricular dysfunction in older Australians: the Canberra Heart Study. Med J Aust 2006;184:151–154.
24. Tiller D, Russ M, Greiser KH, Nuding S, Ebelt H, Kluttig A, Kors JA, Thiery J, Bruegel M, Haerting J, Werdan K. Prevalence of symptomatic heart failure with reduced and with normal ejection fraction in an elderly general population— the CARLA study. PLoS One 2013;8:e59225.
25. Mureddu GF, Agabiti N, Rizzello V, Forastiere F, Latini R, Cesaroni G, Masson S, Cacciatore G, Colivicchi F, Uguccioni M, Perucci CA, Boccanelli A. Prevalence of preclinical and clinical heart failure in the elderly. A population-based study in Central Italy. Eur J Heart Fail 2012;14:718–729.
26. Badano LP, Albanese MC, De Biaggio P, Rozbowsky P, Miani D, Fresco C, Fioretti PM. Prevalence, clinical characteristics, quality of life, and prognosis of patients with congestive heart failure and isolated left ventricular diastolic dysfunction. J Am Soc Echocardiogr 2004;17:253–261.
27. Philbin EF, Rocco TA, Lindenmuth NW, Ulrich K, Jenkins PL. Systolic versus diastolic heart failure in community practice: clinical features, outcomes, and the use of angiotensin-converting enzyme inhibitors. Am J Med 2000;109:605–613.
28. Magan˜a-Serrano JA, Almahmeed W, Gomez E, Al-Shamiri M, Adgar D, Sosner P, Herpin D. Prevalence of heart failure with preserved ejection fraction in Latin American, Middle Eastern, and North African Regions in the I PREFER study (Identification of Patients With Heart Failure and PREserved Systolic Function: an epidemiological regional study. Am J Cardiol 2011;108:1289–1296.
29. Peyster E, Norman J, Domanski M. Prevalence and predictors of heart failure with preserved systolic function: community hospital admissions of a racially and gender diverse elderly population. J Card Fail 2004;10:49–54.
30. Hellermann JP, Jacobsen SJ, Reeder GS, Lopez-Jimenez F, Weston SA, Roger VL. Heart failure after myocardial infarction: prevalence of preserved left ventricular systolic function in the community. Am Heart J 2003;145:742–748.
31. Gerber Y, Weston SA, Redfield MM, Chamberlain AM, Manemann SM, Jiang R, Killian JM, Roger VL. A contemporary appraisal of the heart failure epidemic in Olmsted County, Minnesota, 2000 to 2010. JAMA Intern Med 2015;175: 996–1004.
32. Owan TE, Hodge DO, Herges RM, Jacobsen SJ, Roger VL, Redfield MM. Trends in prevalence and outcome of heart failure with preserved ejection fraction. N Engl J Med 2006;355:251–259.
33. Meta-analysis Global Group in Chronic Heart Failure (MAGGIC). The survival of patients with heart failure with preserved or reduced left ventricular ejection fraction: an individual patient data meta-analysis. Eur Heart J 2012;33:1750–1757.
34. Lam CSP, Solomon SD. The middle child in heart failure: heart failure with midrange ejection fraction (40–50%). Eur J Heart Fail 2014;16:1049–1055.
35. Maggioni AP, Dahlstro¨m U, Filippatos G, Chioncel O, Leiro MC, Drozdz J, Fruhwald F, Gullestad L, Logeart D, Fabbri G, Urso R, Metra M, Parissis J, Persson H, Ponikowski P, Rauchhaus M, Voors AA, Nielsen OW, Zannad F, Tavazzi L, Crespo Leiro M, Drozdz J, Fruhwald F, Gullestad L, Logeart D, Fabbri G, Urso R, Metra M, Parissis J, Persson H, Ponikowski P, Rauchhaus M, Voors AA, Nielsen OW, Zannad F, Tavazzi L. EURObservational Research Programme: regional differences and 1-year follow-up results of the Heart Failure Pilot Survey (ESC-HF Pilot). Eur J Heart Fail 2013;15:808–817.
36. Pocock SJ, Ariti CA, McMurray JJV, Maggioni A, Køber L, Squire IB, Swedberg K, Dobson J, Poppe KK, Whalley GA, Doughty RN. Predicting survival in heart failure: a risk score based on 39 372 patients from 30 studies. Eur Heart J 2013;34: 1404–1413.
37. Rahimi K, Bennett D, Conrad N, Williams TM, Basu J, Dwight J, Woodward M, Patel A, McMurray J, MacMahon S. Risk prediction in patients with heart failure. JACC Heart Fail 2014;2:440–446.
38. Ouwerkerk W, Voors AA, Zwinderman AH. Factors influencing the predictive power of models for predicting mortality and/or heart-failure hospitalization in patients with heart failure. JACC Heart Fail 2014;2:429–436.
39. Lupo´ n J, de Antonio M, Vila J, Pen˜afiel J, Gala´n A, Zamora E, Urrutia A, Bayes-Genis A. Development of a novel heart failure risk tool: the Barcelona bioheart failure risk calculator (BCN bio-HF calculator). PLoS One 2014;9:e85466.
40. Levy WC. The Seattle Heart Failure Model: prediction of survival in heart failure. Circulation 2006;113:1424–1433.
41. Mozaffarian D, Anker SD, Anand I, Linker DT, Sullivan MD, Cleland JGF, Carson PE, Maggioni AP, Mann DL, Pitt B, Poole-Wilson PA, Levy WC. Prediction of mode of death in heart failure: the Seattle Heart Failure Model. Circulation 2007; 116:392–398.
42. Davie P, Francis CM, Caruana L, Sutherland GR, McMurray JJ. Assessing diagnosis in heart failure: which features are any use? QJM 1997;90:335–339.
43. Mant J, Doust J, Roalfe A, Barton P, Cowie MR, Glasziou P, Mant D, McManus RJ, Holder R, Deeks J, Fletcher K, Qume M, Sohanpal S, Sanders S, Hobbs FDR. Systematic review and individual patient data meta-analysis of diagnosis of heart failure, with modelling of implications of different diagnostic strategies in primary care. Health Technol Assess 2009;13:1–207, iii.
44. Oudejans I, Mosterd A, Bloemen JA, Valk MJ, Van Velzen E, Wielders JP, Zuithoff NP, Rutten FH, Hoes AW. Clinical evaluation of geriatric outpatients with suspected heart failure: value of symptoms, signs, and additional tests. Eur J Heart Fail 2011;13:518–527. 45. Fonseca C. Diagnosis of heart failure in primary care. Heart Fail Rev 2006;11: 95–107.
46. Kelder JC, Cramer MJ, van Wijngaarden J, van Tooren R, Mosterd A, Moons KGM, Lammers JW, Cowie MR, Grobbee DE, Hoes AW. The diagnostic value of physical examination and additional testing in primary care patients with suspected heart failure. Circulation 2011;124:2865–2873.
47. Boonman-de Winter LJM, Rutten FH, Cramer MJ, Landman MJ, Zuithoff NPA, Liem AH, Hoes AW. Efficiently screening heart failure in patients with type 2 diabetes. Eur J Heart Fail 2015;17:187–195.
48. Rutten FH, Moons KGM, Cramer M-JM, Grobbee DE, Zuithoff NPA, Lammers J-WJ, Hoes AW. Recognising heart failure in elderly patients with stable chronic obstructive pulmonary disease in primary care: cross sectional diagnostic study. BMJ 2005;331:1379.
49. Hawkins NM, Petrie MC, Jhund PS, Chalmers GW, Dunn FG, McMurray JJV. Heart failure and chronic obstructive pulmonary disease: diagnostic pitfalls and epidemiology. Eur J Heart Fail 2009;11:130–139.
50. Daniels LB, Clopton P, Bhalla V, Krishnaswamy P, Nowak RM, McCord J, Hollander JE, Duc P, Omland T, Storrow AB, Abraham WT, Wu AHB, Steg PG, Westheim A, Knudsen CW, Perez A, Kazanegra R, Herrmann HC, McCullough PA, Maisel AS. How obesity affects the cut-points for B-type natriuretic peptide in the diagnosis of acute heart failure. Results from the Breathing Not Properly Multinational Study. Am Heart J 2006;151:999–1005.
51. Wong CM, Hawkins NM, Jhund PS, MacDonald MR, Solomon SD, Granger CB, Yusuf S, Pfeffer MA, Swedberg K, Petrie MC, McMurray JJ V. Clinical characteristics and outcomes of young and very young adults with heart failure: the CHARM programme (Candesartan in Heart Failure Assessment of Reduction in Mortality and Morbidity). J Am Coll Cardiol 2013;62:1845–1854.
52. Wong CM, Hawkins NM, Petrie MC, Jhund PS, Gardner RS, Ariti CA, Poppe KK, Earle N, Whalley GA, Squire IB, Doughty RN, McMurray JJV. Heart failure in younger patients: the Meta-analysis Global Group in Chronic Heart Failure (MAGGIC). Eur Heart J 2014;35:2714–2721.
53. Thibodeau JT, Turer AT, Gualano SK, Ayers CR, Velez-Martinez M, Mishkin JD, Patel PC, Mammen PPA, Markham DW, Levine BD, Drazner MH. Characterization of a novel symptom of advanced heart failure: bendopnea. JACC Heart Fail 2014;2:24–31.
54. Roberts E, Ludman AJ, Dworzynski K, Al-Mohammad A, Cowie MR, McMurray JJV, Mant J. The diagnostic accuracy of the natriuretic peptides in heart failure: systematic review and diagnostic meta-analysis in the acute care setting. BMJ 2015;350:h910.
55. Maisel A, Mueller C, Adams K, Anker SD, Aspromonte N, Cleland JGF, Cohen-Solal A, Dahlstrom U, DeMaria A, DiSomma S, Filippatos GS, Fonarow GC, Jourdain P, Komajda M, Liu PP, McDonagh T, McDonald K, Mebazaa A, Nieminen MS, Peacock WF, Tubaro M, Valle R, Vanderhyden M, Yancy CW, Zannad F, Braunwald E. State of the art: using natriuretic peptide levels in clinical practice. Eur J Heart Fail 2008;10:824–839.
56. Zaphiriou A, Robb S, Murray-Thomas T, Mendez G, Fox K, McDonagh T, Hardman SMC, Dargie HJ, Cowie MR. The diagnostic accuracy of plasma BNP and NTproBNP in patients referred from primary care with suspected heart failure: results of the UK natriuretic peptide study. Eur J Heart Fail 2005;7:537–541.
57. Fuat A, Murphy JJ, Hungin APS, Curry J, Mehrzad AA, Hetherington A, Johnston JI, Smellie WSA, Duffy V, Cawley P. The diagnostic accuracy and utility of a B-type natriuretic peptide test in a community population of patients with suspected heart failure. Br J Gen Pract 2006;56:327–333.
58. Yamamoto K, Burnett JC, Bermudez EA, Jougasaki M, Bailey KR, Redfield MM. Clinical criteria and biochemical markers for the detection of systolic dysfunction. J Card Fail 2000;6:194–200.
59. Cowie MR, Struthers AD, Wood DA, Coats AJ, Thompson SG, Poole-Wilson PA, Sutton GC. Value of natriuretic peptides in assessment of patients with possible new heart failure in primary care. Lancet 1997;350:1349–1353.
60. Krishnaswamy P, Lubien E, Clopton P, Koon J, Kazanegra R, Wanner E, Gardetto N, Garcia A, DeMaria A, Maisel AS. Utility of B-natriuretic peptide levels in identifying patients with left ventricular systolic or diastolic dysfunction. Am J Med 2001;111:274–279.
61. Kelder JC, Cramer MJ, Verweij WM, Grobbee DE, Hoes AW. Clinical utility of three B-type natriuretic peptide assays for the initial diagnostic assessment of new slow-onset heart failure. J Card Fail 2011;17:729–734.
62. Madamanchi C, Alhosaini H, Sumida A, Runge MS. Obesity and natriuretic peptides, BNP and NT-proBNP: Mechanisms and diagnostic implications for heart failure. Int J Cardiol 2014;176:611–617.
63. Davie AP, Francis CM, Love MP, Caruana L, Starkey IR, Shaw TR, Sutherland GR, McMurray JJ. Value of the electrocardiogram in identifying heart failure due to left ventricular systolic dysfunction. BMJ 1996;312:222.
64. Thomas JT, Kelly RF, Thomas SJ, Stamos TD, Albasha K, Parrillo JE, Calvin JE. Utility of history, physical examination, electrocardiogram, and chest radiograph for differentiating normal from decreased systolic function in patients with heart failure. Am J Med 2002;112:437–445.
65. Paulus WJ, Tschope C, Sanderson JE, Rusconi C, Flachskampf FA, Rademakers FE, Marino P, Smiseth OA, De Keulenaer G, Leite-Moreira AF, Borbely A, Edes I, Handoko ML, Heymans S, Pezzali N, Pieske B, Dickstein K, Fraser AG, Brutsaert DL. How to diagnose diastolic heart failure: a consensus statement on the diagnosis of heart failure with normal left ventricular ejection fraction by the Heart Failure and Echocardiography Associations of the European Society of Cardiology. Eur Heart J 2007;28:2539–2550.
66. Marwick TH, Raman SV, Carrio´ I, Bax JJ. Recent developments in heart failure imaging. JACC Cardiovasc Imaging 2010;3:429–439.
67. Dokainish H, Nguyen JS, Bobek J, Goswami R, Lakkis NM. Assessment of the American Society of Echocardiography-European Association of Echocardiography guidelines for diastolic function in patients with depressed ejection fraction: an echocardiographic and invasive haemodynamic study. Eur J Echocardiogr 2011; 12:857–864.
68. Kirkpatrick JN, Vannan MA, Narula J, Lang RM. Echocardiography in heart failure: applications, utility, and new horizons. J Am Coll Cardiol 2007;50:381–396.
69. Nagueh SF, Bhatt R, Vivo RP, Krim SR, Sarvari SI, Russell K, Edvardsen T, Smiseth OA, Estep JD. Echocardiographic evaluation of hemodynamics in patientswith decompensated systolic heart failure. Circ Cardiovasc Imaging 2011;4: 220–227.
70. Caballero L, Kou S, Dulgheru R, Gonjilashvili N, Athanassopoulos GD, Barone D, Baroni M, Cardim N, Gomez de Diego JJ, Oliva MJ, Hagendorff A, Hristova K, Lopez T, Magne J, Martinez C, de la Morena G, Popescu BA, Penicka M, Ozyigit T, Rodrigo Carbonero JD, Salustri A, Van De Veire N, Von Bardeleben RS, Vinereanu D, Voigt J-U, Zamorano JL, Bernard A, Donal E, Lang RM, Badano LP, Lancellotti P. Echocardiographic reference ranges for normal cardiac Doppler data: results from the NORRE Study. Eur Heart J Cardiovasc Imaging 2015;16:1031–1041.
71. Garbi M, McDonagh T, Cosyns B, Bucciarelli-Ducci C, Edvardsen T, Kitsiou A, Nieman K, Lancellotti P. Appropriateness criteria for cardiovascular imaging use in heart failure: report of literature review. Eur Heart J Cardiovasc Imaging 2015;16: 147–153.
72. Lang RM, Badano LP, Mor-Avi V, Afilalo J, Armstrong A, Ernande L, Flachskampf FA, Foster E, Goldstein SA, Kuznetsova T, Lancellotti P, Muraru D, Picard MH, Rietzschel ER, Rudski L, Spencer KT, Tsang W, Voigt J-U. Recommendations for cardiac chamber quantification by echocardiography in adults: an update from the American Society of Echocardiography and the European Association of Cardiovascular Imaging. Eur Heart J Cardiovasc Imaging 2015;16: 233–270.
73. Gimelli A, Lancellotti P, Badano LP, Lombardi M, Gerber B, Plein S, Neglia D, Edvardsen T, Kitsiou A, Scholte AJHA, Schroder S, Cosyns B, Gargiulo P, Zamorano JL, Perrone-Filardi P. Non-invasive cardiac imaging evaluation of patients with chronic systolic heart failure: a report from the European Association of Cardiovascular Imaging (EACVI). Eur Heart J 2014;35:3417–3425.
74. Voigt J-U, Pedrizzetti G, Lysyansky P, Marwick TH, Houle H, Baumann R, Pedri S, Ito Y, Abe Y, Metz S, Song JH, Hamilton J, Sengupta PP, Kolias TJ, dHooge J, Aurigemma GP, Thomas JD, Badano LP. Definitions for a common standard for 2D speckle tracking echocardiography: consensus document of the EACVI/ ASE/Industry Task Force to standardize deformation imaging. Eur Heart J Cardiovasc Imaging 2015;16:1–11.
75. Ewald B, Ewald D, Thakkinstian A, Attia J. Meta-analysis of B type natriuretic peptide and N-terminal pro B natriuretic peptide in the diagnosis of clinical heart failure and population screening for left ventricular systolic dysfunction. Intern Med J 2008;38:101–113.
76. Doust JA, Glasziou PP, Pietrzak E, Dobson AJ. A systematic review of the diagnostic accuracy of natriuretic peptides for heart failure. Arch Intern Med 2004;164: 1978–1984.
77. Gustafsson F, Steensgaard-Hansen F, Badskjaer J, Poulsen AH, Corell P, Hildebrandt P. Diagnostic and prognostic performance of N-terminal ProBNP in primary care patients with suspected heart failure. J Card Fail 2005;11:S15–S20.
78. Nielsen OW, Rasmussen V, Christensen NJ, Hansen JF. Neuroendocrine testing in community patients with heart disease: plasma N-terminal proatrial natriuretic peptide predicts morbidity and mortality stronger than catecholamines and heart rate variability. Scand J Clin Lab Invest 2004;64:619–628.
79. Kelly JP, Mentz RJ, Mebazaa A, Voors AA, Butler J, Roessig L, Fiuzat M, Zannad F, Pitt B, OConnor CM, Lam CSP. Patient selection in heart failure with preserved ejection fraction clinical trials. J Am Coll Cardiol 2015;65:1668–1682.
80. Cohen GI, Pietrolungo JF, Thomas JD, Klein AL. A practical guide to assessment of ventricular diastolic function using Doppler echocardiography. J Am Coll Cardiol 1996;27:1753–1760.
81. Gilman G, Nelson TA, Hansen WH, Khandheria BK, Ommen SR. Diastolic function: a sonographers approach to the essential echocardiographic measurements of left ventricular diastolic function. J Am Soc Echocardiogr 2007;20:199–209.
82. Nagueh SF, Appleton CP, Gillebert TC, Marino PN, Oh JK, Smiseth OA, Waggoner AD, Flachskampf FA, Pellikka PA, Evangelisa A. Recommendations for the evaluation of left ventricular diastolic function by echocardiography. Eur J Echocardiogr 2009;10:165–193.
83. Nishimura RA, Appleton CP, Redfield MM, Ilstrup DM, Holmes DR, Tajik AJ. Noninvasive doppler echocardiographic evaluation of left ventricular filling pressures in patients with cardiomyopathies: a simultaneous Doppler echocardiographic and cardiac catheterization study. J Am Coll Cardiol 1996;28:1226–1233.
84. Ommen SR, Nishimura RA, Appleton CP, Miller FA, Oh JK, Redfield MM, Tajik AJ. Clinical utility of Doppler echocardiography and tissue doppler imaging in the estimation of left ventricular filling pressures: a comparative simultaneous Dopplercatheterization study. Circulation 2000;102:1788–1794.
85. Erdei T, Smiseth OA, Marino P, Fraser AG. A systematic review of diastolic stress tests in heart failure with preserved ejection fraction, with proposals from the EU-FP7 MEDIA study group. Eur J Heart Fail 2014;16:1345–1361.
86. Donal E, Lund LH, Oger E, Reynaud A, Schnell F, Persson H, Drouet E, Linde C, Daubert C, KaRen investigators. Value of exercise echocardiography in heart failure with preserved ejection fraction: a substudy from the KaRen study. Eur Heart J Cardiovasc Imaging 2016;17:106–113.
87. Borlaug BA, Nishimura RA, Sorajja P, Lam CSP, Redfield MM. Exercise hemodynamics enhance diagnosis of early heart failure with preserved ejection fraction. Circ Heart Fail 2010;3:588–595.
88. Elliott PM, Anastasakis A, Borger MA, Borggrefe M, Cecchi F, Charron P, Hagege AA, Lafont A, Limongelli G, Mahrholdt H, McKenna WJ, Mogensen J, Nihoyannopoulos P, Nistri S, Pieper PG, Pieske B, Rapezzi C, Rutten FH, Tillmanns C, Watkins H. 2014 ESC Guidelines on diagnosis and management of hypertrophic cardiomyopathy: the Task Force for the Diagnosis and Management of Hypertrophic Cardiomyopathy of the European Society of Cardiology (ESC). Eur Heart J 2014;35:2733–2779.
89. Cosyns B, Plein S, Nihoyanopoulos P, Smiseth O, Achenbach S, Andrade MJ, Pepi M, Ristic A, Imazio M, Paelinck B, Lancellotti P. European Association of Cardiovascular Imaging (EACVI) position paper: multimodality imaging in pericardial disease. Eur Heart J Cardiovasc Imaging 2015;16:12–31.
90. Caforio ALP, Pankuweit S, Arbustini E, Basso C, Gimeno-Blanes J, Felix SB, Fu M, Helio T, Heymans S, Jahns R, Klingel K, Linhart A, Maisch B, McKenna W, Mogensen J, Pinto YM, Ristic A, Schultheiss H-P, Seggewiss H, Tavazzi L, Thiene G, Yilmaz A, Charron P, Elliott PM. Current state of knowledge on aetiology, diagnosis, management, and therapy of myocarditis: a position statement of the European Society of Cardiology Working Group on Myocardial and Pericardial Diseases. Eur Heart J 2013;34:2636–2648.
91. Gonzalez JA, Kramer CM. Role of imaging techniques for diagnosis, prognosis and management of heart failure patients: cardiac magnetic resonance. Curr Heart Fail Rep 2015;12:276–283.
92. Peix A, Mesquita CT, Paez D, Pereira CC, Felix R, Gutierrez C, Jaimovich R, Ianni BM, Soares J, Olaya P, Rodriguez MV, Flotats A, Giubbini R, Travin M, Garcia E V. Nuclear medicine in the management of patients with heart failure: guidance from an expert panel of the International Atomic Energy Agency (IAEA). Nucl Med Commun 2014;35:818–823.
93. Cooper LT, Baughman KL, Feldman AM, Frustaci A, Jessup M, Kuhl U, Levine GN, Narula J, Starling RC, Towbin J, Virmani R. The role of endomyocardial biopsy in the management of cardiovascular disease: a scientific statement from the American Heart Association, the American College of Cardiology, and the European Society of Cardiology Endorsed by the Heart Failure Society of America and the Heart Failure Association of the European Society of Cardiology. Eur Heart J 2007;28:3076–3093.
94. Charron P, Arad M, Arbustini E, Basso C, Bilinska Z, Elliott P, Helio T, Keren A, McKenna WJ, Monserrat L, Pankuweit S, Perrot A, Rapezzi C, Ristic A, Seggewiss H, Van Langen I, Tavazzi L. Genetic counselling and testing in cardiomyopathies: a position statement of the European Society of Cardiology Working Group on Myocardial and Pericardial Diseases. Eur Heart J 2010;31:2715–2728.
95. Lang RM, Badano LP, Tsang W, Adams DH, Agricola E, Buck T, Faletra FF, Franke A, Hung J, Pe´rez de Isla L, Kamp O, Kasprzak JD, Lancellotti P, Marwick TH, McCulloch ML, Monaghan MJ, Nihoyannopoulos P, Pandian NG, Pellikka PA, Pepi M, Roberson DA, Shernan SK, Shirali GS, Sugeng L, Ten Cate FJ, Vannan MA, Zamorano JL, Zoghbi WA. EAE/ASE recommendations for image acquisition and display using three-dimensional echocardiography. J Am Soc Echocardiogr 2012;25:3–46.
96. Rudski LG, Lai WW, Afilalo J, Hua L, Handschumacher MD, Chandrasekaran K, Solomon SD, Louie EK, Schiller NB. Guidelines for the echocardiographic assessment of the right heart in adults: a report from the American Society of Echocardiography. Endorsed by the European Association of Echocardiography, a registered branch of the European Society of Cardiology, and the Canadian Society of Echocardiography. J Am Soc Echocardiogr 2010;23:685–713.
97. Galie` N, Humbert M, Vachiery J-L, Gibbs S, Lang I, Torbicki A, Simonneau G, Peacock A, Vonk Noordegraaf A, Beghetti M, Ghofrani A, Gomez Sanchez MA, Hansmann G, Klepetko W, Lancellotti P, Matucci M, McDonagh T, Pierard LA, Trindade PT, Zompatori M, Hoeper M. 2015 ESC/ERS Guidelines for the diagnosis and treatment of pulmonary hypertension. Eur Heart J 2015;37:ehv317.
98. Smith BCF, Dobson G, Dawson D, Charalampopoulos A, Grapsa J, Nihoyannopoulos P. Three-dimensional speckle tracking of the right ventricle: toward optimal quantification of right ventricular dysfunction in pulmonary hypertension. J Am Coll Cardiol 2014;64:41–51.
99. Sicari R, Nihoyannopoulos P, Evangelista A, Kasprzak J, Lancellotti P, Poldermans D, Voigt JU, Zamorano JL. Stress Echocardiography Expert Consensus Statement—Executive Summary: European Association of Echocardiography (EAE) (a registered branch of the ESC). Eur Heart J 2009;30:278–289.
100. Garnier F, Eicher J-C, Jazayeri S, Bertaux G, Bouchot O, Aho L-S, Wolf J-E, Laurent G. Usefulness and limitations of contractile reserve evaluation in patients with low-flow, low-gradient aortic stenosis eligible for cardiac resynchronization therapy. Eur J Heart Fail 2014;16:648–654.
101. Hundley WG, Bluemke DA, Finn JP, Flamm SD, Fogel MA, Friedrich MG, Ho VB, Jerosch-Herold M, Kramer CM, Manning WJ, Patel M, Pohost GM, Stillman AE, White RD, Woodard PK, Harrington RA, Anderson JL, Bates ER, Bridges CR, Eisenberg MJ, Ferrari VA, Grines CL, Hlatky MA, Jacobs AK, Kaul S, Lichtenberg RC, Lindner JR, Moliterno DJ, Mukherjee D, Rosenson RS, Schofield RS, Shubrooks SJ, Stein JH, Tracy CM, Weitz HH, Wesley DJ. ACCF/ ACR/AHA/NASCI/SCMR 2010 expert consensus document on cardiovascular magnetic resonance: a report of the american college of cardiology foundation task force on expert consensus documents. Circulation 2010;121:2462–2508.
102. Kilner PJ, Geva T, Kaemmerer H, Trindade PT, Schwitter J, Webb GD. Recommendations for cardiovascular magnetic resonance in adults with congenital heart disease from the respective working groups of the European Society of Cardiology. Eur Heart J 2010;31:794–805.
103. Moon JC, Messroghli DR, Kellman P, Piechnik SK, Robson MD, Ugander M, Gatehouse PD, Arai AE, Friedrich MG, Neubauer S, Schulz-Menger J, Schelbert EB. Myocardial T1 mapping and extracellular volume quantification: a Society for Cardiovascular Magnetic Resonance (SCMR) and CMR Working Group of the European Society of Cardiology consensus statement. J Cardiovasc Magn Reson 2013;15:92.
104. Yoshida A, Ishibashi-Ueda H, Yamada N, Kanzaki H, Hasegawa T, Takahama H, Amaki M, Asakura M, Kitakaze M. Direct comparison of the diagnostic capability of cardiac magnetic resonance and endomyocardial biopsy in patients with heart failure. Eur J Heart Fail 2013;15:166–175.
105. Bonow RO, Castelvecchio S, Panza JA, Berman DS, Velazquez EJ, Michler RE, She L, Holly TA, Desvigne-Nickens P, Kosevic D, Rajda M, Chrzanowski L, Deja M, Lee KL, White H, Oh JK, Doenst T, Hill JA, Rouleau JL, Menicanti L. Severity of remodeling, myocardial viability, and survival in ischemic LV dysfunction after surgical revascularization. JACC Cardiovasc Imaging 2015;8:1121–1129.
106. McDiarmid AK, Loh H, Nikitin N, Cleland JG, Ball SG, Greenwood JP, Plein S, Sparrow P. Predictive power of late gadolinium enhancement for myocardial recovery in chronic ischaemic heart failure: a HEART sub-study. ESC Heart Fail 2014; 1:146–153.
107. Cleland JGF, Calvert M, Freemantle N, Arrow Y, Ball SG, Bonser RS, Chattopadhyay S, Norell MS, Pennell DJ, Senior R. The heart failure revascularisation trial (HEART). Eur J Heart Fail 2011;13:227–233.
108. Haneder S, Kucharczyk W, Schoenberg SO, Michaely HJ. Safety of magnetic resonance contrast media: a review with special focus on nephrogenic systemic fibrosis. Top Magn Reson Imaging 2015;24:57–65.
109. Beller GA, Heede RC. SPECT imaging for detecting coronary artery disease and determining prognosis by noninvasive assessment of myocardial perfusion and myocardial viability. J Cardiovasc Transl Res 2011;4:416–424.
110. Gonza´lez-Lo´pez E, Gallego-Delgado M, Guzzo-Merello G, de Haro-Del Moral FJ, Cobo-Marcos M, Robles C, Bornstein B, Salas C, Lara-Pezzi E, Alonso-Pulpon L, Garcia-Pavia P. Wild-type transthyretin amyloidosis as a cause of heart failure with preserved ejection fraction. Eur Heart J 2015;36:2585–2594.
111. Beanlands RSB, Nichol G, Huszti E, Humen D, Racine N, Freeman M, Gulenchyn KY, Garrard L, deKemp R, Guo A, Ruddy TD, Benard F, Lamy A, Iwanochko RM. F-18-fluorodeoxyglucose positron emission tomography imaging-assisted management of patients with severe left ventricular dysfunction and suspected coronary disease: a randomized, controlled trial (PARR-2). J Am Coll Cardiol 2007;50:2002–2012.
112. Windecker S, Kolh P, Alfonso F, Collet J-P, Cremer J, Falk V, Filippatos G, Hamm C, Head SJ, Juni P, Kappetein AP, Kastrati A, Knuuti J, Landmesser U, Laufer G, Neumann F-J, Richter DJ, Schauerte P, Sousa Uva M, Stefanini GG, Taggart DP, Torracca L, Valgimigli M, Wijns W. 2014 ESC/EACTS Guidelines on myocardial revascularization: the Task Force on Myocardial Revascularization of the European Society of Cardiology (ESC) and the European Association for Cardio-Thoracic Surgery (EACTS). Developed with the special contribution of the European Association of Percutaneous Cardiovascular Interventions (EAPCI). Eur Heart J 2014;35:2541–2619.
113. Montalescot G, Sechtem U, Achenbach S, Andreotti F, Arden C, Budaj A, Bugiardini R, Crea F, Cuisset T, Di Mario C, Ferreira JR, Gersh BJ, Gitt AK, Hulot J-S, Marx N, Opie LH, Pfisterer M, Prescott E, Ruschitzka F, Sabate´ M, Senior R, Taggart DP, van der Wall EE, Vrints CJM, Zamorano JL, Baumgartner H, Bax JJ, Bueno H, Dean V, Deaton C, Erol C, Fagard R, Ferrari R, Hasdai D, Hoes AW, Kirchhof P, Knuuti J, Kolh P, Lancellotti P, Linhart A, Nihoyannopoulos P, Piepoli MF, Ponikowski P, Sirnes PA, Tamargo JL, Tendera M, Torbicki A, Wijns W, Windecker S, Valgimigli M, Claeys MJ, Donner-Banzhoff N, Frank H, Funck-Brentano C, Gaemperli O, Gonzalez-Juanatey JR, Hamilos M, Husted S, James SK, Kervinen K, Kristensen SD, Maggioni A Pietro, Pries AR, Romeo F, Ryde´n L, Simoons ML, Steg PG, Timmis A, Yildirir A. 2013 ESC guidelines on the management of stable coronary artery disease. Eur Heart J 2013;34:2949–3003.
114. Roffi M, Patrono C, Collet J-P, Mueller C, Valgimigli M, Andreotti F, Bax JJ, Borger MA, Brotons C, Chew DP, Gencer B, Hasenfuss G, Kjeldsen K, Lancellotti P, Landmesser U, Mehilli J, Mukherjee D, Storey RF, Windecker S. 2015 ESC Guidelines for the management of acute coronary syndromes in patients presenting without persistent ST-segment elevation. Eur Heart J 2015; ehv320.
115. Jolicœur EM, Dunning A, Castelvecchio S, Dabrowski R, Waclawiw MA, Petrie MC, Stewart R, Jhund PS, Desvigne-Nickens P, Panza JA, Bonow RO, Sun B, San TR, Al-Khalidi HR, Rouleau JL, Velazquez EJ, Cleland JGF. Importance of angina in patients with coronary disease, heart failure, and left ventricular systolic dysfunction: insights from STICH. J Am Coll Cardiol 2015;66:2092–2100.
116. Allman KC, Shaw LJ, Hachamovitch R, Udelson JE. Myocardial viability testing and impact of revascularization on prognosis in patients with coronary artery disease and left ventricular dysfunction: a meta-analysis. J Am Coll Cardiol 2002;39: 1151–1158.
117. Ling LF, Marwick TH, Flores DR, Jaber WA, Brunken RC, Cerqueira MD, Hachamovitch R. Identification of therapeutic benefit from revascularization in patients with left ventricular systolic dysfunction inducible ischemia versus hibernating myocardium. Circ Cardiovasc Imaging 2013;6:363–372.
118. Bonow RO, Maurer G, Lee KL, Holly TA, Binkley PF, Desvigne-Nickens P, Drozdz J, Farsky PS, Feldman AM, Doenst T, Michler RE, Berman DS, Nicolau JC, Pellikka PA, Wrobel K, Alotti N, Asch FM, Favaloro LE, She L, Velazquez EJ, Jones RH, Panza JA. Myocardial viability and survival in ischemic left ventricular dysfunction. N Engl J Med 2011;364:1617–1625.
119. Corra` U, Piepoli MF, Adamopoulos S, Agostoni P, Coats AJS, Conraads V, Lambrinou E, Pieske B, Piotrowicz E, Schmid J-P, Seferovic´ PM, Anker SD, Filippatos G, Ponikowski PP. Cardiopulmonary exercise testing in systolic heart failure in 2014: the evolving prognostic role: a position paper from the committee on exercise physiology and training of the heart failure association of the ESC. Eur J Heart Fail 2014;16:929–941.
120. Piepoli MF, Conraads V, Corra` U, Dickstein K, Francis DP, Jaarsma T, McMurray J, Pieske B, Piotrowicz E, Schmid J-P, Anker SD, Solal AC, Filippatos GS, Hoes AW, Gielen S, Giannuzzi P, Ponikowski PP. Exercise training in heart failure: from theory to practice. A consensus document of the Heart Failure Association and the European Association for Cardiovascular Prevention and Rehabilitation. Eur J Heart Fail 2011;13:347–357.
121. Volpicelli G, Elbarbary M, Blaivas M, Lichtenstein DA, Mathis G, Kirkpatrick AW, Melniker L, Gargani L, Noble VE, Via G, Dean A, Tsung JW, Soldati G, Copetti R, Bouhemad B, Reissig A, Agricola E, Rouby J-J, Arbelot C, Liteplo A, Sargsyan A, Silva F, Hoppmann R, Breitkreutz R, Seibel A, Neri L, Storti E, Petrovic T. International evidence-based recommendations for point-of-care lung ultrasound. Intensive Care Med 2012;38:577–591. 122. Roma-Rodrigues C, Fernandes AR. Genetics of hypertrophic cardiomyopathy: advances
 and pitfalls in molecular diagnosis and therapy. Appl Clin Genet 2014;7: 195–208.
123. McNally EM, Golbus JR, Puckelwartz MJ. Genetic mutations and mechanisms in dilated cardiomyopathy. J Clin Invest 2013;123:19–26.
124. Priori SG, Wilde AA, Horie M, Cho Y, Behr ER, Berul C, Blom N, Brugada J, Chiang CE, Huikuri H, Kannankeril P, Krahn A, Leenhardt A, Moss A, Schwartz PJ, Shimizu W, Tomaselli G, Tracy C. HRS/EHRA/APHRS expert consensus statement on the diagnosis and management of patients with inherited primary arrhythmia syndromes: document endorsed by HRS, EHRA, and APHRS in May 2013 and by ACCF, AHA, PACES, and AEPC in June 2013. Heart Rhythm 2013;10:1932–1963.
125. Arbustini E, Narula N, Tavazzi L, Serio A, Grasso M, Favalli V, Bellazzi R, Tajik JA, Bonow RD, Fuster V, Narula J. The MOGE(S) classification of cardiomyopathy for clinicians. J Am Coll Cardiol 2014;64:304–318.
126. Kostis JB, Davis BR, Cutler J, Grimm RH, Berge KG, Cohen JD, Lacy CR, Perry HM, Blaufox MD, Wassertheil-Smoller S, Black HR, Schron E, Berkson DM, Curb JD, Smith WM, McDonald R, Applegate WB, SHEP Cooperative Research Group. Prevention of heart failure by antihypertensive drug treatment in older persons with isolated systolic hypertension. JAMA 1997;278:212–216.
127. Beckett NS, Peters R, Fletcher AE, Staessen JA, Liu L, Dumitrascu D, Stoyanovsky V, Antikainen RL, Nikitin Y, Anderson C, Belhani A, Forette F, Rajkumar C, Thijs L, Banya W, Bulpitt CJ. Treatment of hypertension in patients 80 years of age or older. N Engl J Med 2008;358:1887–1898.
128. Sciarretta S, Palano F, Tocci G, Baldini R, Volpe M. Antihypertensive treatment and development of heart failure in hypertension. Arch Intern Med 2011;171:384–394.
129. Wright JT, Williamson JD, Whelton PK, Snyder JK, Sink KM, Rocco M V, Reboussin DM, Rahman M, Oparil S, Lewis CE, Kimmel PL, Johnson KC, Goff DC, Fine LJ, Cutler JA, Cushman WC, Cheung AK, Ambrosius WT, SPRINT Research Group. A randomized trial of intensive versus standard blood-pressure control. N Engl J Med 2015;373:2103–2116.
130. Zinman B, Wanner C, Lachin JM, Fitchett D, Bluhmki E, Hantel S, Mattheus M, Devins T, Johansen OE, Woerle HJ, Broedl UC, Inzucchi SE, EMPA-REG OUTCOME Investigators. Empagliflozin, cardiovascular outcomes, and mortality in type 2 diabetes. N Engl J Med 2015;373:2117–2128.
131. Suskin N, Sheth T, Negassa A, Yusuf S. Relationship of current and past smoking to mortality and morbidity in patients with left ventricular dysfunction. J Am Coll Cardiol 2001;37:1677–1682.
132. Dorans KS, Mostofsky E, Levitan EB, Ha˚kansson N, Wolk A, Mittleman MA. Alcohol and incident heart failure among middle-aged and elderly men: the cohort of Swedish men. Circ Heart Fail 2015;8:422–427.
133. Goncalves A, Claggett B, Jhund PS, Rosamond W, Deswal A, Aguilar D, Shah AM, Cheng S, Solomon SD. Alcohol consumption and risk of heart failure: the Atherosclerosis Risk in Communities Study. Eur Heart J 2015;36:939–945. 134. Larsson SC, Orsini N, Wolk A. Alcohol consumption and risk of heart failure: a dose-response meta-analysis of prospective studies. Eur J Heart Fail 2015;17: 367–373.
135. Pandey A, Garg S, Khunger M, Darden D, Ayers C, Kumbhani DJ, Mayo HG, de Lemos JA, Berry JD. Dose-response relationship between physical activity and risk of heart failure: a meta-analysis. Circulation 2015;132:1786–1794.
136. Ledwidge M, Gallagher J, Conlon C, Tallon E, OConnell E, Dawkins I, Watson C, OHanlon R, Bermingham M, Patle A, Badabhagni MR, Murtagh G, Voon V, Tilson L, Barry M, McDonald L, Maurer B, McDonald K. Natriuretic peptide-based screening and collaborative care for heart failure: the STOP-HF randomized trial. JAMA 2013;310:66–74.
137. Scirica BM, Morrow DA, Cannon CP, Ray KK, Sabatine MS, Jarolim P, Shui A, McCabe CH, Braunwald E. Intensive statin therapy and the risk of hospitalization for heart failure after an acute coronary syndrome in the PROVE IT-TIMI 22 study. J Am Coll Cardiol 2006;47:2326–2331.
138. Afilalo J, Majdan AA, Eisenberg MJ. Intensive statin therapy in acute coronary syndromes and stable coronary heart disease: a comparative meta-analysis of randomised controlled trials. Heart 2007;93:914–921.
139. Kjekshus J, Pedersen TR, Olsson AG, Faergeman O, Pyo¨ra¨la¨ K. The effects of simvastatin on the incidence of heart failure in patients with coronary heart disease. J Card Fail 1997;3:249–254.
140. Protection H, Collaborative S, Emberson JR, Ng LL, Armitage J, Bowman L, Parish S, Collins R. N-terminal pro-B-type natriuretic peptide, vascular disease risk, and cholesterol reduction among 20,536 patients in the MRC/BHF Heart Protection Study. J Am Coll Cardiol 2007;49:311–319.
141. Kenchaiah S, Evans JC, Levy D, Wilson PWF, Benjamin EJ, Larson MG, Kannel WB, Vasan RS. Obesity and the risk of heart failure. N Engl J Med 2002;347:305–313.
142. Dagenais GR, Pogue J, Fox K, Simoons ML, Yusuf S. Angiotensin-converting-enzyme inhibitors in stable vascular disease without left ventricular systolic dysfunction or heart failure: a combined analysis of three trials. Lancet 2006;368:581–588.
143. Huelsmann M, Neuhold S, Resl M, Strunk G, Brath H, Francesconi C, Adlbrecht C, Prager R, Luger A, Pacher R, Clodi M. PONTIAC (NT-proBNP selected prevention of cardiac events in a population of diabetic patients without a history of cardiac disease): a prospective randomized controlled trial. J Am Coll Cardiol 2013;62: 1365–1372.
144. Jong P, Yusuf S, Rousseau MF, Ahn SA, Bangdiwala SI. Effect of enalapril on 12-year survival and life expectancy in patients with left ventricular systolic dysfunction: a follow-up study. Lancet 2003;361:1843–1848.
145. Pfeffer MA, Braunwald E, Moye´ LA, Basta L, Brown EJ, Cuddy TE, Davis BR, Geltman EM, Goldman S, Flaker GC, Klein M, Lamas GA, Packer M, Rouleau JLJ, Rouleau JLJ, Rutherford J, Wertheimer JH, Hawkins CM. Effect of captopril on mortality and morbidity in patients with left ventricular dysfunction after myocardial infarction. N Engl J Med 1992;327:669–677.
146. Dargie HJ. Effect of carvedilol on outcome after myocardial infarction in patients with left-ventricular dysfunction: the CAPRICORN randomised trial. Lancet 2001; 357:1385–1390.
147. Montalescot G, Pitt B, Lopez de Sa E, Hamm CW, Flather M, Verheugt F, Shi H, Turgonyi E, Orri M, Vincent J, Zannad F, Noll G, Weir R, ONeill B, Bohm M, Hillis WS, Grieve A, Rouleau J-L, Gerasimos F, Fitchett D, Lepage S, Madan M, Sussex B, Tremblay G, Welsh R, Wong G, Hutyra M, Kettner J, Ostadal P, Spinar J, Vojacek J, Barboteu M, Collet J-P, Coste P, Cottin Y, Ducos D, Galinier M, Teiger E, Zemour G, Bauersachs J, Hambrecht R, Hauf G, Heuer H, Mudra H, Munzel T, Steiner S, Strasser R, Sydow K, Tschope C, Wachter R, Werner N, Alexopoulos D, Babalis D, Pyrgakis V, Dezsi C, Lupkovics G, Polgar P, Tomcsanyi J, Herrman J, ten Berg JM, Gorny J, Kubica J, Lewczuk J, Zmuda W, Hranai M, Kovar F, Margoczy R, Micko K, Sumbal J, Genover XB, Ortiz AF, Sala MF, Garcia CG, Munoz CP, Rey Blas JR, Soriano FR, Adamson D, Alamgir F, Chauhan A, Lip G, Martin T, McCann G, Newby D, Smith D. Early eplerenone treatment in patients with acute ST-elevation myocardial infarction without heart failure: the Randomized Double-Blind Reminder Study. Eur Heart J 2014;35:2295–2302.
148. Pitt B, Remme W, Zannad F, Neaton J, Martinez F, Roniker B, Bittman R, Hurley S, Kleiman J, Gatlin M. Eplerenone, a selective aldosterone blocker, in patients with left ventricular dysfunction after myocardial infarction. N Engl J Med 2003;348: 1309–1321.
149. Moss AJ, Zareba W, Hall WJ, Klein H, Wilber DJ, Cannom DS, Daubert JP, Higgins SL, Brown MW, Andrews ML. Prophylactic implantation of a defibrillatorin patients with myocardial infarction and reduced ejection fraction. N Engl J Med 2002;346:877–883.
150. Beckett NS, Peters R, Fletcher AE, Staessen JA, Liu L, Dumitrascu D, Stoyanovsky V, Antikainen RL, Nikitin Y, Anderson C, Belhani A, Forette F, Rajkumar C, Thijs L, Banya W, Bulpitt CJ. Treatment of hypertension in patients 80 years of age or older. N Engl J Med 2008;358:1887–1898.
151. Sciarretta S, Palano F, Tocci G, Baldini R, Volpe M. Antihypertensive treatment and development of heart failure in hypertension: a Bayesian network meta-analysis of studies in patients with hypertension and high cardiovascular risk. Arch Intern Med 2011;171:384–394.
152. Preiss D, Campbell RT, Murray HM, Ford I, Packard CJ, Sattar N, Rahimi K, Colhoun HM, Waters DD, LaRosa JC, Amarenco P, Pedersen TR, Tikkanen MJ, Koren MJ, Poulter NR, Sever PS, Ridker PM, MacFadyen JG, Solomon SD, Davis BR, Simpson LM, Nakamura H, Mizuno K, Marfisi RM, Marchioli R, Tognoni G, Athyros VG, Ray KK, Gotto AM, Clearfield MB, Downs JR, McMurray JJ. The effect of statin therapy on heart failure events: a collaborative meta-analysis of unpublished data from major randomized trials. Eur Heart J 2015;36:1536–1546.
153. Udell JA, Cavender MA, Bhatt DL, Chatterjee S, Farkouh ME, Scirica BM. Glucoselowering drugs or strategies and cardiovascular outcomes in patients with or at risk for type 2 diabetes: a meta-analysis of randomised controlled trials. Lancet Diabetes Endocrinol 2015;3:356–366.
154. Padwal R, McAlister F a, McMurray JJ V, Cowie MR, Rich M, Pocock S, Swedberg K, Maggioni A, Gamble G, Ariti C, Earle N, Whalley G, Poppe KK, Doughty RN, Bayes-Genis A. The obesity paradox in heart failure patients with preserved versus reduced ejection fraction: a meta-analysis of individual patient data. Int J Obes 2014;38:1110–1114.
155. Held C, Gerstein HC, Yusuf S, Zhao F, Hilbrich L, Anderson C, Sleight P, Teo K, ONTARGET/TRANSCEND Investigators. Glucose levels predict hospitalization for congestive heart failure in patients at high cardiovascular risk. Circulation 2007; 115:1371–1375.
156. Desai AS, Fang JC, Maisel WH, Baughman KL. Implantable defibrillators for the prevention of mortality in patients with nonischemic cardiomyopathy: a meta-analysis of randomized controlled trials. JAMA 2004;292:2874–2879.
157. Kadish A, Dyer A, Daubert JP, Quigg R, Estes NAM, Anderson KP, Calkins H, Hoch D, Goldberger J, Shalaby A, Sanders WE, Schaechter A, Levine JH, Defibrillators in Non-Ischemic Cardiomyopathy Treatment Evaluation (DEFINITE) Investigators. Prophylactic defibrillator implantation in patients with nonischemic dilated cardiomyopathy. N Engl J Med 2004;350:2151–2158.
158. Hohnloser SH, Kuck KH, Dorian P, Roberts RS, Hampton JR, Hatala R, Fain E, Gent M, Connolly SJ. Prophylactic use of an implantable cardioverter-defibrillator after acute myocardial infarction. N Engl J Med 2004;351:2481–2488.
159. Stewart S, Jenkins A, Buchan S, McGuire A, Capewell S, McMurray JJJV. The current cost of heart failure to the National Health Service in the UK. Eur J Heart Fail 2002;4:361–371.
160. Gheorghiade M, Shah AN, Vaduganathan M, Butler J, Bonow RO, Rosano GMC, Taylor S, Kupfer S, Misselwitz F, Sharma A, Fonarow GC. Recognizing hospitalized heart failure as an entity and developing new therapies to improve outcomes: academics, clinicians, industrys, regulators, and payers perspectives. Heart Fail Clin 2013;9:285–290, v–vi.
161. Ambrosy AP, Fonarow GC, Butler J, Chioncel O, Greene SJ, Vaduganathan M, Nodari S, Lam CSP, Sato N, Shah AN, Gheorghiade M. The global health and economic burden of hospitalizations for heart failure. J Am Coll Cardiol 2014;63: 1123–1133.
162. McMurray JJ, Packer M, Desai AS, Gong J, Lefkowitz MP, Rizkala AR, Rouleau JL, Shi VC, Solomon SD, Swedberg K, Zile MR, PARADIGM-HF Investigators and Committees. Angiotensin-neprilysin inhibition versus enalapril in heart failure. N Engl J Med 2014;371:993–1004.
163. Garg R, Yusuf S. Overview of randomized trials of angiotensin-converting enzyme inhibitors on mortality and morbidity in patients with heart failure. JAMA 1995; 273:1450–1456.
164. Packer M, Poole-Wilson PA, Armstrong PW, Cleland JGF, Horowitz JD, Massie BM, Ryden L, Thygesen K, Uretsky BF, Ryde´n L, Thygesen K, Uretsky BF, ATLAS Study Group. Comparative effects of low and high doses of the angiotensin-converting enzyme inhibitor, lisinopril, on morbidity and mortality in chronic heart failure. Circulation 1999;100:2312–2318.
165. SOLVD Investigattors. Effect of enalapril on survival in patients with reduced left ventricular ejection fractions and congestive heart failure. N Engl J Med 1991;325: 293–302.
166. Maggioni AP, Anker SD, Dahlstro¨m U, Filippatos G, Ponikowski P, Zannad F, Amir O, Chioncel O, Leiro MC, Drozdz J, Erglis A, Fazlibegovic E, Fonseca C, Fruhwald F, Gatzov P, Goncalvesova E, Hassanein M, Hradec J, Kavoliuniene A, Lainscak M, Logeart D, Merkely B, Metra M, Persson H, Seferovic P, Temizhan A, Tousoulis D, Tavazzi L. Are hospitalized or ambulatory patients with heart failure treated in accordance with European Society of Cardiologyguidelines? Evidence from 12 440 patients of the ESC Heart Failure Long-Term Registry. Eur J Heart Fail 2013;15:1173–1184.
167. Hjalmarson A, Goldstein S, Fagerberg B, Wedel H, Waagstein F, Kjekshus J, Wikstrand J, ElAllaf D, Vı´tovec J, Aldershvile J, Halinen M, Dietz R, Neuhaus KL, Ja´nosi A, Thorgeirsson G, Dunselman PH, Gullestad L, Kuch J, Herlitz J, Rickenbacher P, Ball S, Gottlieb S, Deedwania P. MERIT-HF Study Group. Effects of controlled-release metoprolol on total mortality, hospitalizations, and wellbeing in patients with heart failure: the Metoprolol CR/XL Randomized Intervention Trial in congestive Heart Failure (MERIT-HF). JAMA 2000;283:1295–1302.
168. Packer M, Coats AJ, Fowler MB, Katus HA, Krum H, Mohacsi P, Rouleau JL, Tendera M, Castaigne A, Roecker EB, Schultz MK, DeMets DL. Effect of carvedilol on survival in severe chronic heart failure. N Engl J Med 2001;344:1651–1658.
169. Packer M, Bristow MR, Cohn JN, Colucci WS, Fowler MB, Gilbert EM, Shusterman NH. The effect of carvedilol on morbidity and mortality in patients with chronic heart failure. N Engl J Med 1996;334:1349–1355. 170. Effect of metoprolol CR/XL in chronic heart failure: Metoprolol CR/XL Randomised Intervention Trial in Congestive Heart Failure (MERIT-HF). Lancet 1999; 353:2001–2007.
171. Packer M. Effect of carvedilol on the morbidity of patients with severe chronic heart failure: results of the Carvedilol Prospective Randomized Cumulative Survival (COPERNICUS) Study. Circulation 2002;106:2194–2199. 172. CIBIS-II Investigators and Committees. The Cardiac Insufficiency Bisoprolol Study II (CIBIS-II): a randomised trial. Lancet 1999;353:9–13.
173. Flather MD, Shibata MC, Coats AJS, Van Veldhuisen DJ, Parkhomenko A, Borbola J, Cohen-Solal A, Dumitrascu D, Ferrari R, Lechat P, Soler-Soler J, Tavazzi L, Spinarova L, Toman J, Bo¨hm M, Anker SD, Thompson SG, Poole-Wilson PA, SENIORS Investigators. Randomized trial to determine the effect of nebivolol on mortality and cardiovascular hospital admission in elderly patients with heart failure (SENIORS). Eur Heart J 2005;26:215–225.
174. Pitt B, Zannad F, Remme WJ, Cody R, Castaigne A, Perez A, Palensky J, Wittes J. The effect of spironolactone on morbidity and mortality in patients with severe heart failure. N Engl J Med 1999;341:709–717.
175. Zannad F, McMurray JJV, Krum H, Van Veldhuisen DJ, Swedberg K, Shi H, Vincent J, Pocock SJ, Pitt B. Eplerenone in patients with systolic heart failure and mild symptoms. N Engl J Med 2011;364:11–21.
176. Willenheimer R, van Veldhuisen DJ, Silke B, Erdmann E, Follath F, Krum H, Ponikowski P, Skene A, van de Ven L, Verkenne P, Lechat P, CIBIS III Investigators. Effect on survival and hospitalization of initiating treatment for chronic heart failure with bisoprolol followed by enalapril, as compared with the opposite sequence: results of the randomized Cardiac Insufficiency Bisoprolol Study (CIBIS) III. Circulation 2005;112:2426–2435.
177. Kotecha D, Holmes J, Krum H, Altman DG, Manzano L, Cleland JGF, Lip GYH, Coats AJS, Andersson B, Kirchhof P, von Lueder TG, Wedel H, Rosano G, Shibata MC, Rigby A, Flather MD. Efficacy of b blockers in patients with heart failure plus atrial fibrillation: an individual-patient data meta-analysis. Lancet 2014; 384:2235–2243.
178. Faris RF, Flather M, Purcell H, Poole-Wilson PA, Coats AJ. Diuretics for heart failure. Cochrane Database Syst Rev 2012;2:CD003838.
179. Faris R, Flather M, Purcell H, Henein M, Poole-Wilson P, Coats A. Current evidence supporting the role of diuretics in heart failure: a meta analysis of randomised controlled trials. Int J Cardiol 2002;82:149–158.
180. Swedberg K, Komajda M, Bo¨hm M, Borer JS, Ford I, Dubost-Brama A, Lerebours G, Tavazzi L. Ivabradine and outcomes in chronic heart failure (SHIFT): a randomised placebo-controlled study. Lancet 2010;376:875–885.
181. Swedberg K, Komajda M, Bo¨hm M, Borer J, Robertson M, Tavazzi L, Ford I. Effects on outcomes of heart rate reduction by ivabradine in patients with congestive heart failure: is there an influence of beta-blocker dose?: findings from the SHIFT (Systolic Heart failure treatment with the I(f) inhibitor ivabradine Trial) study. J Am Coll Cardiol 2012;59:1938–1945.
182. Granger CB, McMurray JJV, Yusuf S, Held P, Michelson EL, Olofsson B, Ostergren J, Pfeffer MA, Swedberg K. Effects of candesartan in patients with chronic heart failure and reduced left-ventricular systolic function intolerant to angiotensin-converting-enzyme inhibitors: the CHARM-Alternative trial. Lancet 2003;362:772–776.
183. Taylor AL, Ziesche S, Yancy C, Carson P, DAgostino R, Ferdinand K, Taylor M, Adams K, Sabolinski M, Worcel M, Cohn JN. Combination of isosorbide dinitrate and hydralazine in blacks with heart failure. N Engl J Med 2004;351:2049–2057.
184. Cohn JN, Archibald DG, Ziesche S, Franciosa JA, Harston WE, Tristani FE, Dunkman WB, Jacobs W, Francis GS, Flohr KH, Goldman S, Cobb FR, Shah PM, Saunders R, Fletcher RD, Loeb HS, Hughes VC, Baker B. Effect of vasodilator therapy on mortality in chronic congestive heart failure. N Engl J Med 1986; 314:1547–1552.
185. Digitalis Investigation Group. The effect of digoxin on mortality and morbidity in patients with heart failure. N Engl J Med 1997;336:525–533. 186. Tavazzi L, Maggioni AP, Marchioli R, Barlera S, Franzosi MG, Latini R, Lucci D, Nicolosi GL, Porcu M, Tognoni G. Effect of n-3 polyunsaturated fatty acids in patients with chronic heart failure (the GISSI-HF trial): a randomised, double-blind, placebo-controlled trial. Lancet 2008;372:1223–1230.
187. King JB, Bress AP, Reese AD, Munger MA. Neprilysin inhibition in heart failure with reduced ejection fraction: a clinical review. Pharmacother J Hum Pharmacol Drug Ther 2015;35:823–837.
188. Mangiafico S, Costello-Boerrigter LC, Andersen IA, Cataliotti A, Burnett JC. Neutral endopeptidase inhibition and the natriuretic peptide system: an evolving strategy in cardiovascular therapeutics. Eur Heart J 2013;34:886–893.
189. Vodovar N, Paquet C, Mebazaa A, Launay J-M, Hugon J, Cohen-Solal A. Neprilysin, cardiovascular, and Alzheimers diseases: the therapeutic split? Eur Heart J 2015;36:902–905.
190. Yasojima K, McGeer EG, McGeer PL. Relationship between beta amyloid peptide generating molecules and neprilysin in Alzheimer disease and normal brain. Brain Res 2001;919:115–121.
191. Vepsalainen S, Helisalmi S, Mannermaa A, Pirttila T, Soininen H, Hiltunen M, Vepsa¨la¨inen S, Helisalmi S, Mannermaa A, Pirttila¨ T, Soininen H, Hiltunen M. Combined risk effects of IDE and NEP gene variants on Alzheimer disease. J Neurol Neurosurg Psychiatry 2009;80:1268–1270.
192. Langenickel TH, Tsubouchi C, Ayalasomayajula S, Pal P, Valentin M-A, Hinder M, Jhee S, Gevorkyan H, Rajman I. The effect of LCZ696 on amyloid-b concentrations in cerebrospinal fluid in healthy subjects. Br J Clin Pharmacol 2015 Dec 12. doi:10.1111/bcp.12861 [Epub ahead of print]
193. Bo¨hm M, Borer J, Ford I, Gonzalez-Juanatey JR, Komajda M, Lopez-Sendon J, Reil J-C, Swedberg K, Tavazzi L. Heart rate at baseline influences the effect of ivabradine on cardiovascular outcomes in chronic heart failure: analysis from the SHIFT study. Clin Res Cardiol 2013;102:11–22.
194. Cohn JN, Tognoni G. A randomized trial of the angiotensin-receptor blocker valsartan in chronic heart failure. N Engl J Med 2001;345:1667–1675.
195. Ouyang A-J, Lv Y-N, Zhong H-L, Wen J-H, Wei X-H, Peng H-W, Zhou J, Liu L-L. Meta-analysis of digoxin use and risk of mortality in patients with atrial fibrillation. Am J Cardiol 2015;115:901–906.
196. Vamos M, Erath JW, Hohnloser SH. Digoxin-associated mortality: a systematic review and meta-analysis of the literature. Eur Heart J 2015;36:1831–1838.
197. Ziff OJ, Lane DA, Samra M, Griffith M, Kirchhof P, Lip GYH, Steeds RP, Townend J, Kotecha D. Safety and efficacy of digoxin: systematic review and meta-analysis of observational and controlled trial data. BMJ 2015;351:h4451.
198. Van Gelder IC, Groenveld HF, Crijns HJGM, Tuininga YS, Tijssen JGP, Alings AM, Hillege HL, Bergsma-Kadijk JA, Cornel JH, Kamp O, Tukkie R, Bosker HA, Van Veldhuisen DJ, Van den Berg MP, RACE II Investigators. Lenient versus strict rate control in patients with atrial fibrillation. N Engl J Med 2010;362:1363–1373.
199. Bavishi C, Khan AR, Ather S. Digoxin in patients with atrial fibrillation and heart failure: a meta-analysis. Int J Cardiol 2015;188:99–101.
200. Freeman JV, Reynolds K, Fang M, Udaltsova N, Steimle A, Pomernacki NK, Borowsky LH, Harrison TN, Singer DE, Go AS. Digoxin and risk of death in adults with atrial fibrillation: the ATRIA-CVRN Study. Circ Arrhythmia Electrophysiol 2015; 8:49–58.
201. Washam JB, Stevens SR, Lokhnygina Y, Halperin JL, Breithardt G, Singer DE, Mahaffey KW, Hankey GJ, Berkowitz SD, Nessel CC, Fox KAA, Califf RM, Piccini JP, Patel MR. Digoxin use in patients with atrial fibrillation and adverse cardiovascular outcomes: a retrospective analysis of the Rivaroxaban Once Daily Oral Direct Factor Xa Inhibition Compared with Vitamin K Antagonism for Prevention of Stroke and Embolism Trial in Atrial Fibrillation (ROCKET AF). Lancet 2015;385:2363–2370.
202. Mulder BA, Van Veldhuisen DJ, Crijns HJGM, Tijssen JGP, Hillege HL, Alings M, Rienstra M, Groenveld HF, Van den Berg MP, Van Gelder IC, RACE II investigators. Lenient vs. strict rate control in patients with atrial fibrillation and heart failure: a post-hoc analysis of the RACE II study. Eur J Heart Fail 2013;15:1311–1318.
203. Lucas M, Kimmig M, Karalis G. Do omega-3 polyunsaturated fatty acids prevent cardiovascular disease? A review of the randomized clinical trials. Lipid Insights 2013;6:13–20.
204. Reiner Z, Catapano AL, De Backer G, Graham I, Taskinen M-R, Wiklund O, Agewall S, Alegria E, Chapman MJ, Durrington P, Erdine S, Halcox J, Hobbs R, Kjekshus J, Filardi PP, Riccardi G, Storey RF, Wood D, Bax J, Vahanian A, Auricchio A, Baumgartner H, Ceconi C, Dean V, Deaton C, Fagard R, Filippatos G, Funck-Brentano C, Hasdai D, Hobbs R, Hoes A, Kearney P, Knuuti J, Kolh P, McDonagh T, Moulin C, Poldermans D, Popescu BA, Reiner Z, Sechtem U, Sirnes PA, Tendera M, Torbicki A, Vardas P, Widimsky P, Windecker S, Reviewers: D, Funck-Brentano C, Poldermans D, Berkenboom G, De Graaf J, Descamps O, Gotcheva N, Griffith K, Guida GF, Gulec S, Henkin Y, Huber K, Kesaniemi YA, Lekakis J, Manolis AJ, Marques-Vidal P, Masana L, McMurray J, Mendes M, Pagava Z, Pedersen T, Prescott E, Rato Q, Rosano G, Sans S, Stalenhoef A, Tokgozoglu L, Viigimaa M, Wittekoek ME, Zamorano JL. ESC/EAS Guidelines for the management ofdyslipidaemias: the Task Force for the management of dyslipidaemias of the European Society of Cardiology (ESC) and the European Atherosclerosis Society (EAS). Eur Heart J 2011;32:1769–1818.
205. Kjekshus J, Apetrei E, Barrios V, Bo¨hm M, Cleland JGF, Cornel JH, Dunselman P, Fonseca C, Goudev A, Grande P, Gullestad L, Hjalmarson A˚ , Hradec J, Ja´nosi A, Kamensky´ G, Komajda M, Korewicki J, Kuusi T, Mach F, Mareev V, McMurray JJV, Ranjith N, Schaufelberger M, Vanhaecke J, van Veldhuisen DJ, Waagstein F, Wedel H, Wikstrand J. Rosuvastatin in older patients with systolic heart failure. N Engl J Med 2007;357:2248–2261.
206. Homma S, Thompson JLP, Pullicino PM, Levin B, Freudenberger RS, Teerlink JR, Ammon SE, Graham S, Sacco RL, Mann DL, Mohr JP, Massie BM, Labovitz AJ, Anker SD, Lok DJ, Ponikowski P, Estol CJ, Lip GYH, Di Tullio MR, Sanford AR, Mejia V, Gabriel AP, del Valle ML, Buchsbaum R, Shunichi H, Thompson JLP, Pullicino PM, Levin B, Freudenberger RS, Teerlink JR, Ammon SE, Graham S, Sacco RL, Mann DL, Mohr JP, Massie BM, Labovitz AJ, Lip GYH, Tullio MR, Di, Sanford AR, Mejia V, Gabriel AP, Valle ML, Buchsbaum R, Investigators W. Warfarin and aspirin in patients with heart failure and sinus rhythm. N Engl J Med 2012; 366:1859–1869.
207. Lip GYH, Ponikowski P, Andreotti F, Anker SD, Filippatos G, Homma S, Morais J, Pullicino P, Rasmussen LH, Marin F, Lane DA. Thrombo-embolism and antithrombotic therapy for heart failure in sinus rhythm. A joint consensus document from the ESC Heart Failure Association and the ESC Working Group on Thrombosis. Eur J Heart Fail 2012;14:681–695.
208. Gheorghiade M, Bo¨hm M, Greene SJ, Fonarow GC, Lewis EF, Zannad F, Solomon SD, Baschiera F, Botha J, Hua TA, Gimpelewicz CR, Jaumont X, Lesogor A, Maggioni AP, ASTRONAUT Investigators and Coordinators. Effect of aliskiren on postdischarge mortality and heart failure readmissions among patients hospitalized for heart failure: the ASTRONAUT randomized trial. JAMA 2013;309:1125–1135.
209. Hernandez AV, Usmani A, Rajamanickam A, Moheet A. Thiazolidinediones and risk of heart failure in patients with or at high risk of type 2 diabetes mellitus: a meta-analysis and meta-regression analysis of placebo-controlled randomized clinical trials. Am J Cardiovasc Drugs 2011;11:115–128.
210. Komajda M, McMurray JJV, Beck-Nielsen H, Gomis R, Hanefeld M, Pocock SJ, Curtis PS, Jones NP, Home PD. Heart failure events with rosiglitazone in type 2 diabetes: data from the RECORD clinical trial. Eur Heart J 2010;31:824–831.
211. Mamdani M, Juurlink DN, Lee DS, Rochon PA, Kopp A, Naglie G, Austin PC, Laupacis A, Stukel TA. Cyclo-oxygenase-2 inhibitors versus non-selective nonsteroidal anti-inflammatory drugs and congestive heart failure outcomes in elderly patients: a population-based cohort study. Lancet 2004;363:1751–1756.
212. Huerta C, Varas-Lorenzo C, Castellsague J, Garcı´a Rodrı´guez LA. Non-steroidal anti-inflammatory drugs and risk of first hospital admission for heart failure in the general population. Heart 2006;92:1610–1615.
213. Scott P a, Kingsley GH, Scott DL. Non-steroidal anti-inflammatory drugs and cardiac failure: meta-analyses of observational studies and randomised controlled trials. Eur J Heart Fail 2008;10:1102–1107.
214. Goldstein RE, Boccuzzi SJ, Cruess D, Nattel S. Diltiazem increases late-onset congestive heart failure in postinfarction patients with early reduction in ejection fraction. The Adverse Experience Committee and the Multicenter Diltiazem Postinfarction Research Group. Circulation 1991;83:52–60.
215. Packer M, OConnor CM, Ghali JK, Pressler ML, Carson PE, Belkin RN, Miller AB, Neuberg GW, Frid D, Wertheimer JH, Cropp AB, DeMets DL, Prospective Randomized Amlodipine Survival Evaluation Study Group. Effect of amlodipine on morbidity and mortality in severe chronic heart failure. N Engl J Med 1996;335: 1107–1114.
216. Cohn JN, Ziesche S, Smith R, Anand I, Dunkman WB, Loeb H, Cintron G, Boden W, Baruch L, Rochin P, Loss L. Effect of the calcium antagonist felodipine as supplementary vasodilator therapy in patients with chronic heart failure treated with enalapril: V-HeFT III. Vasodilator-Heart Failure Trial (V-HeFT) Study Group. Circulation 1997;96:856–863.
217. Abraham WT, Zile MR, Weaver FA, Butter C, Ducharme A, Halbach M, Klug D, Lovett EG, Muller-Ehmsen J, Schafer JE, Senni M, Swarup V, Wachter R, Little WC. Baroreflex activation therapy for the treatment of heart failure with a reduced ejection fraction. JACC Heart Fail 2015;3:487–496.
218. Zannad F, De Ferrari GM, Tuinenburg AE, Wright D, Brugada J, Butter C, Klein H, Stolen C, Meyer S, Stein KM, Ramuzat A, Schubert B, Daum D, Neuzil P, Botman C, Castel MA, DOnofrio A, Solomon SD, Wold N, Ruble SB. Chronic vagal stimulation for the treatment of low ejection fraction heart failure: results of the NEural Cardiac TherApy foR Heart Failure (NECTAR-HF) randomized controlled trial. Eur Heart J 2015;36:425–433.
219. Ponikowski P, Javaheri S, Michalkiewicz D, Bart BA, Czarnecka D, Jastrzebski M, Kusiak A, Augostini R, Jagielski D, Witkowski T, Khayat RN, Oldenburg O, Gutleben K-J, Bitter T, Karim R, Iber C, Hasan A, Hibler K, Germany R, Abraham WT. Transvenous phrenic nerve stimulation for the treatment of central sleep apnoea in heart failure. Eur Heart J 2012;33:889–894.
220. Abraham WT, Jagielski D, Oldenburg O, Augostini R, Krueger S, Kolodziej A, Gutleben K-J, Khayat R, Merliss A, Harsch MR, Holcomb RG, Javaheri S, Ponikowski P. Phrenic nerve stimulation for the treatment of central sleep apnea. JACC Heart Fail 2015;3:360–369.
221. Kadish A, Nademanee K, Volosin K, Krueger S, Neelagaru S, Raval N, Obel O, Weiner S, Wish M, Carson P, Ellenbogen K, Bourge R, Parides M, Chiacchierini RP, Goldsmith R, Goldstein S, Mika Y, Burkhoff D, Abraham WT. A randomized controlled trial evaluating the safety and efficacy of cardiac contractility modulation in advanced heart failure. Am Heart J 2011;161:329–337.e2.
222. Borggrefe MM, Lawo T, Butter C, Schmidinger H, Lunati M, Pieske B, Misier AR, Curnis A, Bo¨cker D, Remppis A, Kautzner J, Stu¨hlinger M, Leclerq C, Ta´borsky´ M, Frigerio M, Parides M, Burkhoff D, Hindricks G. Randomized, double blind study of non-excitatory, cardiac contractility modulation electrical impulses for symptomatic heart failure. Eur Heart J 2008;29:1019–1028.
223. Wyse DG, Friedman PL, Epstein AE. A comparison of antiarrhythmic-drug therapy with implantable defibrillators in patients resuscitated from near-fatal ventricular arrhythmias. The Antiarrhythmics versus Implantable Defibrillators (AVID) Investigators. N Engl J Med 1997;337:1576–1583.
224. Connolly SJ, Hallstrom AP, Cappato R, Schron EB, Kuck KH, Zipes DP, Greene HL, Boczor S, Domanski M, Follmann D, Gent M, Roberts RS. Meta-analysis of the implantable cardioverter defibrillator secondary prevention trials. AVID, CASH and CIDS studies. Antiarrhythmics vs Implantable Defibrillator study. Cardiac Arrest Study Hamburg. Canadian Implantable Defibrillator Study. Eur Heart J 2000;21:2071–2078.
225. Connolly SJ, Gent M, Roberts RS, Dorian P, Roy D, Sheldon RS, Mitchell LB, Green MS, Klein GJ, OBrien B. Canadian implantable defibrillator study (CIDS) : a randomized trial of the implantable cardioverter defibrillator against amiodarone. Circulation 2000;101:1297–1302.
226. Kuck KH, Cappato R, Siebels J, Ru¨ppel R. Randomized comparison of antiarrhythmic drug therapy with implantable defibrillators in patients resuscitated from cardiac arrest: the Cardiac Arrest Study Hamburg (CASH). Circulation 2000;102: 748–754.
227. Bardy GH, Lee KL, Mark DB, Poole JE, Packer DL, Boineau R, Domanski M, Troutman C, Anderson J, Johnson G, McNulty SE, Clapp-Channing N, Davidson-Ray LD, Fraulo ES, Fishbein DP, Luceri RM, Ip JH. Amiodarone or an implantable cardioverter–defibrillator for congestive heart failure. N Engl J Med 2005;352:225–237.
228. Steinbeck G, Andresen D, Seidl K, Brachmann J, Hoffmann E, Wojciechowski D, Kornacewicz-Jach Z, Sredniawa B, Lupkovics G, Hofga¨rtner F, Lubinski A, Rosenqvist M, Habets A, Wegscheider K, Senges J. Defibrillator implantation early after myocardial infarction. N Engl J Med 2009;361:1427–1436.
229. Sanders GD, Hlatky MA, Owens DK. Cost-effectiveness of implantable cardioverter-defibrillators. N Engl J Med 2005;353:1471–1480.
230. Steinberg BA, Al-Khatib SM, Edwards R, Han J, Bardy GH, Bigger JT, Buxton AE, Moss AJ, Lee KL, Steinman R, Dorian P, Hallstrom A, Cappato R, Kadish AH, Kudenchuk PJ, Mark DB, Inoue LYT, Sanders GD. Outcomes of implantable cardioverter-defibrillator use in patients with comorbidities: results from a combined analysis of 4 randomized clinical trials. JACC Heart Fail 2014;2:623–629.
231. Raphael CE, Finegold JA, Barron AJ, Whinnett ZI, Mayet J, Linde C, Cleland JGF, Levy WC, Francis DP. The effect of duration of follow-up and presence of competing risk on lifespan-gain from implantable cardioverter defibrillator therapy: who benefits the most? Eur Heart J 2015;36:1676–1688.
232. Miller RJH, Howlett JG, Exner DV, Campbell PM, Grant ADM, Wilton SB. Baseline functional class and therapeutic efficacy of common heart failure interventions: a systematic review and meta-analysis. Can J Cardiol 2015;31:792–799.
233. Hess PL, Al-Khatib SM, Han JY, Edwards R, Bardy GH, Bigger JT, Buxton A, Cappato R, Dorian P, Hallstrom A, Kadish AH, Kudenchuk PJ, Lee KL, Mark DB, Moss AJ, Steinman R, Inoue LYT, Sanders G. Survival benefit of the primary prevention implantable cardioverter-defibrillator among older patients: does age matter? An analysis of pooled data from 5 clinical trials. Circ Cardiovasc Qual Outcomes 2015;8:179–186.
234. Merchant FM, Jones P, Wehrenberg S, Lloyd MS, Saxon LA. Incidence of defibrillator shocks after elective generator exchange following uneventful first battery life. J Am Heart Assoc 2014;3:e001289.
235. Yap S-C, Schaer BA, Bhagwandien RE, Kuhne M, Dabiri Abkenari L, Osswald S, Szili-Torok T, Sticherling C, Theuns DA. Evaluation of the need of elective implantable cardioverter-defibrillator generator replacement in primary prevention patients without prior appropriate ICD therapy. Heart 2014;100:1188–1192.
236. Kini V, Soufi MK, Deo R, Epstein AE, Bala R, Riley M, Groeneveld PW, Shalaby A, Dixit S. Appropriateness of primary prevention implantable cardioverterdefibrillators at the time of generator replacement: are indications still met? J Am Coll Cardiol 2014;63:2388–2394.
237. Erkapic D, Sperzel J, Stiller S, Meltendorf U, Mermi J, Wegscheider K, Hu¨gl B. Long-term benefit of implantable cardioverter/defibrillator therapy after elective device replacement: Results of the INcidence free SUrvival after ICDREplacement (INSURE) trial—a prospective multicentre study. Eur Heart J 2013;34:130–137.
238. Alsheikh-Ali AA, Homer M, Maddukuri PV, Kalsmith B, Estes NAM, Link MS. Time-dependence of appropriate implantable defibrillator therapy in patients with ischemic cardiomyopathy. J Cardiovasc Electrophysiol 2008;19:784–789.
239. Opreanu M, Wan C, Singh V, Salehi N, Ahmad J, Szymkiewicz SJ, Thakur RK. Wearable cardioverter-defibrillator as a bridge to cardiac transplantation: a national database analysis. J Heart Lung Transplant 2015;34:1305–1309.
240. Zishiri ET, Williams S, Cronin EM, Blackstone EH, Ellis SG, Roselli EE, Smedira NG, Gillinov AM, Glad JA, Tchou PJ, Szymkiewicz SJ, Chung MK. Early risk of mortality after coronary artery revascularization in patients with left ventricular dysfunction and potential role of the wearable cardioverter defibrillator. Circ Arrhythm Electrophysiol 2013;6:117–128.
241. Chung MK, Szymkiewicz SJ, Shao M, Zishiri E, Niebauer MJ, Lindsay BD, Tchou PJ. Aggregate national experience with the wearable cardioverter-defibrillator. J Am Coll Cardiol 2010;56:194–203.
242. Effect of prophylactic amiodarone on mortality after acute myocardial infarction and in congestive heart failure: meta-analysis of individual data from 6500 patients in randomised trials. Amiodarone Trials Meta-Analysis Investigators. Lancet 1997; 350:1417–1424.
243. Andrey JL, Gomez-Soto FM, Romero SP, Escobar MA, Garcı´a-Egido AA, Garcia-Arjona R, Gomez F, GAMIC (Grupo para Atencion Medica Integrada de Cadiz). Mortality of newly diagnosed heart failure treated with amiodarone: a propensity-matched study. Int J Cardiol 2011;151:175–181.
244. Torp-Pedersen C, Metra M, Spark P, Lukas MA, Moullet C, Scherhag A, Komajda M, Cleland JGF, Remme W, Di Lenarda A, Swedberg K, Poole-Wilson PA. The safety of amiodarone in patients with heart failure. J Card Fail 2007;13:340–345.
245. Piepoli M, Villani GQ, Ponikowski P, Wright A, Flather MD, Coats AJ. Overview and meta-analysis of randomised trials of amiodarone in chronic heart failure. Int J Cardiol 1998;66:1–10.
246. Chatterjee S, Ghosh J, Lichstein E, Aikat S, Mukherjee D. Meta-analysis of cardiovascular outcomes with dronedarone in patients with atrial fibrillation or heart failure. Am J Cardiol 2012;110:607–613.
247. Køber L, Torp-Pedersen C, McMurray JJV, Gøtzsche O, Le´vy S, Crijns H, Amlie J, Carlsen J. Increased mortality after dronedarone therapy for severe heart failure. N Engl J Med 2008;358:2678–2687.
248. Echt DS, Liebson PR, Mitchell LB, Peters RW, Obias-Manno D, Barker AH, Arensberg D, Baker A, Friedman L, Greene HL, Huther ML, Richardson DW. Mortality and morbidity in patients receiving encainide, flecainide, or placebo. The Cardiac Arrhythmia Suppression Trial. N Engl J Med 1991;324:781–788.
249. Theuns DAMJ, Smith T, Hunink MGM, Bardy GH, Jordaens L. Effectiveness of prophylactic implantation of cardioverter-defibrillators without cardiac resynchronization therapy in patients with ischaemic or non-ischaemic heart disease: a systematic review and meta-analysis. Europace 2010;12:1564–1570.
250. Cook NR, Ridker PM. Advances in measuring the effect of individual predictors of cardiovascular risk: the role of reclassification measures. Ann Intern Med 2009;150: 795–802.
251. Moss AJ, Hall WJ, Cannom DS, Daubert JP, Higgins SL, Klein H, Levine JH, Saksena S, Waldo AL, Wilber D, Brown MW, Heo M. Improved survival with an implanted defibrillator in patients with coronary disease at high risk for ventricular arrhythmia. Multicenter Automatic Defibrillator Implantation Trial Investigators. N Engl J Med 1996;335:1933–1940.
252. Moss AJ, Schuger C, Beck CA, Brown MW, Cannom DS, Daubert JP, Estes NAM, Greenberg H, Hall WJ, Huang DT, Kautzner J, Klein H, McNitt S, Olshansky B, Shoda M, Wilber D, Zareba W. Reduction in inappropriate therapy and mortality through ICD programming. N Engl J Med 2012;367:2275–2283.
253. Gasparini M, Proclemer A, Klersy C, Kloppe A, Lunati M, Ferrer JBM, Hersi A, Gulaj M, Wijfels MCEF, Santi E, Manotta L, Arenal A. Effect of long-detection interval vs standard-detection interval for implantable cardioverter-defibrillators on antitachycardia pacing and shock delivery: the ADVANCE III randomized clinical trial. JAMA 2013;309:1903–1911.
254. Cleland JGF, Buga L. Device therapy: defibrillators—a shocking therapy for cardiomyopathy? Nat Rev Cardiol 2010;7:69–70.
255. Stewart GC, Weintraub JR, Pratibhu PP, Semigran MJ, Camuso JM, Brooks K, Tsang SW, Anello MS, Nguyen VT, Lewis EF, Nohria A, Desai AS, Givertz MM, Stevenson LW. Patient expectations from implantable defibrillators to prevent death in heart failure. J Card Fail 2010;16:106–113.
256. Bardy GH, Smith WM, Hood M a, Crozier IG, Melton IC, Jordaens L, Theuns D, Park RE, Wright DJ, Connelly DT, Fynn SP, Murgatroyd FD, Sperzel J, Neuzner J, Spitzer SG, Ardashev AV, Oduro A, Boersma L, Maass AH, Van Gelder IC, Wilde AA, van Dessel PF, Knops RE, Barr CS, Lupo P, Cappato R, Grace AA. An entirely subcutaneous implantable cardioverter-defibrillator. N Engl J Med 2010;363:36–44.
257. Aziz S, Leon AR, El-Chami MF. The subcutaneous defibrillator. J Am Coll Cardiol 2014;63:1473–1479.
258. Olde Nordkamp LRA, Knops RE, Bardy GH, Blaauw Y, Boersma LVA, Bos JS, Delnoy PPHM, van Dessel PFHM, Driessen AHG, de Groot JR, Herrman JPR, Jordaens LJLM, Kooiman KM, Maass AH, Meine M, Mizusawa Y, Molhoek SG, van Opstal J, Tijssen JGP, Wilde AAM. Rationale and design of the PRAETORIAN trial: a Prospective, RAndomizEd comparison of subcuTaneOus and tRansvenous ImplANtable cardioverter-defibrillator therapy. Am Heart J 2012;163: 753–760.e2.
259. Burke MC, Gold MR, Knight BP, Barr CS, Theuns DAMJ, Boersma LVA, Knops RE, Weiss R, Leon AR, Herre JM, Husby M, Stein KM, Lambiase PD. Safety and efficacy of the totally subcutaneous implantable defibrillator: 2-year results from a pooled analysis of the IDE Study and EFFORTLESS Registry. J Am Coll Cardiol 2015;65: 1605–1615.
260. Priori SG, Blomstro¨m-Lundqvist C, Mazzanti A, Blom N, Borggrefe M, Camm J, Elliott PM, Fitzsimons D, Hatala R, Hindricks G, Kirchhof P, Kjeldsen K, Kuck K-H, Hernandez-Madrid A, Nikolaou N, Norekva˚l TM, Spaulding C, Van Veldhuisen DJ. 2015 ESC Guidelines for the management of patients with ventricular arrhythmias and the prevention of sudden cardiac death: the Task Force for the Management of Patients with Ventricular Arrhythmias and the Prevention of Sudden Cardiac Death of the Europe. Eur Heart J 2015;36:2793–2867.
261. Cazeau S, Leclercq C, Lavergne T, Walker S, Varma C, Linde C, Garrigue S, Kappenberger L, Haywood GA, Santini M, Bailleul C, Mabo P, Lazarus A, Ritter P, Levy T, McKenna W, Daubert J-C. Effects of multisite biventricular pacing in patients with heart failure and intraventricular conduction delay. N Engl J Med 2001;344:873–880.
262. Cleland J, Daubert J, Erdmann E, Freemantle N, Gras D, Kappenberger L, Tavazzi L. The effect of cardiac resynchronization on morbidity and mortality in heart failure. N Engl J Med 2005;352:1539–1549.
263. Cleland JGF, Daubert J-C, Erdmann E, Freemantle N, Gras D, Kappenberger L, Tavazzi L. Longer-term effects of cardiac resynchronization therapy on mortality in heart failure [the CArdiac REsynchronization-Heart Failure (CARE-HF) trial extension phase]. Eur Heart J 2006;27:1928–1932.
264. Cleland JGF, Freemantle N, Erdmann E, Gras D, Kappenberger L, Tavazzi L, Daubert J-CC. Long-term mortality with cardiac resynchronization therapy in the Cardiac Resynchronization–Heart Failure (CARE-HF) trial. Eur J Heart Fail 2012;14:628–634.
265. Bristow MR, Saxon LA, Boehmer J, Krueger S, Kass DA, De Marco T, Carson P, DiCarlo L, DeMets D, White BG, DeVries DW, Feldman AM. Cardiac-resynchronization therapy with or without an implantable defibrillator in advanced chronic heart failure. N Engl J Med 2004;350:2140–2150.
266. Cleland JG, Abraham WT, Linde C, Gold MR, Young JB, Claude Daubert J, Sherfesee L, Wells GA, Tang ASL. An individual patient meta-analysis of five randomized trials assessing the effects of cardiac resynchronization therapy on morbidity and mortality in patients with symptomatic heart failure. Eur Heart J 2013; 34:3547–3556.
267. Tang ASL, Wells GA, Talajic M, Arnold MO, Sheldon R, Connolly S, Hohnloser SH, Nichol G, Birnie DH, Sapp JL, Yee R, Healey JS, Rouleau JL. Cardiac-resynchronization therapy for mild-to-moderate heart failure. N Engl J Med 2010;363:2385–2395.
268. Moss AJ, Hall WJ, Cannom DS, Klein H, Brown MW, Daubert JP, Estes NAM, Foster E, Greenberg H, Higgins SL, Pfeffer MA, Solomon SD, Wilber D, Zareba W. Cardiac-resynchronization therapy for the prevention of heart-failure events. N Engl J Med 2009;361:1329–1338.
269. Goldenberg I, Kutyifa V, Klein HU, Cannom DS, Brown MW, Dan A, Daubert JP, Estes NAM, Foster E, Greenberg H, Kautzner J, Klempfner R, Kuniss M, Merkely B, Pfeffer MA, Quesada A, Viskin S, McNitt S, Polonsky B, Ghanem A, Solomon SD, Wilber D, Zareba W, Moss AJ. Survival with cardiac-resynchronization therapy in mild heart failure. N Engl J Med 2014;370:1694–1701.
270. Linde C, Abraham WT, Gold MR, St John Sutton M, Ghio S, Daubert C. Randomized trial of cardiac resynchronization in mildly symptomatic heart failure patients and in asymptomatic patients with left ventricular dysfunction and previous heart failure symptoms. J Am Coll Cardiol 2008;52:1834–1843.
271. Daubert C, Gold MR, Abraham WT, Ghio S, Hassager C, Goode G, Szili-To¨ro¨k T, Linde C, REVERSE Study Group. Prevention of disease progression by cardiac resynchronization therapy in patients with asymptomatic or mildly symptomatic left ventricular dysfunction: insights from the European cohort of the REVERSE trial. J Am Coll Cardiol 2009;54:1837–1846.
272. Linde C, Gold MR, Abraham WT, St John Sutton M, Ghio S, Cerkvenik J, Daubert C. Long-term impact of cardiac resynchronization therapy in mild heart failure: 5-year results from the REsynchronization reVErses Remodeling in Systolic left vEntricular dysfunction (REVERSE) study. Eur Heart J 2013;34:2592–2599.
273. Woods B, Hawkins N, Mealing S, Sutton A, Abraham WT, Beshai JF, Klein H, Sculpher M, Plummer CJ, Cowie MR. Individual patient data networkmeta-analysis of mortality effects of implantable cardiac devices. Heart 2015; 101:1800–1806.
274. Curtis AB, Worley SJ, Adamson PB, Chung ES, Niazi I, Sherfesee L, Shinn T, St John Sutton M. Biventricular pacing for atrioventricular block and systolic dysfunction. N Engl J Med 2013;368:1585–1593.
275. Brignole M, Botto G, Mont L, Iacopino S, De Marchi G, Oddone D, Luzi M, Tolosana JM, Navazio A, Menozzi C. Cardiac resynchronization therapy in patients undergoing atrioventricular junction ablation for permanent atrial fibrillation: a randomized trial. Eur Heart J 2011;32:2420–2429.
276. Leclercq C, Walker S, Linde C, Clementy J, Marshall AJ, Ritter P, Djiane P, Mabo P, Levy T, Gadler F, Bailleul C, Daubert J-C. Comparative effects of permanent biventricular and right-univentricular pacing in heart failure patients with chronic atrial fibrillation. Eur Heart J 2002;23:1780–1787.
277. Stavrakis S, Garabelli P, Reynolds DW. Cardiac resynchronization therapy after atrioventricular junction ablation for symptomatic atrial fibrillation: a meta-analysis. Europace 2012;14:1490–1497.
278. MacDonald MR, Connelly DT, Hawkins NM, Steedman T, Payne J, Shaw M, Denvir M, Bhagra S, Small S, Martin W, McMurray JJ, Petrie MC. Radiofrequency ablation for persistent atrial fibrillation in patients with advanced heart failure and severe left ventricular systolic dysfunction: a randomised controlled trial. Heart 2011;97:740–747.
279. Jones DG, Haldar SK, Hussain W, Sharma R, Francis DP, Rahman-Haley SL, McDonagh TA, Underwood SR, Markides V, Wong T. A randomized trial to assess catheter ablation versus rate control in the management of persistent atrial fibrillation in heart failure. J Am Coll Cardiol 2013;61:1894–1903.
280. Upadhyay GA, Choudhry NK, Auricchio A, Ruskin J, Singh JP. Cardiac resynchronization in patients with atrial fibrillation: a meta-analysis of prospective cohort studies. J Am Coll Cardiol 2008;52:1239–1246.
281. Gasparini M, Leclercq C, Lunati M, Landolina M, Auricchio A, Santini M, Boriani G, Lamp B, Proclemer A, Curnis A, Klersy C, Leyva F. Cardiac resynchronization therapy in patients with atrial fibrillation. The CERTIFY Study (Cardiac Resynchronization Therapy in Atrial Fibrillation Patients Multinational Registry). JACC Heart Fail 2013;1:500–507.
282. Gage RM, Burns KV, Bank AJ. Echocardiographic and clinical response to cardiac resynchronization therapy in heart failure patients with and without previous right ventricular pacing. Eur J Heart Fail 2014;16:1199–1205.
283. Ruschitzka F, Abraham WT, Singh JP, Bax JJ, Borer JS, Brugada J, Dickstein K, Ford I, Gorcsan J, Gras D, Krum H, Sogaard P, Holzmeister J. Cardiac-resynchronization therapy in heart failure with a narrow QRS complex. N Engl J Med 2013;369: 1395–1405.
284. Steffel J, Robertson M, Singh JP, Abraham WT, Bax JJ, Borer JS, Dickstein K, Ford I, Gorcsan J, Gras D, Krum H, Sogaard P, Holzmeister J, Brugada J, Ruschitzka F. The effect of QRS duration on cardiac resynchronization therapy in patients with a narrow QRS complex: a subgroup analysis of the EchoCRT trial. Eur Heart J 2015;36:1983–1989.
285. Zusterzeel R, Selzman KA, Sanders WE, Can˜os DA, OCallaghan KM, Carpenter JL, Pin˜a IL, Strauss DG. Cardiac resynchronization therapy in women: US Food and Drug Administration meta-analysis of patient-level data. JAMA Intern Med 2014;174:1340–1348.
286. Sohaib SMMA, Finegold JA, Nijjer SS, Hossain R, Linde C, Levy WC, Sutton R, Kanagaratnam P, Francis DP, Whinnett ZI. Opportunity to increase life span in narrow QRS cardiac resynchronization therapy recipients by deactivating ventricular pacing: evidence from randomized controlled trials. JACC Heart Fail 2015;3:327–336.
287. Cleland JGF, Calvert MJ, Verboven Y, Freemantle N. Effects of cardiac resynchronization therapy on long-term quality of life: an analysis from the Cardiac Resynchronisation-Heart Failure (CARE-HF) study. Am Heart J 2009;157: 457–466.
288. Cleland JGF, Mareev Y, Linde C. Reflections on EchoCRT: sound guidance on QRS duration and morphology for CRT? Eur Heart J 2015;36:1948–1951.
289. Linde C, Stahlberg M, Benson L, Braunschweig F, Edner M, Dahlstrom U, Alehagen U, Lund LH. Gender, underutilization of cardiac resynchronization therapy, and prognostic impact of QRS prolongation and left bundle branch block in heart failure. Europace 2015;17:424–431.
290. Doshi RN, Daoud EG, Fellows C, Turk K, Duran A, Hamdan MH, Pires LA, PAVE Study Group. Left ventricular-based cardiac stimulation post AV nodal ablation evaluation (the PAVE study). J Cardiovasc Electrophysiol 2005;16:1160–1165.
291. Funck RC, Mueller H-H, Lunati M, Piorkowski C, De Roy L, Paul V, Wittenberg M, Wuensch D, Blanc J-J. Characteristics of a large sample of candidates for permanent ventricular pacing included in the Biventricular Pacing for Atrio-ventricular Block to Prevent Cardiac Desynchronization Study (BioPace). Europace 2014; 16:354–362.
292. Chung ES, Leon AR, Tavazzi L, Sun J-P, Nihoyannopoulos P, Merlino J, Abraham WT, Ghio S, Leclercq C, Bax JJ, Yu C-M, Gorcsan J, StJohn Sutton MDe Sutter J, Murillo J. Results of the Predictors of Response to CRT (PROSPECT) Trial. Circulation 2008;117:2608–2616.
293. Wikstrom G, Blomstro¨m-Lundqvist C, Andren B, Lo¨nnerholm S, Blomstro¨m P, Freemantle N, Remp T, Cleland JGF. The effects of aetiology on outcome in patients treated with cardiac resynchronization therapy in the CARE-HF trial. Eur Heart J 2009;30:782–788.
294. Khan FZ, Virdee MS, Palmer CR, Pugh PJ, OHalloran D, Elsik M, Read P a, Begley D, Fynn SP, Dutka DP. Targeted left ventricular lead placement to guide cardiac resynchronization therapy: the TARGET study: a randomized, controlled trial. J Am Coll Cardiol 2012;59:1509–1518.
295. Saba S, Marek J, Schwartzman D, Jain S, Adelstein E, White P, Oyenuga OA, Onishi T, Soman P, Gorcsan J. Echocardiography-guided left ventricular lead placement for cardiac resynchronization therapy: results of the Speckle Tracking Assisted Resynchronization Therapy for Electrode Region Trial. Circ Heart Fail 2013;6:427–434.
296. Kosmala W, Marwick TH. Meta-analysis of effects of optimization of cardiac resynchronization therapy on left ventricular function, exercise capacity, and quality of life in patients with heart failure. Am J Cardiol 2014;113:988–994.
297. Whinnett ZI, Francis DP, Denis A, Willson K, Pascale P, Van Geldorp I, De Guillebon M, Ploux S, Ellenbogen K, Haı¨ssaguerre M, Ritter P, Bordachar P. Comparison of different invasive hemodynamic methods for AV delay optimization in patients with cardiac resynchronization therapy: Implications for clinical trial design and clinical practice. Int J Cardiol 2013;168:2228–2237.
298. Kuck K-H, Bordachar P, Borggrefe M, Boriani G, Burri H, Leyva F, Schauerte P, Theuns D, Thibault B, Kirchhof P, Hasenfuss G, Dickstein K, Leclercq C, Linde C, Tavazzi L, Ruschitzka F. New devices in heart failure: an European Heart Rhythm Association report: developed by the European Heart Rhythm Association; endorsed by the Heart Failure Association. Europace 2014;16:109–128.
299. Singh JP, Kandala J, Camm AJ. Non-pharmacological modulation of the autonomic tone to treat heart failure. Eur Heart J 2014;35:77–85.
300. Solomon SD, Zile M, Pieske B, Voors A, Shah A, Kraigher-Krainer E, Shi V, Bransford T, Takeuchi M, Gong J, Lefkowitz M, Packer M, McMurray JJ. The angiotensin receptor neprilysin inhibitor LCZ696 in heart failure with preserved ejection fraction: a phase 2 double-blind randomised controlled trial. Lancet 2012; 380:1387–1395.
301. Pitt B, Pfeffer MA, Assmann SF, Boineau R, Anand IS, Claggett B, Clausell N, Desai AS, Diaz R, Fleg JL, Gordeev I, Harty B, Heitner JF, Kenwood CT, Lewis EF, OMeara E, Probstfield JL, Shaburishvili T, Shah SJ, Solomon SD, Sweitzer NK, Yang S, McKinlay SM. Spironolactone for heart failure with preserved ejection fraction. N Engl J Med 2014;370:1383–1392.
302. Redfield MM, Chen HH, Borlaug BA, Semigran MJ, Lee KL, Lewis G, LeWinter MM, Rouleau JL, Bull DA, Mann DL, Deswal A, Stevenson LW, Givertz MM, Ofili EO, OConnor CM, Felker GM, Goldsmith SR, Bart BA, McNulty SE, Ibarra JC, Lin G, Oh JK, Patel MR, Kim RJ, Tracy RP, Velazquez EJ, Anstrom KJ, Hernandez AF, Mascette AM, Braunwald E, RELAX Trial. Effect of phosphodiesterase-5 inhibition on exercise capacity and clinical status in heart failure with preserved ejection fraction: a randomized clinical trial. JAMA 2013; 309:1268–1277.
303. Senni M, Paulus WJ, Gavazzi A, Fraser AG, Diez J, Solomon SD, Smiseth OA, Guazzi M, Lam CSP, Maggioni AP, Tschope C, Metra M, Hummel SL, Edelmann F, Ambrosio G, Stewart Coats AJ, Filippatos GS, Gheorghiade M, Anker SD, Levy D, Pfeffer MA, Stough WG, Pieske BM. New strategies for heart failure with preserved ejection fraction: the importance of targeted therapies for heart failure phenotypes. Eur Heart J 2014;35:2797–2815.
304. Ferrari R, Bo¨hm M, Cleland JGF, Paulus WJS, Pieske B, Rapezzi C, Tavazzi L. Heart failure with preserved ejection fraction: uncertainties and dilemmas. Eur J Heart Fail 2015;17:665–671.
305. Ather S, Chan W, Bozkurt B, Aguilar D, Ramasubbu K, Zachariah AA, Wehrens XHT, Deswal A. Impact of noncardiac comorbidities on morbidity and mortality in a predominantly male population with heart failure and preserved versus reduced ejection fraction. J Am Coll Cardiol 2012;59:998–1005.
306. Henkel DM, Redfield MM, Weston SA, Gerber Y, Roger VL. Death in heart failure: a community perspective. Circ Heart Fail 2008;1:91–97.
307. Fukuta H, Goto T, Wakami K, Ohte N. Effects of drug and exercise intervention on functional capacity and quality of life in heart failure with preserved ejection fraction: a meta-analysis of randomized controlled trials. Eur J Prev Cardiol 2016; 23:78–85.
308. Lewis EF, Lamas GA, OMeara E, Granger CB, Dunlap ME, McKelvie RS, Probstfield JL, Young JB, Michelson EL, Halling K, Carlsson J, Olofsson B, McMurray JJV, Yusuf S, Swedberg K, Pfeffer MA. Characterization of health-related quality of life in heart failure patients with preserved versus low ejection fraction in CHARM. Eur J Heart Fail 2007;9:83–91.
309. Massie BM, Carson PE, McMurray JJ, Komajda M, McKelvie R, Zile MR, Anderson S, Donovan M, Iverson E, Staiger C, Ptaszynska A. Irbesartan in patientswith heart failure and preserved ejection fraction. N Engl J Med 2008;359: 2456–2467.
310. Yusuf S, Pfeffer MA, Swedberg K, Granger CB, Held P, McMurray JJ V, Michelson EL, Olofsson B, Ostergren J. Effects of candesartan in patients with chronic heart failure and preserved left-ventricular ejection fraction: the CHARM-Preserved Trial. Lancet 2003;362:777–781.
311. Cleland JGF, Tendera M, Adamus J, Freemantle N, Polonski L, Taylor J. The perindopril in elderly people with chronic heart failure (PEP-CHF) study. Eur Heart J 2006;27:2338–2345.
312. Mulder BA, van Veldhuisen DJ, Crijns HJGM, Bo¨hm M, Cohen-Solal A, Babalis D, Roughton M, Flather MD, Coats AJS, Van Gelder IC. Effect of nebivolol on outcome in elderly patients with heart failure and atrial fibrillation: insights from SENIORS. Eur J Heart Fail 2012;14:1171–1178.
313. van Veldhuisen DJ, Cohen-Solal A, Bo¨hm M, Anker SD, Babalis D, Roughton M, Coats AJS, Poole-Wilson PA, Flather MD. Beta-blockade with nebivolol in elderly heart failure patients with impaired and preserved left ventricular ejection fraction. J Am Coll Cardiol 2009;53:2150–2158.
314. Ahmed A, Rich MW, Fleg JL, Zile MR, Young JB, Kitzman DW, Love TE, Aronow WS, Adams KF, Gheorghiade M. Effects of digoxin on morbidity and mortality in diastolic heart failure: the ancillary digitalis investigation group trial. Circulation 2006;114:397–403.
315. McMurray JJ V, Ostergren J, Swedberg K, Granger CB, Held P, Michelson EL, Olofsson B, Yusuf S, Pfeffer MA. Effects of candesartan in patients with chronic heart failure and reduced left-ventricular systolic function taking angiotensin-converting-enzyme inhibitors: the CHARM-Added trial. Lancet 2003;362:767–771.
316. Kirchof P, Benussi S et al. 2016 ESC Guidelines for the management of atrial fibrillation developed in collaboration with EACTS. Eur Heart J. 2016. doi: 10.1093/ eurheartj/ehw210. Forthcoming.
317. Mancia G, Fagard R, Narkiewicz K, Redon J, Zanchetti A, Bo¨hm M, Christiaens T, Cifkova R, De Backer G, Dominiczak A, Galderisi M, Grobbee DE, Jaarsma T, Kirchhof P, Kjeldsen SE, Laurent S, Manolis AJ, Nilsson PM, Ruilope LM, Schmieder RE, Sirnes PA, Sleight P, Viigimaa M, Waeber B, Zannad F, Redon J, Dominiczak A, Narkiewicz K, Nilsson PM, Burnier M, Viigimaa M, Ambrosioni E, Caufield M, Coca A, Olsen MH, Schmieder RE, Tsioufis C, van de Borne P, Zamorano JL, Achenbach S, Baumgartner H, Bax JJ, Bueno H, Dean V, Deaton C, Erol C, Fagard R, Ferrari R, Hasdai D, Hoes AW, Kirchhof P, Knuuti J, Kolh P, Lancellotti P, Linhart A, Nihoyannopoulos P, Piepoli MF, Ponikowski P, Sirnes PA, Tamargo JL, Tendera M, Torbicki A, Wijns W, Windecker S, Clement DL, Coca A, Gillebert TC, Tendera M, Rosei EA, Ambrosioni E, Anker SD, Bauersachs J, Hitij JB, Caulfield M, De Buyzere M, De Geest S, Derumeaux GA, Erdine S, Farsang C, Funck-Brentano C, Gerc V, Germano G, Gielen S, Haller H, Hoes AW, Jordan J, Kahan T, Komajda M, Lovic D, Mahrholdt H, Olsen MH, Ostergren J, Parati G, Perk J, Polonia J, Popescu BA, Reiner Z, Ryde´n L, Sirenko Y, Stanton A, Struijker-Boudier H, Tsioufis C, van de Borne P, Vlachopoulos C, Volpe M, Wood DA. 2013 ESH/ESC guidelines for the management of arterial hypertension: the Task Force for the Management of Arterial Hypertension of the European Society of Hypertension (ESH) and of the European Society of Cardiology (ESC). Eur Heart J 2013;34:2159–2219.
318. Sakata Y, Shiba N, Takahashi J, Miyata S, Nochioka K, Miura M, Takada T, Saga C, Shinozaki T, Sugi M, Nakagawa M, Sekiguchi N, Komaru T, Kato A, Fukuchi M, Nozaki E, Hiramoto T, Inoue K, Goto T, Ohe M, Tamaki K, Ibayashi S, Ishide N, Maruyama Y, Tsuji I, Shimokawa H. Clinical impacts of additive use of olmesartan in hypertensive patients with chronic heart failure: the supplemental benefit of an angiotensin receptor blocker in hypertensive patients with stable heart failure using olmesartan (SUPPORT) trial. Eur Heart J 2015;36:915–923.
319. Ryde´n L, Grant PJ, Anker SD, Berne C, Cosentino F, Danchin N, Deaton C, Escaned J, Hammes H-P, Huikuri H, Marre M, Marx N, Mellbin L, Ostergren J, Patrono C, Seferovic P, Uva MS, Taskinen M-R, Tendera M, Tuomilehto J, Valensi P, Zamorano JL, Achenbach S, Baumgartner H, Bax JJ, Bueno H, Dean V, Erol C, Fagard R, Ferrari R, Hasdai D, Hoes AW, Kirchhof P, Knuuti J, Kolh P, Lancellotti P, Linhart A, Nihoyannopoulos P, Piepoli MF, Ponikowski P, Sirnes PA, Tamargo JL, Torbicki A, Wijns W, Windecker S, De Backer G, Ezquerra EA, Avogaro A, Badimon L, Baranova E, Betteridge J, Ceriello A, Funck-Brentano C, Gulba DC, Kjekshus JK, Lev E, Mueller C, Neyses L, Nilsson PM, Perk J, Reiner Z, Sattar N, Scha¨chinger V, Scheen A, Schirmer H, Stro¨mberg A, Sudzhaeva S, Viigimaa M, Vlachopoulos C, Xuereb RG. ESC Guidelines on diabetes, pre-diabetes, and cardiovascular diseases developed in collaboration with the EASD. Eur Heart J 2013;34:3035–3087.
320. Gilbert RE, Krum H. Heart failure in diabetes: effects of anti-hyperglycaemic drug therapy. Lancet 2015;385:2107–2117. 321. Edelmann F, Gelbrich G, Du¨ngen H-D, Fro¨hling S, Wachter R, Stahrenberg R, Binder L, To¨pper A, Lashki DJ, Schwarz S, Herrmann-Lingen C, Lo¨ffler M, Hasenfuss G, Halle M, Pieske B. Exercise training improves exercise capacityand diastolic function in patients with heart failure with preserved ejection fraction. J Am Coll Cardiol 2011;58:1780–1791.
322. Katritsis DG, Siontis GCM, Camm AJ. Prognostic significance of ambulatory ECG monitoring for ventricular arrhythmias. Prog Cardiovasc Dis 2013;56:133–142.
323. Camm AJ, Corbucci G, Padeletti L. Usefulness of continuous electrocardiographic monitoring for atrial fibrillation. Am J Cardiol 2012;110:270–276.
324. Turakhia MP, Ullal AJ, Hoang DD, Than CT, Miller JD, Friday KJ, Perez M V, Freeman JV, Wang PJ, Heidenreich PA. Feasibility of extended ambulatory electrocardiogram monitoring to identify silent atrial fibrillation in high-risk patients: the Screening Study for Undiagnosed Atrial Fibrillation (STUDY-AF). Clin Cardiol 2015;38:285–292.
325. Camm AJ, Kirchhof P, Lip GYH, Schotten U, Savelieva I, Ernst S, Van Gelder IC, Al-Attar N, Hindricks G, Prendergast B, Heidbuchel H, Alfieri O, Angelini A, Atar D, Colonna P, De Caterina R, De Sutter J, Goette A, Gorenek B, Heldal M, Hohloser SH, Kolh P, Le Heuzey JY, Ponikowski P, Rutten FH, Vahanian A, Auricchio A, Bax J, Ceconi C, Dean V, Filippatos G, Funck-Brentano C, Hobbs R, Kearney P, McDonagh T, Popescu BA, Reiner Z, Sechtem U, Sirnes PA, Tendera M, Vardas PE, Widimsky P, Agladze V, Aliot E, Balabanski T, Blomstrom-Lundqvist C, Capucci A, Crijns H, Dahlof B, Folliguet T, Glikson M, Goethals M, Gulba DC, Ho SY, Klautz RJM, Kose S, McMurray J, PerroneFilardi P, Raatikainen P, Salvador MJ, Schalij MJ, Shpektor A, Sousa J, Stepinska J, Uuetoa H, Zamorano JL, Zupan I. Guidelines for the management of atrial fibrillation: the Task Force for the Management of Atrial Fibrillation of the European Society of Cardiology (ESC). Eur Heart J 2010;31:2369–2429.
326. Cintra FD, Leite RP, Storti LJ, Bittencourt LA, Poyares D, Castro L de S, Tufik S, Paola A de. Sleep apnea and nocturnal cardiac arrhythmia: a populational study. Arq Bras Cardiol 2014;103:368–374.
327. Gilat H, Vinker S, Buda I, Soudry E, Shani M, Bachar G. Obstructive sleep apnea and cardiovascular comorbidities: a large epidemiologic study. Medicine (Baltimore) 2014;93:e45.
328. Vizzardi E, Sciatti E, Bonadei I, DAloia A, Curnis A, Metra M. Obstructive sleep apnoea–hypopnoea and arrhythmias. J Cardiovasc Med 2014;1.
329. Bloch Thomsen PE, Jons C, Raatikainen MJP, MoerchJoergensen R, Hartikainen J, Virtanen V, Boland J, Anttonen O, Gang UJ, Hoest N, Boersma LVA, Platou ES, Becker D, Messier MD, Huikuri HV. Long-term recording of cardiac arrhythmias with an implantable cardiac monitor in patients with reduced ejection fraction after acute myocardial infarction: the Cardiac Arrhythmias and Risk Stratification After Acute Myocardial Infarction (CARISMA) study. Circulation 2010;122: 1258–1264.
330. Faggiano P, DAloia A, Gualeni A, Gardini A, Giordano A. Mechanisms and immediate outcome of in-hospital cardiac arrest in patients with advanced heart failure secondary to ischemic or idiopathic dilated cardiomyopathy. Am J Cardiol 2001;87: 655–657, A10–A11.
331. Smit MD, Moes ML, Maass AH, Achekar ID, Van Geel PP, Hillege HL, van Veldhuisen DJ, Van Gelder IC. The importance of whether atrial fibrillation or heart failure develops first. Eur J Heart Fail 2012;14:1030–1040.
332. Swedberg K, Olsson LG, Charlesworth A, Cleland J, Hanrath P, Komajda M, Metra M, Torp-Pedersen C, Poole-Wilson P. Prognostic relevance of atrial fibrillation in patients with chronic heart failure on long-term treatment with betablockers: results from COMET. Eur Heart J 2005;26:1303–1308. 333. Hoppe UC, Casares JM, Eiskjaer H, Hagemann A, Cleland JGF, Freemantle N, Erdmann E. Effect of cardiac resynchronization on the incidence of atrial fibrillation in patients with severe heart failure. Circulation 2006;114:18–25.
334. Calvo N, Bisbal F, Guiu E, Ramos P, Nadal M, Tolosana JM, Arbelo E, Berruezo A, Sitges M, Brugada J, Mont L. Impact of atrial fibrillation-induced tachycardiomyopathy in patients undergoing pulmonary vein isolation. Int J Cardiol 2013;168: 4093–4097.
335. Morris PD, Robinson T, Channer KS. Reversible heart failure: toxins, tachycardiomyopathy and mitochondrial abnormalities. Postgrad Med J 2012;88:706–712.
336. Pedersen OD, Bagger H, Køber L, Torp-Pedersen C. Trandolapril reduces the incidence of atrial fibrillation after acute myocardial infarction in patients with left ventricular dysfunction. Circulation 1999;100:376–380.
337. Ducharme A, Swedberg K, Pfeffer MA, Cohen-Solal A, Granger CB, Maggioni AP, Michelson EL, McMurray JJ V, Olsson L, Rouleau JL, Young JB, Olofsson B, Puu M, Yusuf S. Prevention of atrial fibrillation in patients with symptomatic chronic heart failure by candesartan in the Candesartan in Heart failure: Assessment of Reduction in Mortality and morbidity (CHARM) program. Am Heart J 2006;152:86–92.
338. McMurray J, Køber L, Robertson M, Dargie H, Colucci W, Lopez-Sendon J, Remme W, Sharpe DN, Ford I. Antiarrhythmic effect of carvedilol after acute myocardial infarction. J Am Coll Cardiol 2005;45:525–530.
339. Swedberg K, Zannad F, McMurray JJV, Krum H, van Veldhuisen DJ, Shi H, Vincent J, Pitt B. Eplerenone and atrial fibrillation in mild systolic heart failure. J Am Coll Cardiol 2012;59:1598–1603. 340. Han M, Zhang Y, Sun S, Wang Z, Wang J, Xie X, Gao M, Yin X, Hou Y. Renin– angiotensin system inhibitors prevent the recurrence of atrial fibrillation. J Cardiovasc Pharmacol 2013;62:405–415.
341. Martin RIR, Pogoryelova O, Koref MS, Bourke JP, Teare MD, Keavney BD. Atrial fibrillation associated with ivabradine treatment: meta-analysis of randomised controlled trials. Heart 2014;100:1506–1510.
342. Hess PL, Jackson KP, Hasselblad V, Al-Khatib SM. Is cardiac resynchronization therapy an antiarrhythmic therapy for atrial fibrillation? A systematic review and meta-analysis. Curr Cardiol Rep 2013;15:330.
343. Brodsky MA, Allen BJ, Walker CJ, Casey TP, Luckett CR, Henry WL. Amiodarone for maintenance of sinus rhythm after conversion of atrial fibrillation in the setting of a dilated left atrium. Am J Cardiol 1987;60:572–575.
344. Deedwania PC, Singh BN, Ellenbogen K, Fisher S, Fletcher R, Singh SN. Spontaneous conversion and maintenance of sinus rhythm by amiodarone in patients with heart failure and atrial fibrillation: observations from the veterans affairs congestive heart failure survival trial of antiarrhythmic therapy (CHF-STAT). The Department of Veterans Affairs CHF-STAT Investigators. Circulation 1998;98: 2574–2579.
345. Shelton RJ, Clark AL, Goode K, Rigby AS, Houghton T, Kaye GC, Cleland JGF. A randomised, controlled study of rate versus rhythm control in patients with chronic atrial fibrillation and heart failure: (CAFE-II Study). Heart 2009;95: 924–930.
346. Capucci A, Villani GQ, Aschieri D, Rosi A, Piepoli MF. Oral amiodarone increases the efficacy of direct-current cardioversion in restoration of sinus rhythm in patients with chronic atrial fibrillation. Eur Heart J 2000;21:66–73.
347. Connolly SJ, Camm AJ, Halperin JL, Joyner C, Alings M, Amerena J, Atar D, Avezum A´ , Blomstro¨m P, Borggrefe M, Budaj A, Chen S-A, Ching CK, Commerford P, Dans A, Davy J-M, Delacre´taz E, Di Pasquale G, Diaz R, Dorian P, Flaker G, Golitsyn S, Gonzalez-Hermosillo A, Granger CB, Heidbu¨chel H, Kautzner J, Kim JS, Lanas F, Lewis BS, Merino JL, Morillo C, Murin J, Narasimhan C, Paolasso E, Parkhomenko A, Peters NS, Sim K-H, Stiles MK, Tanomsup S, Toivonen L, Tomcsa´nyi J, Torp-Pedersen C, Tse H-F, Vardas P, Vinereanu D, Xavier D, Zhu J-R, Zhu J-R, Baret-Cormel L, Weinling E, Staiger C, Yusuf S, Chrolavicius S, Afzal R, Hohnloser SH. Dronedarone in high-risk permanent atrial fibrillation. N Engl J Med 2011;365:2268–2276.
348. Hofmann R, Steinwender C, Kammler J, Kypta A, Leisch F. Effects of a high dose intravenous bolus amiodarone in patients with atrial fibrillation and a rapid ventricular rate. Int J Cardiol 2006;110:27–32.
349. Hofmann R, Wimmer G, Leisch F. Intravenous amiodarone bolus immediately controls heart rate in patients with atrial fibrillation accompanied by severe congestive heart failure. Heart 2000;84:635.
350. Li S-J, Sartipy U, Lund LH, Dahlstro¨m U, Adiels M, Petzold M, Fu M. Prognostic significance of resting heart rate and use of b-blockers in atrial fibrillation and sinus rhythm in patients with heart failure and reduced ejection fraction: findings from the Swedish Heart Failure Registry. Circ Heart Fail 2015;8:871–879.
351. Mareev Y, Cleland JGF. Should b-blockers be used in patients with heart failure and atrial fibrillation? Clin Ther 2015;37:2215–2224.
352. Hagens VE, Crijns HJGM, Van Veldhuisen DJ, Van Den Berg MP, Rienstra M, Ranchor AV, Bosker HA, Kamp O, Tijssen JGP, Veeger NJGM, Van Gelder IC. Rate control versus rhythm control for patients with persistent atrial fibrillation with mild to moderate heart failure: results from the RAte Control versus Electrical cardioversion (RACE) study. Am Heart J 2005;149:1106–1111.
353. Van Gelder IC, Hagens VE, Bosker HA, Kingma JH, Kamp O, Kingma T, Said SA, Darmanata JI, Timmermans AJM, Tijssen JGP, Crijns HJGM. A comparison of rate control and rhythm control in patients with recurrent persistent atrial fibrillation. N Engl J Med 2002;347:1834–1840.
354. Van Gelder IC, Wyse DG, Chandler ML, Cooper HA, Olshansky B, Hagens VE, Crijns HJGM, RACE and AFFIRM Investigators. Does intensity of rate-control in- fluence outcome in atrial fibrillation? An analysis of pooled data from the RACE and AFFIRM studies. Europace 2006;8:935–942.
355. Allen LA, Fonarow GC, Simon DN, Thomas LE, Marzec LN, Pokorney SD, Gersh BJ, Go AS, Hylek EM, Kowey PR, Mahaffey KW, Chang P, Peterson ED, Piccini JP. Digoxin use and subsequent outcomes among patients in a contemporary atrial fibrillation cohort. J Am Coll Cardiol 2015;65:2691–2698.
356. Gheorghiade M, Fonarow GC, van Veldhuisen DJ, Cleland JGF, Butler J, Epstein AE, Patel K, Aban IB, Aronow WS, Anker SD, Ahmed A. Lack of evidence of increased mortality among patients with atrial fibrillation taking digoxin: findings from post hoc propensity-matched analysis of the AFFIRM trial. Eur Heart J 2013;34:1489–1497.
357. Turakhia MP, Santangeli P, Winkelmayer WC, Xu X, Ullal AJ, Than CT, Schmitt S, Holmes TH, Frayne SM, Phibbs CS, Yang F, Hoang DD, Ho PM, Heidenreich PA. Increased mortality associated with digoxin in contemporary patients with atrial fibrillation. J Am Coll Cardiol 2014;64:660–668.
358. Khand AU, Rankin AC, Martin W, Taylor J, Gemmell I, Cleland JGF. Carvedilol alone or in combination with digoxin for the management of atrial fibrillation in patients with heart failure? J Am Coll Cardiol 2003;42:1944–1951.
359. Roy D, Talajic M, Nattel S, Wyse DG, Dorian P, Lee KL, Bourassa MG, Arnold JMO, Buxton AE, Camm AJ, Connolly SJ, Dubuc M, Ducharme A, Guerra PG, Hohnloser SH, Lambert J, Le Heuzey J-Y, OHara G, Pedersen OD, Rouleau J-L, Singh BN, Stevenson LW, Stevenson WG, Thibault B, Waldo AL. Rhythm control versus rate control for atrial fibrillation and heart failure. N Engl J Med 2008;358:2667–2677.
360. Khan MN, Jais P, Cummings J, Di Biase L, Sanders P, Martin DO, Kautzner J, Hao S, Themistoclakis S, Fanelli R, Potenza D, Massaro R, Wazni O, Schweikert R, Saliba W, Wang P, Al-Ahmad A, Beheiry S, Santarelli P, Starling RC, Dello Russo A, Pelargonio G, Brachmann J, Schibgilla V, Bonso A, Casella M, Raviele A, Haissaguerre M, Natale A. Pulmonary-vein isolation for atrial fibrillation in patients with heart failure. N Engl J Med 2008;359:1778–1785.
361. Ganesan AN, Nandal S, Lu¨ker J, Pathak RK, Mahajan R, Twomey D, Lau DH, Sanders P. Catheter ablation of atrial fibrillation in patients with concomitant left ventricular impairment: a systematic review of efficacy and effect on ejection fraction. Heart Lung Circ 2015;24:270–280. 362. Marrouche NF, Brachmann J. Catheter ablation versus standard conventional treatment in patients with left ventricular dysfunction and atrial fibrillation (CASTLE-AF) – study design. Pacing Clin Electrophysiol 2009;32:987–994.
363. Khan AR, Khan S, Sheikh MA, Khuder S, Grubb B, Moukarbel GV. Catheter ablation and antiarrhythmic drug therapy as first- or second-line therapy in the management of atrial fibrillation: systematic review and meta-analysis. Circ Arrhythm Electrophysiol 2014;7:853–860.
364. Lafuente-Lafuente C, Valembois L, Bergmann J-F, Belmin J. Antiarrhythmics for maintaining sinus rhythm after cardioversion of atrial fibrillation. Cochrane Database Syst Rev 2012;5:CD005049.
365. A multicentre, randomized trial on the benefit/risk profile of amiodarone, flecainide and propafenone in patients with cardiac disease and complex ventricular arrhythmias. Antiarrhythmic Drug Evaluation Group (A.D.E.G.). Eur Heart J 1992; 13:1251–1258.
366. Ruff CT, Giugliano RP, Braunwald E, Hoffman EB, Deenadayalu N, Ezekowitz MD, Camm AJ, Weitz JI, Lewis BS, Parkhomenko A, Yamashita T, Antman EM. Comparison of the efficacy and safety of new oral anticoagulants with warfarin in patients with atrial fibrillation: a meta-analysis of randomised trials. Lancet 2014;383: 955–962.
367. Xiong Q, Lau YC, Senoo K, Lane DA, Hong K, Lip GYH. Non-vitamin K antagonist oral anticoagulants (NOACs) in patients with concomitant atrial fibrillation and heart failure: a systemic review and meta-analysis of randomized trials. Eur J Heart Fail 2015;17:1192–1200.
368. Sardar P, Chatterjee S, Lavie CJ, Giri JS, Ghosh J, Mukherjee D, Lip GYH. Risk of major bleeding in different indications for new oral anticoagulants: insights from a meta-analysis of approved dosages from 50 randomized trials. Int J Cardiol 2015; 179:279–287.
369. Sardar P, Chatterjee S, Chaudhari S, Lip GYH. New oral anticoagulants in elderly adults: evidence from a meta-analysis of randomized trials. J Am Geriatr Soc 2014; 62:857–864.
370. Heidbuchel H, Verhamme P, Alings M, Antz M, Diener H-C, Hacke W, Oldgren J, Sinnaeve P, Camm AJ, Kirchhof P. Updated European Heart Rhythm Association practical guide on the use of non-vitamin K antagonist anticoagulants in patients with non-valvular atrial fibrillation. Europace 2015;17:1467–1507.
371. Connolly SJ, Ezekowitz MD, Yusuf S, Eikelboom J, Oldgren J, Parekh A, Pogue J, Reilly PA, Themeles E, Varrone J, Wang S, Alings M, Xavier D, Zhu J, Diaz R, Lewis BS, Darius H, Diener H-C, Joyner CD, Wallentin L. Dabigatran versus warfarin in patients with atrial fibrillation. N Engl J Med 2009;361:1139–1151.
372. Patel MR, Mahaffey KW, Garg J, Pan G, Singer DE, Hacke W, Breithardt G, Halperin JL, Hankey GJ, Piccini JP, Becker RC, Nessel CC, Paolini JF, Berkowitz SD, Fox KAA, Califf RM. Rivaroxaban versus warfarin in nonvalvular atrial fibrillation. N Engl J Med 2011;365:883–891.
373. Giugliano RP, Ruff CT, Braunwald E, Murphy SA, Wiviott SD, Halperin JL, Waldo AL, Ezekowitz MD, Weitz JI, Sˇpinar J, Ruzyllo W, Ruda M, Koretsune Y, Betcher J, Shi M, Grip LT, Patel SP, Patel I, Hanyok JJ, Mercuri M, Antman EM. Edoxaban versus warfarin in patients with atrial fibrillation. N Engl J Med 2013; 369:2093–2104.
374. Granger CB, Alexander JH, McMurray JJ V, Lopes RD, Hylek EM, Hanna M, Al-Khalidi HR, Ansell J, Atar D, Avezum A, Bahit MC, Diaz R, Easton JD, Ezekowitz JA, Flaker G, Garcia D, Geraldes M, Gersh BJ, Golitsyn S, Goto S, Hermosillo AG, Hohnloser SH, Horowitz J, Mohan P, Jansky P, Lewis BS, Lopez-Sendon JL, Pais P, Parkhomenko A, Verheugt FWA, Zhu J, Wallentin L. Apixaban versus warfarin in patients with atrial fibrillation. N Engl J Med 2011; 365:981–992.
375. Connolly SJ, Eikelboom J, Joyner C, Diener H-C, Hart R, Golitsyn S, Flaker G, Avezum A, Hohnloser SH, Diaz R, Talajic M, Zhu J, Pais P, Budaj AParkhomenko A, Jansky P, Commerford P, Tan RS, Sim K-H, Lewis BS, Van Mieghem W, Lip GYH, Kim JH, Lanas-Zanetti F, Gonzalez-Hermosillo A, Dans AL, Munawar M, ODonnell M, Lawrence J, Lewis G, Afzal R, Yusuf S. Apixaban in patients with atrial fibrillation. N Engl J Med 2011;364:806–817.
376. Lip GYH, Nieuwlaat R, Pisters R, Lane DA, Crijns HJGM. Refining clinical risk stratification for predicting stroke and thromboembolism in atrial fibrillation using a novel risk factor-based approach: the Euro Heart Survey on atrial fibrillation. Chest 2010;137:263–272.
377. Pisters R, Lane DA, Nieuwlaat R. A novel user-friendly score (HAS BLED) to asses 1-year risk of major bleeding in patients with atrial fibrillation. Chest J 2010;138: 1093–1100.
378. Connolly SJ, Ezekowitz MD, Yusuf S, Reilly PA, Wallentin L. Newly identified events in the RE-LY trial. N Engl J Med 2010;363:1875–1876.
379. Hart RG, Pearce LA, Aguilar MI. Meta-analysis: antithrombotic therapy to prevent stroke in patients who have nonvalvular atrial fibrillation. Ann Intern Med 2007; 146:857–867.
380. Eikelboom JW, Connolly SJ, Brueckmann M, Granger CB, Kappetein AP, Mack MJ, Blatchford J, Devenny K, Friedman J, Guiver K, Harper R, Khder Y, Lobmeyer MT, Maas H, Voigt J-U, Simoons ML, Van de Werf F. Dabigatran versus warfarin in patients with mechanical heart valves. N Engl J Med 2013;369:1206–1214.
381. Holmes DR, Doshi SK, Kar S, Price MJ, Sanchez JM, Sievert H, Valderrabano M, Reddy VY. Left atrial appendage closure as an alternative to warfarin for stroke prevention in atrial fibrillation: a patient-level meta-analysis. J Am Coll Cardiol 2015;65:2614–2623.
382. Price MJ, Reddy VY, Valderra´bano M, Halperin JL, Gibson DN, Gordon N, Huber KC, Holmes DR. Bleeding outcomes after left atrial appendage closure compared with long-term warfarin: a pooled, patient-level analysis of the WATCHMAN randomized trial experience. JACC Cardiovasc Interv 2015;8: 1925–1932.
383. Cleland JG, Massie BM, Packer M. Sudden death in heart failure: vascular or electrical? Eur J Heart Fail 1999;1:41–45.
384. Desai AS, McMurray JJ V, Packer M, Swedberg K, Rouleau JL, Chen F, Gong J, Rizkala AR, Brahimi A, Claggett B, Finn P V, Hartley LH, Liu J, Lefkowitz M, Shi V, Zile MR, Solomon SD. Effect of the angiotensin-receptor-neprilysin inhibitor LCZ696 compared with enalapril on mode of death in heart failure patients. Eur Heart J 2015;36:1990–1997.
385. Velazquez EJ, Lee KL, Deja MA, Jain A, Sopko G, Marchenko A, Ali IS, Pohost G, Gradinac S, Abraham WT, Yii M, Prabhakaran D, Szwed H, Ferrazzi P, Petrie MC, OConnor CM, Panchavinnin P, She L, Bonow RO, Rankin GR, Jones RH, Rouleau J-L, STICH Investigators. Coronary-artery bypass surgery in patients with left ventricular dysfunction. N Engl J Med 2011;364:1607–1616.
386. Panza JA, Holly TA, Asch FM, She L, Pellikka PA, Velazquez EJ, Lee KL, Borges-Neto S, Farsky PS, Jones RH, Berman DS, Bonow RO. Inducible myocardial ischemia and outcomes in patients with coronary artery disease and left ventricular dysfunction. J Am Coll Cardiol 2013;61:1860–1870.
387. Carson P, Wertheimer J, Miller A, OConnor CM, Pina IL, Selzman C, Sueta C, She L, Greene D, Lee KL, Jones RH, Velazquez EJ. The STICH trial (Surgical Treatment for Ischemic Heart Failure): mode-of-death results. JACC Heart Fail 2013;1: 400–408.
388. Oseroff O, Retyk E, Bochoeyer A. Subanalyses of secondary prevention implantable cardioverter-defibrillator trials: antiarrhythmics versus implantable defibrillators (AVID), Canadian Implantable Defibrillator Study (CIDS), and Cardiac Arrest Study Hamburg (CASH). Curr Opin Cardiol 2004;19:26–30.
389. Brignole M, Auricchio A, Baron-Esquivias G, Bordachar P, Boriani G, Breithardt O-A, Cleland J, Deharo J-C, Delgado V, Elliott PM, Gorenek B, Israel CW, Leclercq C, Linde C, Mont L, Padeletti L, Sutton R, Vardas PE, Zamorano JL, Achenbach S, Baumgartner H, Bax JJ, Bueno H, Dean V, Deaton C, Erol C, Fagard R, Ferrari R, Hasdai D, Hoes AW, Kirchhof P, Knuuti J, Kolh P, Lancellotti P, Linhart A, Nihoyannopoulos P, Piepoli MF, Ponikowski P, Sirnes PA, Tamargo JL, Tendera M, Torbicki A, Wijns W, Windecker S, Blomstrom-Lundqvist C, Badano LP, Aliyev F, Ba¨nsch D, Bsata W, Buser P, Charron P, Daubert J-C, Dobreanu D, Faerestrand S, Le Heuzey J-Y, Mavrakis H, McDonagh T, Merino JL, Nawar MM, Nielsen JC, Pieske B, Poposka L, Ruschitzka F, Van Gelder IC, Wilson CM. 2013 ESC Guidelines on cardiac pacing and cardiac resynchronization therapy: the Task Force on cardiac pacing and resynchronization therapy of the European Society of Cardiology (ESC). Developed in collaboration with the European Heart Rhythm Association. Eur Heart J 2013;34:2281–2329.
390. Blonde´-Cynober F, Morineau G, Estrugo B, Fillie E, Aussel C, Vincent J-P. Diagnostic and prognostic value of brain natriuretic peptide (BNP) concentrations in very elderly heart disease patients: specific geriatric cut-off and impacts of age, gender, renal dysfunction, and nutritional status. Arch Gerontol Geriatr 2011;52:106–110.
391. Hawkins NM, Virani S, Ceconi C. Heart failure and chronic obstructive pulmonary disease: the challenges facing physicians and health services. Eur Heart J 2013;34: 2795–2807.
392. Enjuanes C, Klip IT, Bruguera J, Cladellas M, Ponikowski P, Banasiak W, van Veldhuisen DJ, van der Meer P, Jankowska EA, Comı´n-Colet J. Iron deficiency and health-related quality of life in chronic heart failure: results from a multicenter European study. Int J Cardiol 2014;174:268–275.
393. Braunstein JB, Anderson GF, Gerstenblith G, Weller W, Niefeld M, Herbert R, Wu AW. Noncardiac comorbidity increases preventable hospitalizations and mortality among Medicare beneficiaries with chronic heart failure. J Am Coll Cardiol 2003;42:1226–1233.
394. Muzzarelli S, Leibundgut G, Maeder MT, Rickli H, Handschin R, Gutmann M, Jeker U, Buser P, Pfisterer M, Brunner-La Rocca H-P. Predictors of early readmission or death in elderly patients with heart failure. Am Heart J 2010;160:308–314.
395. Reddel HK, Bateman ED, Becker A, Boulet L-P, Cruz AA, Drazen JM, Haahtela T, Hurd SS, Inoue H, de Jongste JC, Lemanske RF, Levy ML, OByrne PM, Paggiaro P, Pedersen SE, Pizzichini E, Soto-Quiroz M, Szefler SJ, Wong GWK, FitzGerald JM. A summary of the new GINA strategy: a roadmap to asthma control. Eur Respir J 2015;46:622–639.
396. Global Initiative for Asthma. Global Strategy for Asthma Management and Prevention, Available at http://ginasthma.org/gina-report-global-strategy-for-asthmamanagement-and-prevention (date last accessed 12 February 2016).
397. Eschenhagen T, Force T, Ewer MS, De Keulenaer GW, Suter TM, Anker SD, Avkiran M, De Azambuja E, Balligand JL, Brutsaert DL, Condorelli G, Hansen A, Heymans S, Hill J a, Hirsch E, Hilfiker-Kleiner D, Janssens S, De Jong S, Neubauer G, Pieske B, Ponikowski P, Pirmohamed M, Rauchhaus M, Sawyer D, Sugden PH, Wojta J, Zannad F, Shah AM. Cardiovascular side effects of cancer therapies: a position statement from the Heart Failure Association of the European Society of Cardiology. Eur J Heart Fail 2011;13:1–10.
398. Paulus WJ, Tscho¨pe C. A novel paradigm for heart failure with preserved ejection fraction. J Am Coll Cardiol 2013;62:263–271.
399. Fox K, Ford I, Steg PG, Tardif J-C, Tendera M, Ferrari R. Ivabradine in stable coronary artery disease without clinical heart failure. N Engl J Med 2014;371: 1091–1099.
400. Marazzi G, Wajngarten M, Vitale C, Patrizi R, Pelliccia F, Gebara O, Pierri H, Ramires JAF, Volterrani M, Fini M, Rosano GMC. Effect of free fatty acid inhibition on silent and symptomatic myocardial ischemia in diabetic patients with coronary artery disease. Int J Cardiol 2007;120:79–84.
401. Vitale C, Spoletini I, Malorni W, Perrone-Filardi P, Volterrani M, Rosano GMC. Ef- ficacy of trimetazidine on functional capacity in symptomatic patients with stable exertional angina—the VASCO-angina study. Int J Cardiol 2013;168:1078–1081.
402. Vitale C, Wajngaten M, Sposato B, Gebara O, Rossini P, Fini M, Volterrani M, Rosano GMC. Trimetazidine improves left ventricular function and quality of life in elderly patients with coronary artery disease. Eur Heart J 2004;25: 1814–1821.
403. Gao D, Ning N, Niu X, Hao G, Meng Z. Trimetazidine: a meta-analysis of randomised controlled trials in heart failure. Heart 2011;97:278–286.
404. Tuunanen H, Engblom E, Naum A, Na˚gren K, Scheinin M, Hesse B, Juhani Airaksinen KE, Nuutila P, Iozzo P, Ukkonen H, Opie LH, Knuuti J. Trimetazidine, a metabolic modulator, has cardiac and extracardiac benefits in idiopathic dilated cardiomyopathy. Circulation 2008;118:1250–1258.
405. Marazzi G, Gebara O, Vitale C, Caminiti G, Wajngarten M, Volterrani M, Ramires JAF, Rosano G, Fini M. Effect of trimetazidine on quality of life in elderly patients with ischemic dilated cardiomyopathy. Adv Ther 2009;26:455–461.
406. Rosano G, Vitale C, Sposato B, Mercuro G, Fini M. Trimetazidine improves left ventricular function in diabetic patients with coronary artery disease: a doubleblind placebo-controlled study. Cardiovasc Diabetol 2003;2:16.
407. Wijeysundera HC, Hansen MS, Stanton E, Cropp a. S, Hall C, Dhalla NS, Ghali J, Rouleau JL. Neurohormones and oxidative stress in nonischemic cardiomyopathy: Relationship to survival and the effect of treatment with amlodipine. Am Heart J 2003;146:291–297.
408. IONA Study Group. Effect of nicorandil on coronary events in patients with stable angina: the Impact Of Nicorandil in Angina (IONA) randomised trial. Lancet 2002; 359:1269–1275.
409. Cohn JN, Johnson G, Ziesche S, Cobb F, Francis G, Tristani F, Smith R, Dunkman WB, Loeb H, Wong M, Bhat G, Goldman S, Fletcher RD, Doherty J, Hughes CV, Carson P, Cintron G, Shabetai R, Haakenson C. A comparison of enalapril with hydralazine-isosorbide dinitrate in the treatment of chronic congestive heart failure. N Engl J Med 1991;325:303–310.
410. Fox K, Ford I, Steg PG, Tendera M, Ferrari R. Ivabradine for patients with stable coronary artery disease and left-ventricular systolic dysfunction (BEAUTIFUL): a randomised, double-blind, placebo-controlled trial. Lancet 2008;372:807–816.
411. Fox K, Ford I, Steg PG, Tendera M, Robertson M, Ferrari R. Relationship between ivabradine treatment and cardiovascular outcomes in patients with stable coronary artery disease and left ventricular systolic dysfunction with limiting angina: a subgroup analysis of the randomized, controlled BEAUTIFUL trial. Eur Heart J 2009;30:2337–2345.
412. Pursnani S, Korley F, Gopaul R, Kanade P, Chandra N, Shaw RE, Bangalore S. Percutaneous coronary intervention versus optimal medical therapy in stable coronary artery disease: a systematic review and meta-analysis of randomized clinical trials. Circ Cardiovasc Interv 2012;5:476–490.
413. Trikalinos TA, Alsheikh-Ali AA, Tatsioni A, Nallamothu BK, Kent DM. Percutaneous coronary interventions for non-acute coronary artery disease: a quantitative 20-year synopsis and a network meta-analysis. Lancet 2009;373:911–918.
414. von Haehling S, Anker SD. Prevalence, incidence and clinical impact of cachexia: facts and numbers—update 2014. J Cachexia Sarcopenia Muscle 2014;5:261–263.
415. von Haehling S, Lainscak M, Springer J, Anker SD. Cardiac cachexia: a systematic overview. Pharmacol Ther 2009;121:227–252.
416. Evans WJ, Morley JE, Argile´s J, Bales C, Baracos V, Guttridge D, Jatoi A, Kalantar-Zadeh K, Lochs H, Mantovani G, Marks D, Mitch WE, Muscaritoli M, Najand A, Ponikowski P, Rossi Fanelli F, Schambelan M, Schols A, Schuster M, Thomas D, Wolfe R, Anker SD. Cachexia: a new definition. Clin Nutr 2008;27: 793–799.
417. Akashi YJ, Springer J, Anker SD. Cachexia in chronic heart failure: prognostic implications and novel therapeutic approaches. Curr Heart Fail Rep 2005;2:198–203. 418. Anker SD, Chua TP, Ponikowski P, Harrington D, Swan JW, Kox WJ, Poole-Wilson PA, Coats AJ. Hormonal changes and catabolic/anabolic imbalance in chronic heart failure and their importance for cardiac cachexia. Circulation 1997; 96:526–534.
419. Fu¨lster S, Tacke M, Sandek A, Ebner N, Tscho¨pe C, Doehner W, Anker SD, Von Haehling S. Muscle wasting in patients with chronic heart failure: results from the studies investigating co-morbidities aggravating heart failure (SICA-HF). Eur Heart J 2013;34:512–519.
420. Morley JE, Anker SD, von Haehling S. Prevalence, incidence, and clinical impact of sarcopenia: facts, numbers, and epidemiology-update 2014. J Cachexia Sarcopenia Muscle 2014;5:253–259.
421. von Haehling S, Anker SD. Treatment of cachexia: an overview of recent developments. J Am Med Dir Assoc 2014;15:866–872.
422. Jones AL, Barlow M, Barrett-Lee PJ, Canney PA, Gilmour IM, Robb SD, Plummer CJ, Wardley AM, Verrill MW. Management of cardiac health in trastuzumab-treated patients with breast cancer: updated United Kingdom National Cancer Research Institute recommendations for monitoring. Br J Cancer 2009;100:684–692.
423. van Dalen EC, Caron HN, Dickinson HO, Kremer LCM. Cardioprotective interventions for cancer patients receiving anthracyclines. Cochrane Database Syst Rev 2005;6:CD003917. 424. Ezaz G, Long JB, Gross CP, Chen J. Risk prediction model for heart failure and cardiomyopathy after adjuvant trastuzumab therapy for breast cancer. J Am Heart Assoc 2014;3:e000472.
425. Suter TM, Ewer MS. Cancer drugs and the heart: Importance and management. Eur Heart J 2013;34:1102–1111.
426. Zamorano J-L, Lancelotti P et al. 2016 Position paper on anticancer treatments and cardiovascular toxicity. Eur Heart J. 2016. doi: 10.1093/eurheartj/ehw211. Forthcoming.
427. Tjeerdsma G, Szabo´ BM, van Wijk LM, Brouwer J, Tio RA, Crijns HJ, van Veldhuisen DJ. Autonomic dysfunction in patients with mild heart failure and coronary artery disease and the effects of add-on beta-blockade. Eur J Heart Fail 2001; 3:33–39.
428. Fan H, Yu W, Zhang Q, Cao H, Li J, Wang J, Shao Y, Hu X. Depression after heart failure and risk of cardiovascular and all-cause mortality: a meta-analysis. Prev Med 2014;63:36–42.
429. Diez-Quevedo C, Lupo´n J, Gonza´lez B, Urrutia A, Cano L, Cabanes R, Altimir S, Coll R, Pascual T, de Antonio M, Bayes-Genis A. Depression, antidepressants, and long-term mortality in heart failure. Int J Cardiol 2013;167:1217–1225.
430. Newhouse A, Jiang W. Heart failure and depression. Heart Fail Clin 2014;10: 295–304. 431. Lahlou-Laforeˆt K, Ledru F, Niarra R, Consoli SM. Validity of beck depression inventory for the assessment of depressive mood in chronic heart failure Patients. J Affect Disord 2015;184:256–260.
432. Ski CF, Thompson DR, Hare DL, Stewart AG, Watson R. Cardiac Depression Scale: Mokken scaling in heart failure patients. Health Qual Life Outcomes 2012; 10:141.
433. Tu R-H, Zeng Z-Y, Zhong G-Q, Wu W-F, Lu Y-J, Bo Z-D, He Y, Huang W-Q, Yao L-M. Effects of exercise training on depression in patients with heart failure: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Eur J Heart Fail 2014;16:749–757.
434. Blumenthal JA, Babyak MA, OConnor C, Keteyian S, Landzberg J, Howlett J, Kraus W, Gottlieb S, Blackburn G, Swank A, Whellan DJ. Effects of exercise training on depressive symptoms in patients with chronic heart failure: the HF-ACTION randomized trial. JAMA 2012;308:465–474.
435. OConnor CM, Jiang W, Kuchibhatla M, Silva SG, Cuffe MS, Callwood DD, Zakhary B, Stough WG, Arias RM, Rivelli SK, Krishnan R. Safety and efficacy ofsertraline for depression in patients with heart failure: results of the SADHART-CHF (Sertraline Against Depression and Heart Disease in Chronic Heart Failure) trial. J Am Coll Cardiol 2010;56:692–699.
436. Bakris GL, Fonseca V, Katholi RE, McGill JB, Messerli FH, Phillips RA, Raskin P, Wright JT, Oakes R, Lukas MA, Anderson KM, Bell DSH, GEMINI Investigators for the. Metabolic effects of carvedilol vs metoprolol in patients with type 2 diabetes mellitus and hypertension: a randomized controlled trial. JAMA 2004;292: 2227–2236.
437. Aguilar D, Bozkurt B, Ramasubbu K, Deswal A. Relationship of hemoglobin A1C and mortality in heart failure patients with diabetes. J Am Coll Cardiol 2009;54: 422–428.
438. Gerstein HC, Swedberg K, Carlsson J, McMurray JJ V, Michelson EL, Olofsson B, Pfeffer MA, Yusuf S. The hemoglobin A1c level as a progressive risk factor for cardiovascular death, hospitalization for heart failure, or death in patients with chronic heart failure: an analysis of the Candesartan in Heart failure: Assessment of Reduction in Mortality and Morbidity (CHARM) program. Arch Intern Med 2008;168:1699–1704.
439. Goode KM, John J, Rigby AS, Kilpatrick ES, Atkin SL, Bragadeesh T, Clark AL, Cleland JGF. Elevated glycated haemoglobin is a strong predictor of mortality in patients with left ventricular systolic dysfunction who are not receiving treatment for diabetes mellitus. Heart 2009;95:917–923.
440. MacDonald MR, Eurich DT, Majumdar SR, Lewsey JD, Bhagra S, Jhund PS, Petrie MC, McMurray JJ V, Petrie JR, McAlister FA. Treatment of type 2 diabetes and outcomes in patients with heart failure: a nested case-control study from the U.K. General Practice Research Database. Diabetes Care 2010;33:1213–1218.
441. Boussageon R, Supper I, Bejan-Angoulvant T, Kellou N, Cucherat M, Boissel J-P, Kassai B, Moreau A, Gueyffier F, Cornu C. Reappraisal of metformin efficacy in the treatment of type 2 diabetes: a meta-analysis of randomised controlled trials. PLoS Med 2012;9:e1001204.
442. Monami M, Dicembrini I, Mannucci E. Dipeptidyl peptidase-4 inhibitors and heart failure: a meta-analysis of randomized clinical trials. Nutr Metab Cardiovasc Dis 2014;24:689–697.
443. Savarese G, Perrone-Filardi P, DAmore C, Vitale C, Trimarco B, Pani L, Rosano GMC. Cardiovascular effects of dipeptidyl peptidase-4 inhibitors in diabetic patients: a meta-analysis. Int J Cardiol 2015;181:239–244.
444. Giagulli VA, Moghetti P, Kaufman JM, Guastamacchia E, Iacoviello M, Triggiani V. Managing erectile dysfunction in heart failure. Endocr Metab Immune Disord Drug Targets 2013;13:125–134. 445. Vlachopoulos C, Jackson G, Stefanadis C, Montorsi P. Erectile dysfunction in the cardiovascular patient. Eur Heart J 2013;34:2034–2046.
446. Guazzi M, Vicenzi M, Arena R, Guazzi MD. PDE5 inhibition with sildenafil improves left ventricular diastolic function, cardiac geometry, and clinical status in patients with stable systolic heart failure: results of a 1-year, prospective, randomized, placebo-controlled study. Circ Heart Fail 2011;4:8–17.
447. Giannetta E, Feola T, Gianfrilli D, Pofi R, DallArmi V, Badagliacca R, Barbagallo F, Lenzi A, Isidori AM, DallArmi V, Badagliacca R, Barbagallo F, Lenzi A, Isidori AM. Is chronic inhibition of phosphodiesterase type 5 cardioprotective and safe? A meta-analysis of randomized controlled trials. BMC Med 2014;12:185.
448. Anker SD. Uric acid and survival in chronic heart failure: validation and application in metabolic, functional, and hemodynamic staging. Circulation 2003;107: 1991–1997.
449. Zhang W. EULAR evidence-based recommendations for gout. Part II: management. Report of a task force of the EULAR Standing Committee for International Clinical Studies Including Therapeutics (ESCISIT). Ann Rheum Dis 2006;65: 1312–1324.
450. Uric acid and xanthine oxidase in heart failure - Emerging data and therapeutic implications. Doehner W, Jankowska EA, Springer J, Lainscak M, Anker SD. Int J Cardiol. 2015 Aug 11. pii: S0167-5273(15)30319-3. doi: 10.1016/j.ijcard. 2015.08.089. [Epub ahead of print]
451. Desai AS. Hyperkalemia in patients with heart failure: incidence, prevalence, and management. Curr Heart Fail Rep 2009;6:272–280.
452. Mahoney BA, Smith WA, Lo D, Tsoi K, Tonelli M, Clase C. Emergency interventions for hyperkalaemia. Cochrane Database Syst Rev 2005;2:CD003235. 453. Packham DK, Rasmussen HS, Lavin PT, El-Shahawy MA, Roger SD, Block G, Qunibi W, Pergola P, Singh B. Sodium zirconium cyclosilicate in hyperkalemia. N Engl J Med 2015;372:222–231.
454. Weir MR, Bakris GL, Bushinsky DA, Mayo MR, Garza D, Stasiv Y, Wittes J, Christ-Schmidt H, Berman L, Pitt B. Patiromer in patients with kidney disease and hyperkalemia receiving RAAS inhibitors. N Engl J Med 2015;372:211–221.
455. Anker SD, Kosiborod M, Zannad F, Pin˜a IL, McCullough PA, Filippatos G, van der Meer P, Ponikowski P, Rasmussen HS, Lavin PT, Singh B, Yang A, Deedwania P. Maintenance of serum potassium with sodium zirconium cyclosilicate (ZS-9) in heart failure patients: results from a phase 3 randomized, double-blind, placebocontrolled trial. Eur J Heart Fail 2015;17:1050–1056
456. Pitt B, Bakris GL, Bushinsky DA, Garza D, Mayo MR, Stasiv Y, Christ-Schmidt H, Berman L, Weir MR. Effect of patiromer on reducing serum potassium and preventing recurrent hyperkalaemia in patients with heart failure and chronic kidney disease on RAAS inhibitors. Eur J Heart Fail 2015;17:1057–1065.
457. Tavazzi L, Maggioni AP, Marchioli R, Barlera S, Franzosi MG, Latini R, Lucci D, Nicolosi GL, Porcu M, Tognoni G. Effect of rosuvastatin in patients with chronic heart failure (the GISSI-HF trial): a randomised, double-blind, placebo-controlled trial. Lancet 2008;372:1231–1239.
458. Major cardiovascular events in hypertensive patients randomized to doxazosin vs chlorthalidone. ALLHAT Collaborative Research Group. JAMA 2000;283: 1967–1975.
459. Lip GYH, Skjøth F, Overvad K, Rasmussen LH, Larsen TB. Blood pressure and prognosis in patients with incident heart failure: the Diet, Cancer and Health (DCH) cohort study. Clin Res Cardiol 2015;104:1088–1096.
460. Cohn JN, Pfeffer MA, Rouleau J, Sharpe N, Swedberg K, Straub M, Wiltse C, Wright TJ, MOXCON Investigators. Adverse mortality effect of central sympathetic inhibition with sustained-release moxonidine in patients with heart failure (MOXCON). Eur J Heart Fail 2003;5:659–667.
461. Maggioni AP, Anand I, Gottlieb SO, Latini R, Tognoni G, Cohn JN. Effects of valsartan on morbidity and mortality in patients with heart failure not receiving angiotensin-converting enzyme inhibitors. J Am Coll Cardiol 2002;40:1414–1421.
462. Pitt B, Anker SD, Bushinsky DA, Kitzman DW, Zannad F, Huang I-Z. Evaluation of the efficacy and safety of RLY5016, a polymeric potassium binder, in a doubleblind, placebo-controlled study in patients with chronic heart failure (the PEARL-HF) trial. Eur Heart J 2011;32:820–828.
463. Packer M, Bristow MR, Cohn JN, Colucci WS, Fowler MB, Gilbert EM, Shusterman NH, U.S. Carvedilol Heart Failure Study Group. The effect of carvedilol on morbidity and mortality in patients with chronic heart failure. N Engl J Med 1996;334:1349–1355.
464. Dorszewski A, Go¨hmann E, Dorsz´ewski B, Werner GS, Kreuzer H, Figulla HR. Vasodilation by urapidil in the treatment of chronic congestive heart failure in addition to angiotensin-converting enzyme inhibitors is not beneficial: results of a placebo-controlled, double-blind study. J Card Fail 1997;3:91–96.
465. Bayliss J, Norell MS, Canepa-Anson R, Reid C, Poole-Wilson P, Sutton G. Clinical importance of the renin-angiotensin system in chronic heart failure: double blind comparison of captopril and prazosin. Br Med J (Clin Res Ed) 1985;290:1861–1865.
466. Jankowska EA, von Haehling S, Anker SD, Macdougall IC, Ponikowski P. Iron de- ficiency and heart failure: diagnostic dilemmas and therapeutic perspectives. Eur Heart J 2013;34:816–826.
467. Jankowska EA, Kasztura M, Sokolski M, Bronisz M, Nawrocka S, Oles´kowska-Florek W, Zymlin´ski R, Biegus J, Siwołowski P, Banasiak W, Anker SD, Filippatos G, Cleland JGF, Ponikowski P. Iron deficiency defined as depleted iron stores accompanied by unmet cellular iron requirements identifies patients at the highest risk of death after an episode of acute heart failure. Eur Heart J 2014;35:2468–2476.
468. Jankowska EA, Malyszko J, Ardehali H, Koc-Zorawska E, Banasiak W, von Haehling S, Macdougall IC, Weiss G, McMurray JJV, Anker SD, Gheorghiade M, Ponikowski P. Iron status in patients with chronic heart failure. Eur Heart J 2013;34:827–834.
469. Anker SD, Comin Colet J, Filippatos G, Willenheimer R, Dickstein K, Drexler H, Luscher TF, Bart B, Banasiak W, Niegowska J, Kirwan BA, Mori C, von Eisenhart Rothe B, Pocock SJ, Poole-Wilson PA, Ponikowski P. Ferric carboxymaltose in patients with heart failure and iron deficiency. N Engl J Med 2009;361:2436–2448.
470. Ponikowski P, van Veldhuisen DJ, Comin-Colet J, Ertl G, Komajda M, Mareev V, McDonagh T, Parkhomenko A, Tavazzi L, Levesque V, Mori C, Roubert B, Filippatos G, Ruschitzka F, Anker SD. Beneficial effects of long-term intravenous iron therapy with ferric carboxymaltose in patients with symptomatic heart failure and iron deficiency. Eur Heart J 2015;36:657–668.
471. Filippatos G, Farmakis D, Colet JC, Dickstein K, Lu¨scher TF, Willenheimer R, Parissis J, Gaudesius G, Mori C, von Eisenhart Rothe B, Greenlaw N, Ford I, Ponikowski P, Anker SD. Intravenous ferric carboxymaltose in iron-deficient chronic heart failure patients with and without anaemia: a subanalysis of the FAIR-HF trial. Eur J Heart Fail 2013;15:1267–1276.
472. Effects of intravenous iron therapy in iron-deficient patients with systolic heart failure: a meta-analysis of randomized controlled trials. Jankowska EA, Tkaczyszyn M, Suchocki T, Drozd M, von Haehling S, Doehner W, Banasiak W, Filippatos G, Anker SD, Ponikowski P. Eur J Heart Fail. 2016 Jan 28. doi: 10.1002/ejhf.473. [Epub ahead of print].
473. Angermann C, Pia M, Erdmann E, Levy P, Simonds AK, Somers VK, Zannad F, Cowie MR, Woehrle H, Wegscheider K, Angermann C, DOrtho M-P, Erdmann E, Levy P, Simonds AK, Somers VK, Zannad F, Teschler H. Adaptive servo-ventilation for central sleep apnea in systolic heart failure. N Engl J Med 2015;373:1095–1105.
474. OMeara E, Rouleau JL, White M, Roy K, Blondeau L, Ducharme A, Neagoe P-E, Sirois MG, Lavoie J, Racine N, Liszkowski M, Madore F, Tardif J-C, de Denus S, ANCHOR Investigators. Heart failure with anemia: novel findings on the roles of renal disease, interleukins, and specific left ventricular remodeling processes. Circ Heart Fail 2014;7:773–781.
475. Swedberg K, Young JB, Anand IS, Cheng S, Desai AS, Diaz R, Maggioni AP, McMurray JJV, OConnor C, Pfeffer MA, Solomon SD, Sun Y, Tendera M, van Veldhuisen DJ. Treatment of anemia with darbepoetin alfa in systolic heart failure. N Engl J Med 2013;368:1210–1219.
476. Damman K, Valente MAE, Voors AA, OConnor CM, van Veldhuisen DJ, Hillege HL. Renal impairment, worsening renal function, and outcome in patients with heart failure: an updated meta-analysis. Eur Heart J 2014;35:455–469.
477. Filippatos G, Farmakis D, Parissis J. Renal dysfunction and heart failure: things are seldom what they seem. Eur Heart J 2014;35:416–418. 478. Chawla LS, Eggers PW, Star RA, Kimmel PL. Acute kidney injury and chronic kidney disease as interconnected syndromes. N Engl J Med 2014;371:58–66.
479. Damman K, Testani JM. The kidney in heart failure: an update. Eur Heart J 2015;36: 1437–1444. 480. Clark H, Krum H, Hopper I. Worsening renal function during renin-angiotensin-aldosterone system inhibitor initiation and long-term outcomes in patients with left ventricular systolic dysfunction. Eur J Heart Fail 2014; 16:41–48.
481. Brenner S, Gu¨der G, Berliner D, Deubner N, Fro¨hlich K, Ertl G, Jany B, Angermann CE, Sto¨rk S. Airway obstruction in systolic heart failure – COPD or congestion? Int J Cardiol 2013;168:1910–1916.
482. Gu¨der G, Brenner S, Sto¨rk S, Hoes A, Rutten FH. Chronic obstructive pulmonary disease in heart failure: accurate diagnosis and treatment. Eur J Heart Fail 2014;16: 1–10.
483. Perk J, De Backer G, Gohlke H, Graham I, Reiner Z, Verschuren M, Albus C, Benlian P, Boysen G, Cifkova R, Deaton C, Ebrahim S, Fisher M, Germano G, Hobbs R, Hoes A, Karadeniz S, Mezzani A, Prescott E, Ryden L, Scherer M, Syva¨nne M, Scholte op, Reimer WJM, Vrints C, Wood D, Zamorano JL, Zannad F, European Association for Cardiovascular Prevention & Rehabilitation (EACPR), ESC Committee for Practice Guidelines (CPG). European Guidelines on cardiovascular disease prevention in clinical practice (version 2012). The Fifth Joint Task Force of the European Society of Cardiology and Other Societies on Cardiovascular Disease Prevention in Clinical Practice. Eur Heart J 2012;33: 1635–1701.
484. McKelvie RS, Moe GW, Cheung A, Costigan J, Ducharme A, Estrella-Holder E, Ezekowitz JA, Floras J, Giannetti N, Grzeslo A, Harkness K, Heckman GA, Howlett JG, Kouz S, Leblanc K, Mann E, OMeara E, Rajda M, Rao V, Simon J, Swiggum E, Zieroth S, Arnold JMO, Ashton T, DAstous M, Dorian P, Haddad H, Isaac DL, Leblanc M-H, Liu P, Sussex B, Ross HJ. The 2011 Canadian Cardiovascular Society heart failure management guidelines update: focus on sleep apnea, renal dysfunction, mechanical circulatory support, and palliative care. Can J Cardiol 2011;27:319–338.
485. Khayat R, Jarjoura D, Porter K, Sow A, Wannemacher J, Dohar R, Pleister A, Abraham WT. Sleep disordered breathing and post-discharge mortality in patients with acute heart failure. Eur Heart J 2015;36:1463–1469.
486. Nakamura S, Asai K, Kubota Y, Murai K, Takano H, Tsukada YT, Shimizu W. Impact of sleep-disordered breathing and efficacy of positive airway pressure on mortality in patients with chronic heart failure and sleep-disordered breathing: a meta-analysis. Clin Res Cardiol 2015;104:208–216.
487. Gottlieb DJ, Yenokyan G, Newman AB, OConnor GT, Punjabi NM, Quan SF, Redline S, Resnick HE, Tong EK, Diener-West M, Shahar E. Prospective study of obstructive sleep apnea and incident coronary heart disease and heart failure: the Sleep Heart Health Study. Circulation 2010;122:352–360.
488. Imadojemu VA, Sinoway LI, Leuenberger UA. Vascular dysfunction in sleep apnea. Am J Respir Crit Care Med 2004;169:328–329.
489. Randerath WJ, Nothofer G, Priegnitz C, Anduleit N, Treml M, Kehl V, Galetke W. Long-term auto-servoventilation or constant positive pressure in heart failure and coexisting central with obstructive sleep apnea. Chest 2012;142:440–447.
490. Yumino D, Kasai T, Kimmerly D, Amirthalingam V, Floras JS, Bradley TD. Differing effects of obstructive and central sleep apneas on stroke volume in patients with heart failure. Am J Respir Crit Care Med 2013;187:433–438.
491. Bradley TD, Logan AG, Kimoff RJ, Series F, Morrison D, Ferguson K, Belenkie I, Pfeifer M, Fleetham J, Hanly P, Smilovitch M, Tomlinson G, Floras JS. Continuous positive airway pressure for central sleep apnea and heart failure. N Engl J Med 2005;353:2025–2033.
492. Costanzo MR, Augostini R, Goldberg LR, Ponikowski P, Stellbrink C, Javaheri S. Design of the remede System Pivotal Trial: a prospective, randomized study in the use of respiratory rhythm management to treat central sleep apnea. J Card Fail 2015;21:892–902.
493. Vahanian A, Alfieri O, Andreotti F, Antunes MJ, Baron-Esquivias G, Baumgartner H, Borger MA, Carrel TP, De Bonis M, Evangelista A, Falk V, Iung B, Lancellotti P, Pierard L, Price S, Schafers H-J, Schuler G, Stepinska J, Swedberg K, Takkenberg J, Von Oppell UO, Windecker S, Zamorano JL, Zembala M, Bax JJ, Baumgartner H, Ceconi C, Dean V, Deaton C, Fagard R, Funck-Brentano C, Hasdai D, Hoes A, Kirchhof P, Knuuti J, Kolh P, McDonagh T, Moulin C, Popescu BA, Reiner Z, Sechtem U, Sirnes PA, Tendera M, Torbicki A, Vahanian A, Windecker S, Popescu BA, Von Segesser L, Badano LP, Bunc M, Claeys MJ, Drinkovic N, Filippatos G, Habib G, Kappetein AP, Kassab R, Lip GYH, Moat N, Nickenig G, Otto CM, Pepper J, Piazza N, Pieper PG, Rosenhek R, Shuka N, Schwammenthal E, Schwitter J, Mas PT, Trindade PT, Walther T. Guidelines on the management of valvular heart disease (version 2012): the Joint Task Force on the Management of Valvular Heart Disease of the European Society of Cardiology (ESC) and the European Association for Cardio-Thoracic Surgery (EACTS). Eur Heart J 2012;33:2451–2496.
494. Nishimura RA, Otto CM, Bonow RO, Carabello BA, Erwin JP, Guyton RA, OGara PT, Ruiz CE, Skubas NJ, Sorajja P, Sundt TM, Thomas JD, American College of Cardiology/American Heart Association Task Force on Practice Guidelines. 2014 AHA/ACC guideline for the management of patients with valvular heart disease: executive summary: a report of the American College of Cardiology/American Heart Association Task Force on Practice Guidelines. J Am Coll Cardiol 2014;63:2438–2488.
495. Smith CR, Leon MB, Mack MJ, Miller DC, Moses JW, Svensson LG, Tuzcu EM, Webb JG, Fontana GP, Makkar RR, Williams M, Dewey T, Kapadia S, Babaliaros V, Thourani VH, Corso P, Pichard AD, Bavaria JE, Herrmann HC, Akin JJ, Anderson WN, Wang D, Pocock SJ. Transcatheter versus surgical aorticvalve replacement in high-risk patients. N Engl J Med 2011;364:2187–2198.
496. Leon MB, Smith CR, Mack M, Miller DC, Moses JW, Svensson LG, Tuzcu EM, Webb JG, Fontana GP, Makkar RR, Brown DL, Block PC, Guyton RA, Pichard AD, Bavaria JE, Herrmann HC, Douglas PS, Petersen JL, Akin JJ, Anderson WN, Wang D, Pocock S. Transcatheter aortic-valve implantation for aortic stenosis in patients who cannot undergo surgery. N Engl J Med 2010;363: 1597–1607.
497. Reardon MJ, Adams DH, Kleiman NS, Yakubov SJ, Coselli JS, Deeb GM, Gleason TG, Lee JS, Hermiller JB, Chetcuti S, Heiser J, Merhi W, Zorn GL, Tadros P, Robinson N, Petrossian G, Hughes GC, Harrison JK, Maini B, Mumtaz M, Conte JV, Resar JR, Aharonian V, Pfeffer T, Oh JK, Qiao H, Popma JJ. 2-Year outcomes in patients undergoing surgical or self-expanding transcatheter aortic valve replacement. J Am Coll Cardiol 2015;66:113–121.
498. Adams DH, Popma JJ, Reardon MJ, Yakubov SJ, Coselli JS, Deeb GM, Gleason TG, Buchbinder M, Hermiller J, Kleiman NS, Chetcuti S, Heiser J, Merhi W, Zorn G, Tadros P, Robinson N, Petrossian G, Hughes GC, Harrison JK, Conte J, Maini B, Mumtaz M, Chenoweth S, Oh JK. Transcatheter aortic-valve replacement with a self-expanding prosthesis. N Engl J Med 2014;370:1790–1798.
499. Lancellotti P, Tribouilloy C, Hagendorff A, Popescu BA, Edvardsen T, Pierard LA, Badano L, Zamorano JL. Recommendations for the echocardiographic assessment of native valvular regurgitation: an executive summary from the European Association of Cardiovascular Imaging. Eur Heart J Cardiovasc Imaging 2013;14: 611–644.
500. Chaliki HP, Mohty D, Avierinos JF, Scott CG, Schaff H V, Tajik AJ, Enriquez-Sarano M. Outcomes after aortic valve replacement in patients with severe aortic regurgitation and markedly reduced left ventricular function. Circulation 2002;106:2687–2693.
501. Smith PK, Puskas JD, Ascheim DD, Voisine P, Gelijns AC, Moskowitz AJ, Hung JW, Parides MK, Ailawadi G, Perrault LP, Acker MA, Argenziano M, Thourani V, Gammie JS, Miller MA, Page´ P, Overbey JR, Bagiella E, Dagenais F, Blackstone EH, Kron IL, Goldstein DJ, Rose EA, Moquete EG, Jeffries N, Gardner TJ, OGara PT, Alexander JH, Michler RE. Surgical treatment of moderate ischemic mitral regurgitation. N Engl J Med 2014;371:2178–2188.
502. Acker MA, Parides MK, Perrault LP, Moskowitz AJ, Gelijns AC, Voisine P, Smith PK, Hung JW, Blackstone EH, Puskas JD, Argenziano M, Gammie JS, Mack M, Ascheim DD, Bagiella E, Moquete EG, Ferguson TB, Horvath KA, Geller NL, Miller MA, Woo YJ, DAlessandro DA, Ailawadi G, Dagenais F, Gardner TJ, OGara PT, Michler RE, Kron IL. Mitral-valve repair versus replacement for severe ischemic mitral regurgitation. N Engl J Med 2014;370:23–32.
503. De Bonis M, Al-Attar N, Antunes M, Borger M, Casselman F, Falk V, Folliguet T, Iung B, Lancellotti P, Lentini S, Maisano F, Messika-Zeitoun D, Muneretto C, Pibarot P, Pierard L, Punjabi P, Rosenhek R, Suwalski P, Vahanian A. Surgical and interventional management of mitral valve regurgitation: a position statement from the European Society of Cardiology Working Groups on Cardiovascular Surgery and Valvular Heart Disease. Eur Heart J 2016;37:133–139.
504. Dascenzo F, Moretti C, Marra WG, Montefusco A, Omede P, Taha S, Castagno D, Gaemperli O, Taramasso M, Frea S, Pidello S, Rudolph V, Franzen O, Braun D, Giannini C, Ince H, Perl L, Zoccai G, Marra S, DAmico M, Maisano F, Rinaldi M, Gaita F. Meta-analysis of the usefulness of mitraclip in patients with functional mitral regurgitation. Am J Cardiol 2015;116:325–331.
505. Nickenig G, Estevez-Loureiro R, Franzen O, Tamburino C, Vanderheyden M, Lu¨scher TF, Moat N, Price S, DallAra G, Winter R, Corti R, Grasso C, Snow TM, Jeger R, Blankenberg S, Settergren M, Tiroch K, Balzer J, Petronio AS, Bu¨ttner H-J, Ettori F, Sievert H, Fiorino MG, Claeys M, Ussia GP, Baumgartner H, Scandura S, Alamgir F, Keshavarzi F, Colombo A, Maisano F, Ebelt H, Aruta P, Lubos E, Plicht B, Schueler R, Pighi M, Di Mario C, Transcatheter Valve Treatment Sentinel Registry Investigators of the EURObservational Research Programme of the European Society of Cardiology. Percutaneous mitral valve edge-to-edge repair: in-hospital results and 1-year follow-up of 628 patients of the 2011–2012 pilot European Sentinel Registry. J Am Coll Cardiol 2014;64: 875–884.
506. Puls M, Lubos E, Boekstegers P, von Bardeleben RS, Ouarrak T, Butter C, Zuern CS, Bekeredjian R, Sievert H, Nickenig G, Eggebrecht H, Senges J, Schillinger W. One-year outcomes and predictors of mortality after MitraClip therapy in contemporary clinical practice: results from the German transcatheter mitral valve interventions registry. Eur Heart J 2016;37:703–12.
507. Perez-Ayuso RM, Arroyo V, Planas R, Gaya J, Bory F, Rimola A, Rivera F, Rodes J. Randomized comparative study of efficacy of furosemide versus spironolactone in nonazotemic cirrhosis with ascites. Relationship between the diuretic response and the activity of the renin-aldosterone system. Gastroenterology 1983;84: 961–968.
508. Schofer J, Bijuklic K, Tiburtius C, Hansen L, Groothuis A, Hahn RT. First-in-human transcatheter tricuspid valve repair in a patient with severely regurgitant tricuspid valve. J Am Coll Cardiol 2015;65:1190–1195.
509. Herrmann HC, Pibarot P, Hueter I, Gertz ZM, Stewart WJ, Kapadia S, Tuzcu EM, Babaliaros V, Thourani V, Szeto WY, Bavaria JE, Kodali S, Hahn RT, Williams M, Miller DC, Douglas PS, Leon MB. Predictors of mortality and outcomes of therapy in low-flow severe aortic stenosis: a Placement of Aortic Transcatheter Valves (PARTNER) trial analysis. Circulation 2013;127:2316–2326.
510. Ponikowski P, Jankowska EA. Pathogenesis and clinical presentation of acute heart failure. Rev Esp Cardiol (Engl Ed) 2015;68:331–337.
511. Metra M, Felker GM, Zaca` V, Bugatti S, Lombardi C, Bettari L, Voors AA, Gheorghiade M, Dei Cas L. Acute heart failure: multiple clinical profiles and mechanisms require tailored therapy. Int J Cardiol 2010;144:175–179.
512. Filippatos G, Zannad F. An introduction to acute heart failure syndromes: definition and classification. Heart Fail Rev 2007;12:87–90. 513. Alla F, Zannad F, Filippatos G. Epidemiology of acute heart failure syndromes. Heart Fail Rev 2007;12:91–95.
514. Nohria A, Tsang SW, Fang JC, Lewis EF, Jarcho JA, Mudge GH, Stevenson LW. Clinical assessment identifies hemodynamic profiles that predict outcomes in patients admitted with heart failure. J Am Coll Cardiol 2003;41:1797–1804.
515. Stevenson LW. Design of therapy for advanced heart failure. Eur J Heart Fail 2005; 7:323–331. 516. Maisel AS, Peacock WF, McMullin N, Jessie R, Fonarow GC, Wynne J, Mills RM. Timing of immunoreactive B-type natriuretic peptide levels and treatment delay in acute decompensated heart failure: an ADHERE (Acute Decompensated Heart Failure National Registry) analysis. J Am Coll Cardiol 2008;52:534–540.
517. Peacock WF, Emerman C, Costanzo MR, Diercks DB, Lopatin M, Fonarow GC. Early vasoactive drugs improve heart failure outcomes. Congest Heart Fail 15: 256–264.
518. Wuerz RC, Meador SA. Effects of prehospital medications on mortality and length of stay in congestive heart failure. Ann Emerg Med 1992;21:669–674.
519. Chakko S, Woska D, Martinez H, de Marchena E, Futterman L, Kessler KM, Myerberg RJ. Clinical, radiographic, and hemodynamic correlations in chronic congestive heart failure: conflicting results may lead to inappropriate care. Am J Med 1991;90:353–359.
520. Wang CS, FitzGerald JM, Schulzer M, Mak E, Ayas NT. Does this dyspneic patient in the emergency department have congestive heart failure? JAMA 2005;294: 1944–1956.
521. Kelder JC, Cowie MR, McDonagh TA, Hardman SM, Grobbee DE, Cost B, Hoes AW. Quantifying the added value of BNP in suspected heart failure in general practice: an individual patient data meta-analysis. Heart 2011;97:959–963.
522. Gupta DK, Wang TJ. Natriuretic peptides and cardiometabolic health. Circ J 2015; 79:1647–1655.
523. Zois NE, Bartels ED, Hunter I, Kousholt BS, Olsen LH, Goetze JP. Natriuretic peptides in cardiometabolic regulation and disease. Nat Rev Cardiol 2014;11:403–412.
524. Nishikimi T, Kuwahara K. Current biochemistry, molecular biology, and clinical relevance of natriuretic peptides. J Cardiol 2011;57:131–140.
525. Felker GM, Mentz RJ, Teerlink JR, Voors AA, Pang PS, Ponikowski P, Greenberg BH, Filippatos G, Davison BA, Cotter G, Prescott MF, Hua TA, Lopez-Pintado S, Severin T, Metra M. Serial high sensitivity cardiac troponin T measurement in acute heart failure: insights from the RELAX-AHF study. Eur J Heart Fail 2015;17:1262–70.
526. Konstantinides S V, Torbicki A, Agnelli G, Danchin N, Fitzmaurice D, Galie` N, Gibbs JSR, Huisman MV, Humbert M, Kucher N, Lang I, Lankeit M, Lekakis J, Maack C, Mayer E, Meneveau N, Perrier A, Pruszczyk P, Rasmussen LH, Schindler TH, Svitil P, Vonk Noordegraaf A, Zamorano JL, Zompatori M, Task Force for the Diagnosis and Management of Acute Pulmonary Embolism of theEuropean Society of Cardiology (ESC). 2014 ESC Guidelines on the diagnosis and management of acute pulmonary embolism. Eur Heart J 2014;35:3033–3073.
527. Maisel A, Neath SX, Landsberg J, Mueller C, Nowak RM, Peacock WF, Ponikowski P, Mo¨ckel M, Hogan C, Wu AHB, Richards M, Clopton P, Filippatos GS, Di Somma S, Anand I, Ng LL, Daniels LB, Christenson RH, Potocki M, McCord J, Terracciano G, Hartmann O, Bergmann A, Morgenthaler NG, Anker SD. Use of procalcitonin for the diagnosis of pneumonia in patients presenting with a chief complaint of dyspnoea: results from the BACH (Biomarkers in Acute Heart Failure) trial. Eur J Heart Fail 2012;14: 278–286.
528. van Deursen VM, Damman K, Hillege HL, van Beek AP, van Veldhuisen DJ, Voors AA. Abnormal liver function in relation to hemodynamic profile in heart failure patients. J Card Fail 2010;16:84–90.
529. Biegus J, Zymlin´ski R, Sokolski M, Nawrocka S, Siwołowski P, Szachniewicz J, Jankowska EA, Banasiak W, Ponikowski P. Liver function tests in patients with acute heart failure. Pol Arch Med Wewne?trznej 2012;122:471–479.
530. Nikolaou M, Parissis J, Yilmaz MB, Seronde M-F, Kivikko M, Laribi S, Paugam-Burtz C, Cai D, Pohjanjousi P, Laterre P-F, Deye N, Poder P, Cohen-Solal A, Mebazaa A. Liver function abnormalities, clinical profile, and outcome in acute decompensated heart failure. Eur Heart J 2013;34:742–749.
531. Moe GW, Howlett J, Januzzi JL, Zowall H. N-terminal pro-B-type natriuretic peptide testing improves the management of patients with suspected acute heart failure: primary results of the Canadian prospective randomized multicenter IMPROVE-CHF study. Circulation 2007;115:3103–3110.
532. Maisel A, Mueller C, Nowak R, Peacock WF, Landsberg JW, Ponikowski P, Mockel M, Hogan C, Wu AHB, Richards M, Clopton P, Filippatos GS, Di_Somma S, Anand I, Ng L, Daniels LB, Neath S-X, Christenson R, Potocki M, McCord J, Terracciano G, Kremastinos D, Hartmann O, von Haehling S, Bergmann A, Morgenthaler NG, Anker SD, Di Somma S, Anand I, Ng L, Daniels LB, Neath S-X, Christenson R, Potocki M, McCord J, Terracciano G, Kremastinos D, Hartmann O, von Haehling S, Bergmann A, Morgenthaler NG, Anker SD. Mid-region pro-hormone markers for diagnosis and prognosis in acute dyspnea. J Am Coll Cardiol 2010;55:2062–2076.
533. Mueller C, Scholer A, Laule-Kilian K, Martina B, Schindler C, Buser P, Pfisterer M, Perruchoud AP. Use of B-type natriuretic peptide in the evaluation and management of acute dyspnea. N Engl J Med 2004;350:647–654.
534. Krishnaswamy P, Nowak RM, McCord J, Hollander JE, Duc P, Omland T, Storrow AB, Abraham WT, Wu AHB, Clopton P, Steg PG, Westheim A, Knudsen CW, Perez A, Kazanegra R, Herrmann HC, McCullough PA. Rapid measurement of B-type natriuretic peptide in the emergency diagnosis of heart failure. N Engl J Med 2002;347:161–167.
535. Task Force on the management of ST-segment elevation acute myocardial infarction of the European Society of Cardiology (ESC), Steg PG, James SK, Atar D, Badano LP, Blo¨mstrom-Lundqvist C, Borger MA, Di Mario C, Dickstein K, Ducrocq G, Fernandez-Aviles F, Gershlick AH, Giannuzzi P, Halvorsen S, Huber K, Juni P, Kastrati A, Knuuti J, Lenzen MJ, Mahaffey KW, Valgimigli M, van t Hof A, Widimsky P, Zahger D. ESC Guidelines for the management of acute myocardial infarction in patients presenting with ST-segment elevation. Eur Heart J 2012;33:2569–2619.
536. Levy P, Compton S, Welch R, Delgado G, Jennett A, Penugonda N, Dunne R, Zalenski R. Treatment of severe decompensated heart failure with high-dose intravenous nitroglycerin: a feasibility and outcome analysis. Ann Emerg Med 2007;50:144–152.
537. Cotter G, Metzkor E, Kaluski E, Faigenberg Z, Miller R, Simovitz A, Shaham O, Marghitay D, Koren M, Blatt A, Moshkovitz Y, Zaidenstein R, Golik A. Randomised trial of high-dose isosorbide dinitrate plus low-dose furosemide versus high-dose furosemide plus low-dose isosorbide dinitrate in severe pulmonary oedema. Lancet 1998;351:389–393.
538. Peterson PN, Rumsfeld JS, Liang L, Albert NM, Hernandez AF, Peterson ED, Fonarow GC, Masoudi FA. A validated risk score for in-hospital mortality in patients with heart failure from the American Heart Association get with the guidelines program. Circ Cardiovasc Qual Outcomes 2010;3:25–32.
539. Adams KF, Abraham WT, Yancy CW, Boscardin WJ. Risk stratification for inhospital mortality in acutely decompensated heart failure classification and regression tree analysis. JAMA 2015;293:572–580. 540. Mebazaa A, Yilmaz MB, Levy P, Ponikowski P, Peacock WF, Laribi S, Ristic AD, Lambrinou E, Masip J, Riley JP, McDonagh T, Mueller C, DeFilippi C, Harjola V-P, Thiele H, Piepoli MF, Metra M, Maggioni A, McMurray J, Dickstein K, Damman K, Seferovic PM, Ruschitzka F, Leite-Moreira AF, Bellou A, Anker SD, Filippatos G. Recommendations on pre-hospital and early hospital management of acute heart failure: a consensus paper from the HFA of the ESC, the European Society of Emergency Medicine and the Society of Academic Emergency Medicine. Eur J Heart Fail 2015;17:544–558.
541. Weng C-L, Zhao Y-T, Liu Q-H, Fu C-J, Sun F, Ma Y-L, Chen Y-W, He Q-Y. Meta-analysis: noninvasive ventilation in acute cardiogenic pulmonary edema. Ann Intern Med 2010;152:590–600.
542. Gray AJ, Goodacre S, Newby DE, Masson MA, Sampson F, Dixon S, Crane S, Elliott M, Nicholl J. A multicentre randomised controlled trial of the use of continuous positive airway pressure and non-invasive positive pressure ventilation in the early treatment of patients presenting to the emergency department with severe acute cardiogenic pulmonary oedema: the 3CPO Trial. Health Technol Assess 2009;13:1–106.
543. Vital FMR, Ladeira MT, Atallah AN. Non-invasive positive pressure ventilation (CPAP or bilevel NPPV) for cardiogenic pulmonary oedema. Cochrane Database Syst Rev 2013;5:CD005351.
544. Park M, Sangean MC, Volpe MDS, Feltrim MIZ, Nozawa E, Leite PF, Passos Amato MB, Lorenzi-Filho G. Randomized, prospective trial of oxygen, continuous positive airway pressure, and bilevel positive airway pressure by face mask in acute cardiogenic pulmonary edema. Crit Care Med 2004;32:2407–2415.
545. Gray A, Goodacre S, Newby DE, Masson M, Sampson F, Nicholl J, 3CPO Trialists. Noninvasive ventilation in acute cardiogenic pulmonary edema. N Engl J Med 2008; 359:142–151.
546. Rawles JM, Kenmure AC. Controlled trial of oxygen in uncomplicated myocardial infarction. Br Med J 1976;1:1121–1123.
547. Park JH, Balmain S, Berry C, Morton JJ, McMurray JJV. Potentially detrimental cardiovascular effects of oxygen in patients with chronic left ventricular systolic dysfunction. Heart 2010;96:533–538.
548. Felker GM, Lee KL, Bull DA, Redfield MM, Stevenson LW, Goldsmith SR, LeWinter MM, Deswal A, Rouleau JL, Ofili EO, Anstrom KJ, Hernandez AF, McNulty SE, Velazquez EJ, Kfoury AG, Chen HH, Givertz MM, Semigran MJ, Bart BA, Mascette AM, Braunwald E, OConnor CM. Diuretic strategies in patients with acute decompensated heart failure. N Engl J Med 2011;364:797–805.
549. Jentzer JC, DeWald TA, Hernandez AF. Combination of loop diuretics with thiazide-type diuretics in heart failure. J Am Coll Cardiol 2010;56:1527–1534.
550. OConnor CM, Starling RC, Hernandez AF, Armstrong PW, Dickstein K, Hasselblad V, Heizer GM, Komajda M, Massie BM, McMurray JJ V, Nieminen MS, Reist CJ, Rouleau JL, Swedberg K, Adams KF, Anker SD, Atar D, Battler A, Botero R, Bohidar NR, Butler J, Clausell N, Corbala´n R, Costanzo MR, Dahlstrom U, Deckelbaum LI, Diaz R, Dunlap ME, Ezekowitz JA, Feldman D, Felker GM, Fonarow GC, Gennevois D, Gottlieb SS, Hill JA, Hollander JE, Howlett JG, Hudson MP, Kociol RD, Krum H, Laucevicius A, Levy WC, Me´ndez GF, Metra M, Mittal S, Oh B-H, Pereira NL, Ponikowski P, Tang WHW, Wilson WH, Tanomsup S, Teerlink JR, Triposkiadis F, Troughton RW, Voors AA, Whellan DJ, Zannad F, Califf RM. Effect of nesiritide in patients with acute decompensated heart failure. N Engl J Med 2011;365: 32–43.
551. Wakai A, McCabe A, Kidney R, Brooks SC, Seupaul RA, Diercks DB, Salter N, Fermann GJ, Pospisil C. Nitrates for acute heart failure syndromes. Cochrane Database Syst Rev 2013;8:CD005151.
552. Mebazaa A, Parissis J, Porcher R, Gayat E, Nikolaou M, Boas FV, Delgado JF, Follath F. Short-term survival by treatment among patients hospitalized with acute heart failure: the global ALARM-HF registry using propensity scoring methods. Intensive Care Med 2011;37:290–301.
553. Sharon A, Shpirer I, Kaluski E, Moshkovitz Y, Milovanov O, Polak R, Blatt A, Simovitz A, Shaham O, Faigenberg Z, Metzger M, Stav D, Yogev R, Golik A, Krakover R, Vered Z, Cotter G. High-dose intravenous isosorbide-dinitrate is safer and better than Bi-PAP ventilation combined with conventional treatment for severe pulmonary edema. J Am Coll Cardiol 2000;36:832–837.
554. Publication Committee for the VMAC Investigators (Vasodilatation in the Management of Acute CHF). Intravenous nesiritide vs nitroglycerin for treatment of decompensated congestive heart failure: a randomized controlled trial. JAMA 2002;287:1531–1540.
555. Cohn JN, Franciosa JA, Francis GS, Archibald D, Tristani F, Fletcher R, Montero A, Cintron G, Clarke J, Hager D, Saunders R, Cobb F, Smith R, Loeb H, Settle H. Effect of short-term infusion of sodium nitroprusside on mortality rate in acute myocardial infarction complicated by left ventricular failure: results of a Veterans Administration cooperative study. N Engl J Med 1982;306:1129–1135.
556. Elkayam U, Tasissa G, Binanay C, Stevenson LW, Gheorghiade M, Warnica JW, Young JB, Rayburn BK, Rogers JG, DeMarco T, Leier C V. Use and impact of inotropes and vasodilator therapy in hospitalized patients with severe heart failure. Am Heart J 2007;153:98–104.
557. Belletti A, Castro ML, Silvetti S, Greco T, Biondi-Zoccai G, Pasin L, Zangrillo A, Landoni G. The effect of inotropes and vasopressors on mortality: a meta-analysis of randomized clinical trials. Br J Anaesth 2015;115:656–675.
558. De Backer D, Biston P, Devriendt J, Madl C, Chochrad D, Aldecoa C, Brasseur A, Defrance P, Gottignies P, Vincent J-L. Comparison of dopamine and norepinephrine in the treatment of shock. N Engl J Med 2010;362:779–789.
559. Gong B, Li Z, Yat Wong PC. Levosimendan treatment for heart failure: a systematic review and meta-analysis. J Cardiothorac Vasc Anesth 2015;29:1415–25.
560. Tang X, Liu P, Li R, Jing Q, Lv J, Liu L, Liu Y. Milrinone for the treatment of acute heart failure after acute myocardial infarction: a systematic review and meta-analysis. Basic Clin Pharmacol Toxicol 2015;117:186–194.
561. Cuffe MS, Califf RM, Adams KF, Benza R, Bourge R, Colucci WS, Massie BM, OConnor CM, Pina I, Quigg R, Silver MA, Gheorghiade M, Outcomes of a Prospective Trial of Intravenous Milrinone for Exacerbations of Chronic Heart Failure (OPTIME-CHF) Investigators. Short-term intravenous milrinone for acute exacerbation of chronic heart failure: a randomized controlled trial. JAMA 2002; 287:1541–1547.
562. OConnor CM, Gattis WA, Uretsky BF, Adams KF, McNulty SE, Grossman SH, McKenna WJ, Zannad F, Swedberg K, Gheorghiade M, Califf RM. Continuous intravenous dobutamine is associated with an increased risk of death in patients with advanced heart failure: insights from the Flolan International Randomized Survival Trial (FIRST). Am Heart J 1999;138:78–86. 563. Wang X-C, Zhu D-M, Shan Y-X. Dobutamine therapy is associated with worse clinical outcomes compared with nesiritide therapy for acute decompensated heart failure: a systematic review and meta-analysis. Am J Cardiovasc Drugs 2015; 15:429–37.
564. Dentali F, Douketis JD, Gianni M, Lim W, Crowther M a. Meta-analysis: anticoagulant prophylaxis to prevent symptomatic venous thromboembolism in hospitalized medical patients. Ann Intern Med 2007;146:278–288.
565. Clemo H, Wood M, Gilligan D, Ellenbogen K. Intravenous amiodarone for acute heart rate control in the critically ill patient with atrial tachyarrhythmias. Am J Cardiol 1998;81:594–598.
566. Hou ZY, Chang MS, Chen CY, Tu MS, Lin SL, Chiang HT, Woosley RL. Acute treatment of recent-onset atrial fibrillation and flutter with a tailored dosing regimen of intravenous amiodarone. A randomized, digoxin-controlled study. Eur Heart J 1995;16:521–528.
567. Delle Karth G, Geppert A, Neunteufl T, Priglinger U, Haumer M, Gschwandtner M, Siostrzonek P, Heinz G. Amiodarone versus diltiazem for rate control in critically ill patients with atrial tachyarrhythmias. Crit Care Med 2001;29:1149–1153.
568. Iakobishvili Z, Cohen E, Garty M, Behar S, Shotan A, Sandach A, Gottlieb S, Mager A, Battler A, Hasdai D. Use of intravenous morphine for acute decompensated heart failure in patients with and without acute coronary syndromes. Acute Card Care 2011;13:76–80.
569. Peacock WF, Hollander JE, Diercks DB, Lopatin M, Fonarow G, Emerman CL. Morphine and outcomes in acute decompensated heart failure: an ADHERE analysis. Emerg Med J 2008;25:205–209.
570. Cox ZL, Lenihan DJ. Loop diuretic resistance in heart failure: resistance etiologybased strategies to restoring diuretic efficacy. J Card Fail 2014;20:611–622.
571. Mentz RJ, Kjeldsen K, Rossi GP, Voors AA, Cleland JGF, Anker SD, Gheorghiade M, Fiuzat M, Rossignol P, Zannad F, Pitt B, OConnor C, Felker GM. Decongestion in acute heart failure. Eur J Heart Fail 2014;16:471–482.
572. Mebazaa A, Nieminen MS, Filippatos GS, Cleland JG, Salon JE, Thakkar R, Padley RJ, Huang B, Cohen-Solal A. Levosimendan vs. dobutamine: outcomes for acute heart failure patients on b-blockers in SURVIVE. Eur J Heart Fail 2009; 11:304–311.
573. Pathak A, Lebrin M, Vaccaro A, Senard JM, Despas F. Pharmacology of levosimendan: inotropic, vasodilatory and cardioprotective effects. J Clin Pharm Ther 2013; 38:341–349.
574. Papp Z, Edes I, Fruhwald S, De Hert SG, Salmenpera M, Leppikangas H, Mebazaa A, Landoni G, Grossini E, Caimmi P, Morelli A, Guarracino F, Schwinger RH, Meyer S, Algotsson L, Wikstrom BG, Jorgensen K, Filippatos G, Parissis JT, Gonzalez MJ, Parkhomenko A, Yilmaz MB, Kivikko M, Pollesello P, Follath F. Levosimendan: molecular mechanisms and clinical implications: consensus of experts on the mechanisms of action of levosimendan. Int J Cardiol 2012; 159:82–87.
575. Delaney A, Bradford C, McCaffrey J, Bagshaw SM, Lee R. Levosimendan for the treatment of acute severe heart failure: a meta-analysis of randomised controlled trials. Int J Cardiol 2010;138:281–289.
576. Monsieurs KG, Nolan JP, Bossaert LL, Greif R, Maconochie IK, Nikolaou NI, Perkins GD, Soar J, Truhla´rˇ A, Wyllie J, Zideman DA. European Resuscitation Council Guidelines for Resuscitation 2015: Section 1. Executive summary. Resuscitation 2015;95:1–80.
577. Gheorghiade M, Konstam MA, Burnett JC, Grinfeld L, Maggioni AP, Swedberg K, Udelson JE, Zannad F, Cook T, Ouyang J, Zimmer C, Orlandi C, Efficacy of Vasopressin Antagonism in Heart Failure Outcome Study With Tolvaptan (EVEREST) Investigators. Short-term clinical effects of tolvaptan, an oral vasopressin antagonist, in patients hospitalized for heart failure: the EVEREST Clinical Status Trials. JAMA 2007;297:1332–1343.
578. Bart BA, Goldsmith SR, Lee KL, Givertz MM, OConnor CM, Bull DA, Redfield MM, Deswal A, Rouleau JL, LeWinter MM, Ofili EO, Stevenson LW, Semigran MJ, Felker GM, Chen HH, Hernandez AF, Anstrom KJ, McNulty SE, Velazquez EJ, Ibarra JC, Mascette AM, Braunwald E. Ultrafiltration in decompensated heart failure with cardiorenal syndrome. N Engl J Med 2012;367: 2296–2304.
579. Costanzo MR, Guglin ME, Saltzberg MT, Jessup ML, Bart BA, Teerlink JR, Jaski BE, Fang JC, Feller ED, Haas GJ, Anderson AS, Schollmeyer MP, Sobotka PA. Ultrafiltration versus intravenous diuretics for patients hospitalized for acute decompensated heart failure. J Am Coll Cardiol 2007;49:675–683. 580. Costanzo MR, Saltzberg MT, Jessup M, Teerlink JR, Sobotka PA. Ultrafiltration is associated with fewer rehospitalizations than continuous diuretic infusion in patients with decompensated heart failure: results from UNLOAD. J Card Fail 2010;16:277–284.
581. Mullens W, Abrahams Z, Francis GS, Taylor DO, Starling RC, Tang WHW. Prompt reduction in intra-abdominal pressure following large-volume mechanical fluid removal improves renal insufficiency in refractory decompensated heart failure. J Card Fail 2008;14:508–514.
582. Fuhrmann JT, Schmeisser A, Schulze MR, Wunderlich C, Schoen SP, Rauwolf T, Weinbrenner C, Strasser RH. Levosimendan is superior to enoximone in refractory cardiogenic shock complicating acute myocardial infarction. Crit Care Med 2008;36:2257–2266.
583. Russ MA, Prondzinsky R, Christoph A, Schlitt A, Buerke U, So¨ffker G, Lemm H, Swyter M, Wegener N, Winkler M, Carter JM, Reith S, Werdan K, Buerke M. Hemodynamic improvement following levosimendan treatment in patients with acute myocardial infarction and cardiogenic shock. Crit Care Med 2007;35: 2732–2739.
584. Felker GM, Benza RL, Chandler AB, Leimberger JD, Cuffe MS, Califf RM, Gheorghiade M, OConnor CM. Heart failure etiology and response tomilrinone in decompensated heart failure. J Am Coll Cardiol 2003;41:997–1003.
585. Thiele H, Zeymer U, Neumann F-J, Ferenc M, Olbrich H-G, Hausleiter J, Richardt G, Hennersdorf M, Empen K, Fuernau G, Desch S, Eitel I, Hambrecht R, Fuhrmann J, Bo¨hm M, Ebelt H, Schneider S, Schuler G, Werdan K. Intraaortic balloon support for myocardial infarction with cardiogenic shock. N Engl J Med 2012;367:1287–1296.
586. Thiele H, Zeymer U, Neumann F-J, Ferenc M, Olbrich H-GG, Hausleiter J, de Waha A, Richardt G, Hennersdorf M, Empen K, Fuernau G, Desch S, Eitel I, Hambrecht R, Lauer B, Bo¨hm M, Ebelt H, Schneider S, Werdan K, Schuler G, De Waha A, Richardt G, Hennersdorf M, Empen K, Fuernau G, Desch S, Eitel I, Hambrecht R, Lauer B, Bo¨hm M, Ebelt H, Schneider S, Werdan K, Schuler G. Intra-aortic balloon counterpulsation in acute myocardial infarction complicated by cardiogenic shock (IABP-SHOCK II): final 12 month results of a randomised, open-label trial. Lancet 2013;382:1638–1645.
587. Prins KW, Neill JM, Tyler JO, Eckman PM, Duval S. Effects of beta-blocker withdrawal in acute decompensated heart failure: a systematic review and meta-analysis. JACC Heart Fail 2015;3:647–653.
588. Santaguida PL, Don-Wauchope AC, Oremus M, McKelvie R, Ali U, Hill SA, Balion C, Booth RA, Brown JA, Bustamam A, Sohel N, Raina P. BNP and NT-proBNP as prognostic markers in persons with acute decompensated heart failure: a systematic review. Heart Fail Rev 2014;19:453–470.
589. Savarese G, Musella F, DAmore C, Vassallo E, Losco T, Gambardella F, Cecere M, Petraglia L, Pagano G, Fimiani L, Rengo G, Leosco D, Trimarco B, Perrone-Filardi P. Changes of natriuretic peptides predict hospital admissions in patients with chronic heart failure: a meta-analysis. JACC Heart Fail 2014;2: 148–158.
590. Volpe M, Rubattu S, Burnett J. Natriuretic peptides in cardiovascular diseases: current use and perspectives. Eur Heart J 2014;35:419–425.
591. Lainscak M, Blue L, Clark AL, Dahlstro¨m U, Dickstein K, Ekman I, McDonagh T, McMurray JJ, Ryder M, Stewart S, Stro¨mberg A, Jaarsma T. Self-care management of heart failure: practical recommendations from the Patient Care Committee of the Heart Failure Association of the European Society of Cardiology. Eur J Heart Fail 2011;13:115–126.
592. McDonagh TA, Blue L, Clark AL, Dahlstro¨m U, Ekman I, Lainscak M, McDonald K, Ryder M, Stro¨mberg A, Jaarsma T. European Society of Cardiology Heart Failure Association Standards for delivering heart failure care. Eur J Heart Fail 2011;13: 235–241.
593. Stewart GC, Givertz MM. Mechanical circulatory support for advanced heart failure: patients and technology in evolution. Circulation 2012;125:1304–1315.
594. Schmidt M, Burrell A, Roberts L, Bailey M, Sheldrake J, Rycus PT, Hodgson C, Scheinkestel C, Cooper DJ, Thiagarajan RR, Brodie D, Pellegrino V, Pilcher D. Predicting survival after ECMO for refractory cardiogenic shock: the survival after veno-arterial-ECMO (SAVE)-score. Eur Heart J 2015;36:1–11.
595. Riebandt J, Haberl T, Mahr S, Laufer G, Rajek A, Steinlechner B, Schima H, Zimpfer D. Preoperative patient optimization using extracorporeal life support improves outcomes of INTERMACS level I patients receiving a permanent ventricular assist device. Eur J Cardiothorac Surg 2014;46:486–492.
596. Cheng JM, den Uil CA, Hoeks SE, van der Ent M, Jewbali LSD, van Domburg RT, Serruys PW. Percutaneous left ventricular assist devices vs. intra-aortic balloon pump counterpulsation for treatment of cardiogenic shock: a meta-analysis of controlled trials. Eur Heart J 2009;30:2102–2108.
597. ONeill WW, Kleiman NS, Moses J, Henriques JPS, Dixon S, Massaro J, Palacios I, Maini B, Mulukutla S, Dzˇavı´k V, Popma J, Douglas PS, Ohman M. A prospective, randomized clinical trial of hemodynamic support with impella 2.5 versus intra-aortic balloon pump in patients undergoing high-risk percutaneous coronary intervention: the PROTECT II study. Circulation 2012;126:1717–1727.
598. Rahmel A, ed. Eurotransplant International Foundation Annual Report 2013. Leiden, The Netherlands: CIP-Gegevens Koninklijke Bibliotheek, 2013.
599. Trivedi JR, Cheng A, Singh R, Williams ML, Slaughter MS. Survival on the heart transplant waiting list: impact of continuous flow left ventricular assist device as bridge to transplant. Ann Thorac Surg 2014;98:830–834.
600. Miller LW, Pagani FD, Russell SD, John R, Boyle AJ, Aaronson KD, Conte J V, Naka Y, Mancini D, Delgado RM, MacGillivray TE, Farrar DJ, Frazier OH. Use of a continuous-flow device in patients awaiting heart transplantation. N Engl J Med 2007;357:885–896.
601. Kirklin JK, Naftel DC, Pagani FD, Kormos RL, Stevenson LW, Blume ED, Miller MA, Baldwin J, Young JB. Sixth INTERMACS annual report: a 10,000-patient database. J Heart Lung Transplant 2014;33:555–564.
602. Westaby S. Cardiac transplant or rotary blood pump: contemporary evidence. J Thorac Cardiovasc Surg 2013;145:24–31.
603. Teuteberg JJ, Slaughter MS, Rogers JG, McGee EC, Pagani FD, Gordon R, Rame E, Acker M, Kormos RL, Salerno C, Schleeter TP, Goldstein DJ, Shin J, Starling RC, Wozniak T, Malik AS, Silvestry S, Ewald GA, Jorde UP, Naka Y, Birks E, Najarian KB, Hathaway DR, Aaronson KD. The HVAD left ventricular assist device: risk factors for neurological events and risk mitigation strategies. JACC Heart Fail 2015;3:818–828.
604. Kirklin JK, Naftel DC, Pagani FD, Kormos RL, Stevenson LW, Blume ED, Myers SL, Miller MA, Baldwin JT, Young JB. Seventh INTERMACS annual report: 15,000 patients and counting. J Heart Lung Transplant 2015;34:1495–1504.
605. Estep JD, Starling RC, Horstmanshof DA, Milano CA, Selzman CH, Shah KB, Loebe M, Moazami N, Long JW, Stehlik J, Kasirajan V, Haas DC, OConnell JB, Boyle AJ, Farrar DJ, Rogers JG. Risk assessment and comparative effectiveness of left ventricular assist device and medical management in ambulatory heart failure patients: results from the ROADMAP study. J Am Coll Cardiol 2015;66:1747–1761.
606. Thompson JS, Matlock DD, McIlvennan CK, Jenkins AR, Allen LA. Development of a decision aid for patients with advanced heart failure considering a destination therapy left ventricular assist device. JACC Heart Fail 2015;3:965–976.
607. Lambrinou E, Kalogirou F, Lamnisos D, Sourtzi P. Effectiveness of heart failure management programmes with nurse-led discharge planning in reducing re-admissions: a systematic review and meta-analysis. Int J Nurs Stud 2012;49:610–624.
608. Birks EJ, Tansley PD, Hardy J, George RS, Bowles CT, Burke M, Banner NR, Khaghani A, Yacoub MH. Left ventricular assist device and drug therapy for the reversal of heart failure. N Engl J Med 2006;355:1873–1884.
609. Dandel M, Knosalla C, Hetzer R. Contribution of ventricular assist devices to the recovery of failing hearts: a review and the Berlin Heart Center Experience. Eur J Heart Fail 2014;16:248–263.
610. Jorde UP, Kushwaha SS, Tatooles AJ, Naka Y, Bhat G, Long JW, Horstmanshof DA, Kormos RL, Teuteberg JJ, Slaughter MS, Birks EJ, Farrar DJ, Park SJ. Results of the destination therapy post-food and drug administration approval study with a continuous flow left ventricular assist device: a prospective study using the INTERMACS registry (Interagency Registry for Mechanically Assisted Circulatory Support). J Am Coll Cardiol 2014;63:1751–1757.
611. Khazanie P, Rogers JG. Patient selection for left ventricular assist devices. Congest Heart Fail 2011;17:227–234.
612. Rose EA, Gelijns AC, Moskowitz AJ, Heitjan DF, Stevenson LW, Dembitsky W, Long JW, Ascheim DD, Tierney AR, Levitan RG, Watson JT, Meier P, Ronan NS, Shapiro PA, Lazar RM, Miller LW, Gupta L, Frazier OH, Desvigne-Nickens P, Oz MC, Poirier VL. Long-term use of a left ventricular assist device for end-stage heart failure. N Engl J Med 2001;345:1435–1443.
613. Slaughter MS, Rogers JG, Milano C a, Russell SD, Conte J V, Feldman D, Sun B, Tatooles AJ, Delgado RM, Long JW, Wozniak TC, Ghumman W, Farrar DJ, Frazier OH. Advanced heart failure treated with continuous-flow left ventricular assist device. N Engl J Med 2009;361:2241–2251.
614. Banner NR, Bonser RS, Clark AL, Clark S, Cowburn PJ, Gardner RS, Kalra PR, McDonagh T, Rogers CA, Swan L, Parameshwar J, Thomas HL, Williams SG. UK guidelines for referral and assessment of adults for heart transplantation. Heart 2011;97:1520–1527.
 615. Mehra M, Kobashigawa J, Starling R, Russell S, Uber P, Parameshwar J, Mohacsi P, Augustine S, Aaronson K, Barr M. Listing criteria for heart transplantation: International Society for Heart and Lung Transplantation guidelines for the care of cardiac transplant candidates—2006. J Heart Lung Transplant 2006;25:1024–1042.
616. Mehra MR, Canter CE, Hannan MM, Semigran MJ, Uber PA, Baran DA, Danziger-Isakov L, Kirklin JK, Kirk R, Kushwaha SS, Lund LH, Potena L, Ross HJ, Taylor DO, Verschuuren EAM, Zuckermann A. The 2016 International Society for Heart Lung Transplantation listing criteria for heart transplantation: a 10-year update. J Heart Lung Transplant 2016;35:1–23.
617. McDonagh TA, Gardner RS, Lainscak M, Nielsen OW, Parissis J, Filippatos G, Anker SD. Heart failure association of the European Society of Cardiology specialist heart failure curriculum. Eur J Heart Fail 2014;16:151–162.
618. OConnor CM, Whellan DJ, Lee KL, Keteyian SJ, Cooper LS, Ellis SJ, Leifer ES, Kraus WE, Kitzman DW, Blumenthal JA, Rendall DS, Miller NH, Fleg JL, Schulman KA, McKelvie RS, Zannad F, Pin˜a IL, HF-ACTION Investigators. Efficacy and safety of exercise training in patients with chronic heart failure: HF-ACTION randomized controlled trial. JAMA 2009;301:1439–1450.
619. Taylor RS, Sagar VA, Davies EJ, Briscoe S, Coats AJ, Dalal H, Lough F, Rees K, Singh S. Exercise-based rehabilitation for heart failure. Cochrane Database Syst Rev 2014;4:CD003331.
620. Nolte K, Herrmann-Lingen C, Wachter R, Gelbrich G, Dungen H-D, Duvinage A, Hoischen N, Von Oehsen K, Schwarz S, Hasenfuss G, Halle M, Pieske B, Edelmann F. Effects of exercise training on different quality of life dimensions in heart failure with preserved ejection fraction: the Ex-DHF-P trial. Eur J Prev Cardiol 2015;22:582–593. 621. Ismail H, McFarlane JR, Nojoumian AH, Dieberg G, Smart NA. Clinical outcomes and cardiovascular responses to different exercise training intensities in patients with heart failure: a systematic review and meta-analysis. JACC Heart Fail 2013;1:514–522.
622. Phillips CO, Wright SM, Kern DE, Singa RM, Shepperd S, Rubin HR. Comprehensive discharge planning with postdischarge support for older patients with congestive heart failure: a meta-analysis. JAMA 2004;291:1358–1367.
623. Stewart S, Vandenbroek AJ, Pearson S, Horowitz JD. Prolonged beneficial effects of a home-based intervention on unplanned readmissions and mortality among patients with congestive heart failure. Arch Intern Med 1999;159:257–261. 624. McAlister FA, Stewart S, Ferrua S, McMurray JJ. Multidisciplinary strategies for the management of heart failure patients at high risk for admission: a systematic review of randomized trials. J Am Coll Cardiol 2004;44:810–819.
625. Feltner C, Jones CD, Cene´ CW, Zheng Z-J, Sueta CA, Coker-Schwimmer EJLL, Arvanitis M, Lohr KN, Middleton JC, Jonas DE. Transitional care interventions to prevent readmissions for persons with heart failure: a systematic review and meta-analysis. Ann Intern Med 2014;160:774–784.
626. Schou M, Gustafsson F, Videbaek L, Tuxen C, Keller N, Handberg J, Sejr Knudsen A, Espersen G, Markenvard J, Egstrup K, Ulriksen H, Hildebrandt PR. Extended heart failure clinic follow-up in low-risk patients: a randomized clinical trial (NorthStar). Eur Heart J 2013;34:432–442.
627. Luttik MLA, Jaarsma T, van Geel PP, Brons M, Hillege HL, Hoes AW, de Jong R, Linssen G, Lok DJA, Berge M, van Veldhuisen DJ. Long-term follow-up in optimally treated and stable heart failure patients: primary care vs. heart failure clinic. Results of the COACH-2 study. Eur J Heart Fail 2014;16:1241–1248.
628. Abraham WT, Adamson PB, Bourge RC, Aaron MF, Costanzo MR, Stevenson LW, Strickland W, Neelagaru S, Raval N, Krueger S, Weiner S, Shavelle D, Jeffries B, Yadav JS. Wireless pulmonary artery haemodynamic monitoring in chronic heart failure: a randomised controlled trial. Lancet 2011;377:658–666.
629. Abraham WT, Stevenson LW, Bourge RC, Lindenfeld JA, Bauman JG, Adamson PB. Sustained efficacy of pulmonary artery pressure to guide adjustment of chronic heart failure therapy: complete follow-up results from the CHAMPION randomised trial. Lancet 2016;387:453–461.
630. Hindricks G, Taborsky M, Glikson M, Heinrich U, Schumacher B, Katz A, Brachmann J, Lewalter T, Goette A, Block M, Kautzner J, Sack S, Husser D, Piorkowski C, Søgaard P. Implant-based multiparameter telemonitoring of patients with heart failure (IN-TIME): a randomised controlled trial. Lancet 2014; 384:583–590.
631. Mueller C, Christ M, Cowie M, Cullen L, Maisel AS, Masip J, Miro O, McMurray J, Peacock FW, Price S, DiSomma S, Bueno H, Zeymer U, Mebazaa A. European Society of Cardiology-Acute Cardiovascular Care Association position paper on acute heart failure: a call for interdisciplinary care. Eur Heart J Acute Cardiovasc Care 2015 Jun 29. pii: 2048872615593279 [Epub ahead of print].
632. Bradley EH, Sipsma H, Horwitz LI, Ndumele CD, Brewster AL, Curry LA, Krumholz HM. Hospital strategy uptake and reductions in unplanned readmission rates for patients with heart failure: a prospective study. J Gen Intern Med 2015;30: 605–611.
633. Conraads VM, Deaton C, Piotrowicz E, Santaularia N, Tierney S, Piepoli MF, Pieske B, Schmid J-P, Dickstein K, Ponikowski PP, Jaarsma T. Adherence of heart failure patients to exercise: barriers and possible solutions: a position statement of the Study Group on Exercise Training in Heart Failure of the Heart Failure Association of the European Society of Cardiology. Eur J Heart Fail 2012;14:451–458.
634. Kitzman DW, Brubaker PH, Herrington DM, Morgan TM, Stewart KP, Hundley WG, Abdelhamed A, Haykowsky MJ. Effect of endurance exercise training on endothelial function and arterial stiffness in older patients with heart failureand preserved ejection fraction: a randomized, controlled, single-blind trial. J Am Coll Cardiol 2013;62:584–592.
635. Balion C, McKelvie R, Don-Wauchope AC, Santaguida PL, Oremus M, Keshavarz H, Hill SA, Booth RA, Ali U, Brown JA, Bustamam A, Sohel N, Raina P. B-type natriuretic peptide-guided therapy: a systematic review. Heart Fail Rev 2014;19:553–564.
636. Troughton RW, Frampton CM, Brunner-La Rocca H-P, Pfisterer M, Eurlings LWM, Erntell H, Persson H, OConnor CM, Moertl D, Karlstrom P, Dahlstrom U, Gaggin HK, Januzzi JL, Berger R, Richards AM, Pinto YM, Nicholls MG. Effect of B-type natriuretic peptide-guided treatment of chronic heart failure on total mortality and hospitalization: an individual patient meta-analysis. Eur Heart J 2014;35:1559–1567.
637. De Vecchis R, Esposito C, Di Biase G, Ariano C, Giasi A, Cioppa C. B-type natriuretic peptide-guided versus symptom-guided therapy in outpatients with chronic heart failure: a systematic review with meta-analysis. J Cardiovasc Med (Hagerstown) 2014;15:122–134.
638. Troughton R, Michael Felker G, Januzzi JL. Natriuretic peptide-guided heart failure management. Eur Heart J 2014;35:16–24.
639. Anker SD, Koehler F, Abraham WT. Telemedicine and remote management of patients with heart failure. Lancet 2011;378:731–739. 640. Chaudhry SI, Mattera JA, Curtis JP, Spertus JA, Herrin J, Lin Z, Phillips CO, Hodshon B V, Cooper LS, Krumholz HM. Telemonitoring in patients with heart failure. N Engl J Med 2010;363:2301–2309.
641. Koehler F, Winkler S, Schieber M, Sechtem U, Stangl K, Bo¨hm M, Boll H, Kim SS, Koehler K, Lu¨cke S, Honold M, Heinze P, Schweizer T, Braecklein M, Kirwan B-A, Gelbrich G, Anker SD. Telemedical Interventional Monitoring in Heart Failure (TIM-HF), a randomized, controlled intervention trial investigating the impact of telemedicine on mortality in ambulatory patients with heart failure: study design. Eur J Heart Fail 2010;12:1354–1362.
642. Angermann CE, Sto¨rk S, Gelbrich G, Faller H, Jahns R, Frantz S, Loeffler M, Ertl G. Mode of action and effects of standardized collaborative disease management on mortality and mobidity in patient with systolic heart failure. Circ Heart Fail 2012;5:25–35.
643. Lyng P, Persson H, Hgg-Martinell A, Hgglund E, Hagerman I, Langius-Eklf A, Rosenqvist M, Lynga P, Persson H, Hagg-Martinell A, Hagglund E, Hagerman I, Langius-Eklof A, Rosenqvist M. Weight monitoring in patients with severe heart failure (WISH). A randomized controlled trial. Eur J Heart Fail 2012;14: 438–444.
644. Boyne JJJ, Vrijhoef HJM, Crijns HJGM, DeWeerd G, Kragten J, Gorgels APM. Tailored telemonitoring in patients with heart failure: results of a multicentre randomized controlled trial. Eur J Heart Fail 2012;14:791–801.
645. Vida´n MT, Sa´nchez E, Ferna´ndez-Avile´s F, Serra-Rexach JA, Ortiz J, Bueno H. FRAIL-HF, a study to evaluate the clinical complexity of heart failure in nondependent older patients: rationale, methods and baseline characteristics. Clin Cardiol 2014;37:725–732.
646. Turner G, Clegg A. Best practice guidelines for the management of frailty: a British Geriatrics Society, Age UK and Royal College of General Practitioners report. Age Ageing 2014;43:744–748.
647. Woo J, Leung J, Morley JE. Comparison of frailty indicators based on clinical phenotype and the multiple deficit approach in predicting mortality and physical limitation. J Am Geriatr Soc 2012;60:1478–1486.
648. Fried LP, Tangen CM, Walston J, Newman AB, Hirsch C, Gottdiener J, Seeman T, Tracy R, Kop WJ, Burke G, McBurnie MA. Frailty in older adults: evidence for a phenotype. J Gerontol A Biol Sci Med Sci 2001;56:M146–M156.
649. Folstein MF, Folstein SE, McHugh PR. “Mini-mental state”. A practical method for grading the cognitive state of patients for the clinician. J Psychiatr Res 1975;12: 189–198.
650. Nasreddine ZS, Phillips NA, Bedirian V, Charbonneau S, Whitehead V, Collin I, Cummings JL, Chertkow H. The Montreal Cognitive Assessment, MoCA: a brief screening tool for mild cognitive impairment. J Am Geriatr Soc 2005;53: 695–699.
651. Cannon JA, McMurray JJ, Quinn TJ. Hearts and minds: association, causation and implication of cognitive impairment in heart failure. Alzheimers Res Ther 2015;7:22.
652. Denvir MA, Murray SA, Boyd KJ. Future care planning: a first step to palliative care for all patients with advanced heart disease. Heart 2015;101:1002–1007.
653. Evangelista LS, Lombardo D, Malik S, Ballard-Hernandez J, Motie M, Liao S. Examining the effects of an outpatient palliative care consultation on symptom burden, depression, and quality of life in patients with symptomatic heart failure. J Card Fail 2012;18:894–899.
654. Jaarsma T, Beattie JM, Ryder M, Rutten FH, McDonagh T, Mohacsi P, Murray SA, Grodzicki T, Bergh I, Metra M, Ekman I, Angermann C, Leventhal M, Pitsis A, Anker SD, Gavazzi A, Ponikowski P, Dickstein K, Delacretaz E, Blue L, Strasser F, McMurray J. Palliative care in heart failure: a position statement from the palliative care workshop of the Heart Failure Association of the European Society of Cardiology. Eur J Heart Fail 2009;11:433–443.
655. Bra¨nnstro¨m M, Boman K. Effects of person-centred and integrated chronic heart failure and palliative home care. PREFER: a randomized controlled study. Eur J Heart Fail 2014;16:1142–1151.
656. Johnson MJ, McDonagh TA, Harkness A, McKay SE, Dargie HJ. Morphine for the relief of breathlessness in patients with chronic heart failure—a pilot study. Eur J Heart Fail 2002;4:753–756.
657. Palliative Care Outcome Scale (POS). Available at http://pos-pal.org (last accessed 2 December 2015).
658. Johnson MJ, Bland JM, Davidson PM, Newton PJ, Oxberry SG, Abernethy AP, Currow DC. The relationship between two performance scales: New York Heart Association Classification and Karnofsky Performance Status Scale. J Pain Symptom Manage 2014;47:652–658.
659. Lyons KD, Bakitas M, Hegel MT, Hanscom B, Hull J, Ahles TA. Reliability and validity of the Functional Assessment of Chronic Illness TherapyPalliative care (FACIT-Pal) scale. J Pain Symptom Manage 2009;37: 23–32.